ခုဒၵကနိကာေယ ေထရဂါထာပါဠိ

နေမာ တႆ ဘဂဝေတာ အရဟေတာ သမၼာသမၺဳဒၶႆ။
ခုဒၵကနိကာေယ
ေထရဂါထာပါဠိ
နိဒါနဂါထာ
 သီဟာနံဝ (ေထရဂါထာ၊၂၉) နဒႏၲာနံ၊ ဒါဌီနံ ဂိရိဂဗ႓ေရ။
 သုဏာထ ဘာဝိတတၱာနံ၊ ဂါထာ အတၳဴပနာယိကာ [မူကြဲ-အတၱဴပနာယိကာ (သီ၊ က)]
 ယထာနာမာ ယထာေဂါတၱာ၊ ယထာဓမၼဝိဟာရိေနာ။
 ယထာဓိမုတၱာ သပၸညာ၊ ဝိဟရႎသု အတႏၵိတာ။
 တတၳ တတၳ ဝိပႆိတြာ၊ ဖုသိတြာ အစၥဳတံ ပဒံ။
 ကတႏၲံ ပစၥေဝကၡႏၲာ၊ ဣမမတၳမဘာသိသုံ။
၁။ ဧကကနိပါေတာ
၁။ ပဌမဝေဂၢါ
၁။ သုဘူတိေတၳရဂါထာ
 ၁။ ''ဆႏၷာ ေမ ကုဋိကာ သုခါ နိဝါတာ၊ ဝႆ ေဒဝ ယထာသုခံ။
 စိတၱံ ေမ သုသမာဟိတံ ဝိမုတၱံ၊ အာတာပီ ဝိဟရာမိ ဝႆ ေဒဝါ''တိ။
 ဣတၳံ သုဒံ [မူကြဲ-ဣတၳံ သုမံ (က၊ အ႒၊)] အာယသၼာ သုဘူတိေတၳေရာ ဂါထံ အဘာသိတၳာတိ။
၂။ မဟာေကာ႒ိကေတၳရဂါထာ
 ၂။ ''ဥပသေႏၲာ (ေထရဂါထာ၊၂၂ဝ) ဥပရေတာ၊ မႏၲဘာဏီ အႏုဒၶေတာ။
 ဓုနာတိ ပါပေက ဓေမၼ၊ ဒုမပတၱံဝ မာလုေတာ''တိ။
 ဣတၳံ သုဒံ အာယသၼာ မဟာေကာ႒ိေကာ [မူကြဲ-မဟာေကာ႒ိေတာ (သီ၊ သ်ာ၊)] ေထေရာ ဂါထံ အဘာသိတၳာတိ။
၃။ ကခၤါေရဝတေတၳရဂါထာ
 ၃။ ''ပညံ ဣမံ ပႆ တထာဂတာနံ၊ အဂၢိ ယထာ ပဇၨလိေတာ နိသီေထ။
 အာေလာကဒါ စကၡဳဒဒါ ဘဝႏၲိ၊ ေယ အာဂတာနံ ဝိနယႏၲိ ကခၤ''ႏၲိ။
 ဣတၳံ သုဒံ အာယသၼာ ကခၤါေရဝေတာ ေထေရာ ဂါထံ အဘာသိတၳာတိ။
၄။ ပုဏၰေတၳရဂါထာ
 ၄။ ''သမ႓ိေရဝ သမာေသထ၊ ပ႑ိေတဟတၳဒႆိဘိ။
 အတၳံ မဟႏၲံ ဂမ႓ီရံ၊ ဒုဒၵသံ နိပုဏံ အဏုံ။
 ဓီရာ သမဓိဂစၧႏၲိ၊ အပၸမတၱာ ဝိစကၡဏာ''တိ။
 ဣတၳံ သုဒံ အာယသၼာ ပုေဏၰာ မႏၲာဏိပုေတၱာ [မူကြဲ-မႏၲာနိပုေတၱာ (သ်ာ၊ က၊)] ေထေရာ ဂါထံ အဘာသိတၳာတိ။
၅။ ဒဗၺေတၳရဂါထာ
 ၅။ ''ေယာ ဒုဒၵမိေယာ ဒေမန ဒေႏၲာ၊ ဒေဗၺာ သႏၲဳသိေတာ ဝိတိဏၰကေခၤါ။
 ဝိဇိတာဝီ အေပတေဘရေဝါ ဟိ၊ ဒေဗၺာ ေသာ ပရိနိဗၺဳေတာ ဌိတေတၱာ''တိ။
 ဣတၳံ သုဒံ အာယသၼာ ဒေဗၺာ ေထေရာ ဂါထံ အဘာသိတၳာတိ။
၆။ သီတဝနိယေတၳရဂါထာ
 ၆။ ''ေယာ (ေထရဂါထာ၊၂၁) သီတဝနံ ဥပဂါ ဘိကၡဳ၊ ဧေကာ သႏၲဳသိေတာ သမာဟိတေတၱာ။
 ဝိဇိတာဝီ အေပတေလာမဟံေသာ၊ ရကၡံ ကာယဂတာသတႎ ဓိတိမာ''တိ။
 ဣတၳံ သုဒံ အာယသၼာ သီတဝနိေယာ ေထေရာ ဂါထံ အဘာသိတၳာတိ။
၇။ ဘလႅိယေတၳရဂါထာ
 ၇။ ''ေယာပါႏုဒီ မစၥဳရာဇႆ ေသနံ၊ နဠေသတုံဝ သုဒုဗၺလံ မေဟာေဃာ။
 ဝိဇိတာဝီ အေပတေဘရေဝါ ဟိ၊ ဒေႏၲာ ေသာ ပရိနိဗၺဳေတာ ဌိတေတၱာ''တိ။
 ဣတၳံ သုဒံ အာယသၼာ ဘလႅိေယာ ေထေရာ ဂါထံ အဘာသိတၳာတိ။
၈။ ဝီရေတၳရဂါထာ
 ၈။ ''ေယာ ဒုဒၵမိေယာ ဒေမန ဒေႏၲာ၊ ဝီေရာ သႏၲဳသိေတာ ဝိတိဏၰကေခၤါ။
 ဝိဇိတာဝီ အေပတေလာမဟံေသာ၊ ဝီေရာ ေသာ ပရိနိဗၺဳေတာ ဌိတေတၱာ''တိ။
 ဣတၳံ သုဒံ အာယသၼာ ဝီေရာ ေထေရာ ဂါထံ အဘာသိတၳာတိ။
၉။ ပိလိႏၵဝစၧေတၳရဂါထာ
 ၉။ ''သြာဂတံ န ဒုရာဂတံ [မူကြဲ-နာပဂတံ (သီ၊ သ်ာ)] နယိဒံ ဒုမႏၲိတံ မမ။
 သံဝိဘေတၱသု ဓေမၼသု၊ ယံ ေသ႒ံ တဒုပါဂမိ''ႏၲိ။
 ဣတၳံ သုဒံ အာယသၼာ ပိလိႏၵဝေစၧာ [မူကြဲ-ပိလိႏၵိဝေစၧာ (သီ၊)] ေထေရာ ဂါထံ အဘာသိတၳာတိ။
၁ဝ။ ပုဏၰမာသေတၳရဂါထာ
 ၁ဝ။ ''ဝိဟရိ (ေထရဂါထာ၊၂၂) အေပကၡံ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ၊ ေယာ ေဝဒဦဦ သမိေတာ ယတေတၱာ။
 သေဗၺသု ဓေမၼသု အႏူပလိေတၱာ၊ ေလာကႆ ဇညာ ဥဒယဗၺယၪၥာ''တိ။
 ဣတၳံ သုဒံ အာယသၼာ ပုဏၰမာေသာ ေထေရာ ဂါထံ အဘာသိတၳာတိ။
ဝေဂၢါ ပဌေမာ နိ႒ိေတာ။
 တႆုဒၵါနံ --
 သုဘူတိ ေကာ႒ိေကာ ေထေရာ၊ ကခၤါေရဝတသမၼေတာ။
 မႏၲာဏိပုေတၱာ ဒေဗၺာ စ၊ သီတဝနိေယာ စ ဘလႅိေယာ။
 ဝီေရာ ပိလိႏၵဝေစၧာ စ၊ ပုဏၰမာေသာ တေမာႏုေဒါတိ။
၂။ ဒုတိယဝေဂၢါ
၁။ စူဠဝစၧေတၳရဂါထာ
 ၁၁။ ''ပါေမာဇၨဗဟုေလာ ဘိကၡဳ၊ ဓေမၼ ဗုဒၶပၸေဝဒိေတ။
 အဓိဂေစၧ ပဒံ သႏၲံ၊ သခၤါ႐ူပသမံ သုခ''ႏၲိ။
။ စူဠဝေစၧာ [မူကြဲ-စူလဂဝေစၧာ (သီ၊)] ေထေရာ။။
၂။ မဟာဝစၧေတၳရဂါထာ
 ၁၂။ ''ပညာဗလီ သီလဝတူပပေႏၷာ၊ သမာဟိေတာ စ်ာနရေတာ သတီမာ။
 ယဒတၳိယံ ေဘာဇနံ ဘုၪၨမာေနာ၊ ကေခၤထ ကာလံ ဣဓ ဝီတရာေဂါ''တိ။
။ မဟာဝေစၧာ [မူကြဲ-မဟာဂဝေစၧာ (သီ၊)] ေထေရာ။။
၃။ ဝနဝစၧေတၳရဂါထာ
 ၁၃။ ''နီလဗ႓ဝဏၰာ (ေထရဂါထာ၊၂၃) ႐ုစိရာ၊ သီတဝါရီ သုစိႏၶရာ။
 ဣႏၵေဂါပကသၪၧႏၷာ၊ ေတ ေသလာ ရမယႏၲိ မ''ႏၲိ။
။ ဝနဝေစၧာ ေထေရာ။။
၄။ သိဝကသာမေဏရဂါထာ
 ၁၄။ ''ဥပဇၩာေယာ မံ အဝစ၊ ဣေတာ ဂစၧာမ သီဝက။
 ဂါေမ ေမ ဝသတိ ကာေယာ၊ အရညံ ေမ ဂေတာ မေနာ။
 ေသမာနေကာပိ ဂစၧာမိ၊ နတၳိ သေဂၤါ ဝိဇာနတ''ႏၲိ။
။ သိဝေကာ သာမေဏေရာ။။
၅။ ကု႑ဓာနေတၳရဂါထာ
 ၁၅။ ''ပၪၥ ဆိေႏၵ ပၪၥ ဇေဟ၊ ပၪၥ စုတၱရိ ဘာဝေယ။
 ပၪၥသဂၤါတိေဂါ ဘိကၡဳ၊ ၾသဃတိေဏၰာတိ ဝုစၥတီ''တိ။
။ ကု႑ဓာေနာ ေထေရာ။။
၆။ ေဗလ႒သီသေတၳရဂါထာ
 ၁၆။ ''ယထာပိ ဘေဒၵါ အာဇေညာ၊ နဂၤလာဝတၱနီ သိခီ။
 ဂစၧတိ အပၸကသိေရန၊ ဧဝံ ရတၱိႏၵိဝါ မမ။
 ဂစၧႏၲိ အပၸကသိေရန၊ သုေခ လေဒၶ နိရာမိေသ''တိ။
။ ေဗလ႒သီေသာ ေထေရာ။။
၇။ ဒါသကေတၳရဂါထာ
 ၁၇။ ''မိဒၶီ ယဒါ ေဟာတိ မဟဂၣေသာ စ၊ နိဒၵါယိတာ သမၸရိဝတၱသာယီ။
 မဟာဝရာေဟာဝ နိဝါပပုေ႒ာ၊ ပုနပၸဳနံ ဂဗ႓မုေပတိ မေႏၵာ''တိ။
။ ဒါသေကာ ေထေရာ။။
၈။ သိဂၤါလပိတုေတၳရဂါထာ
 ၁၈။ ''အဟု (ေထရဂါထာ၊၂၄) ဗုဒၶႆ ဒါယာေဒါ၊ ဘိကၡဳ ေဘသကဠာဝေန။
 ေကဝလံ အ႒ိသညာယ၊ အဖရီ ပထဝႎ [မူကြဲ-ပဌဝႎ (သီ၊ သ်ာ၊)] ဣမံ။
 မေညဟံ ကာမရာဂံ ေသာ၊ ခိပၸေမဝ ပဟိႆတီ''တိ [မူကြဲ-ပဟီယဘိ (သဗၺတၳ ပါဠိယံ)]။
။ သိဂၤါလပိတာ [မူကြဲ-သီဂါလပိတာ (သီ၊)] ေထေရာ။။
၉။ ကုလေတၳရဂါထာ
 ၁၉။ [မူကြဲ-ဓ၊ ပ၊ ၈ဝ၊ ၁၄၅) ဓမၼပေဒပိ] ''ဥဒကံ ဟိ နယႏၲိ ေနတၱိကာ၊ ဥသုကာရာ နမယႏၲိ [မူကြဲ-ဒမယႏၲိ (က၊)] ေတဇနံ။
 ဒါ႐ုံ နမယႏၲိ တစၧကာ၊ အတၱာနံ ဒမယႏၲိ သုဗၺတာ''တိ။
။ ကုေလာ [မူကြဲ-ကု႑ေလာ (သီ)] ကုေဠာ (သ်ာ၊ က၊)] ေထေရာ။။
၁ဝ။ အဇိတေတၳရဂါထာ
 ၂ဝ။ ''မရေဏ ေမ ဘယံ နတၳိ၊ နိကႏၲိ နတၳိ ဇီဝိေတ။
 သေႏၵဟံ နိကၡိပိႆာမိ၊ သမၸဇာေနာ ပဋိႆေတာ''တိ [မူကြဲ-ပတိႆေတာတိ (သီ၊ သ်ာ)]။
။ အဇိေတာ ေထေရာ ။။
ဝေဂၢါ ဒုတိေယာ နိ႒ိေတာ။
 တႆုဒၵါနံ --
 စူဠဝေစၧာ မဟာဝေစၧာ၊ ဝနဝေစၧာ စ သီဝေကာ။
 ကု႑ဓာေနာ စ ေဗလ႒ိ၊ ဒါသေကာ စ တေတာပရိ။
 သိဂၤါလပိတိေကာ ေထေရာ၊ ကုေလာ စ အဇိေတာ ဒသာတိ။
၃။ တတိယဝေဂၢါ
၁။ နိေျဂာဓေတၳရဂါထာ
 ၂၁။ ''နာဟံ ဘယႆ ဘာယာမိ၊ သတၳာ ေနာ အမတႆ ေကာဝိေဒါ။
 ယတၳ ဘယံ နာဝတိ႒တိ၊ ေတန မေဂၢန ဝဇႏၲိ ဘိကၡေဝါ''တိ။
။ နိေျဂာေဓါ ေထေရာ။။
၂။ စိတၱကေတၳရဂါထာ
 ၂၂။ ''နီလာ (ေထရဂါထာ၊၂၅) သုဂီဝါ သိခိေနာ၊ ေမာရာ ကာရမ႓ိယံ [မူကြဲ-ကာရံဝိယံ (သီ)] ကာရဝိယံ (သ်ာ၊)] အဘိနဒႏၲိ။
 ေတ သီတဝါတကီဠိတာ [မူကြဲ-သီတဝါတကဒၵိတကလိတာ (သီ)] သီတဝါတကလိတာ (သ်ာ)] သုတၱံ စ်ာယံ [မူကြဲ-စ်ာနံ (သ်ာ)] စ်ာယႎ (?)] နိေဗာေဓႏၲီ''တိ။
။ စိတၱေကာ ေထေရာ။။
၃။ ေဂါသာလေတၳရဂါထာ
 ၂၃။ ''အဟံ ေခါ ေဝဠဳဂုမၺသၼႎ၊ ဘုတြာန မဓုပါယသံ။
 ပဒကၡိဏံ သမၼသေႏၲာ၊ ခႏၶာနံ ဥဒယဗၺယံ။
 သာႏုံ ပဋိဂမိႆာမိ၊ ဝိေဝကမႏုျဗဴဟယ''ႏၲိ။
။ ေဂါသာေလာ ေထေရာ။။
၄။ သုဂႏၶေတၳရဂါထာ
 ၂၄။ ''အႏုဝႆိေကာ ပဗၺဇိေတာ၊ ပႆ ဓမၼသုဓမၼတံ။
 တိေႆာ ဝိဇၨာ အႏုပၸတၱာ၊ ကတံ ဗုဒၶႆ သာသန''ႏၲိ။
။ သုဂေႏၶာ ေထေရာ။။
၅။ နႏၵိယေတၳရဂါထာ
 ၂၅။ ''ၾသဘာသဇာတံ ဖလဂံ၊ စိတၱံ ယႆ အဘိဏွေသာ။
 တာဒိသံ ဘိကၡဳမာသဇၨ၊ ကဏွ ဒုကၡံ နိဂစၧသီ''တိ။
။ နႏၵိေယာ ေထေရာ။။
၆။ အဘယေတၳရဂါထာ
 ၂၆။ ''သုတြာ သုဘာသိတံ ဝါစံ၊ ဗုဒၶႆာဒိစၥဗႏၶဳေနာ။
 ပစၥဗ်ဓႎ ဟိ နိပုဏံ၊ ဝါလဂၢံ ဥသုနာ ယထာ''တိ။
။ အဘေယာ ေထေရာ။။
၇။ ေလာမသကဂႋယေတၳရဂါထာ
 ၂၇။ ''ဒဗၺံ (ေထရဂါထာ၊၂၆) ကုသံ ေပါဋကိလံ၊ ဥသီရံ မုၪၨပဗၺဇံ။
 ဥရသာ ပႏုဒိႆာမိ၊ ဝိေဝကမႏုျဗဴဟယ''ႏၲိ။
။ ေလာမသကဂႋေယာ ေထေရာ။။
၈။ ဇမၺဳဂါမိကပုတၱေတၳရဂါထာ
 ၂၈။ ''ကစၥိ ေနာ ဝတၳပသုေတာ၊ ကစၥိ ေနာ ဘူသနာရေတာ။
 ကစၥိ သီလမယံ ဂႏၶံ၊ ကႎ တြံ ဝါယသိ [မူကြဲ-ကစၥိ သီလမယံ ဂႏၶံ၊ တြံ ဝါသိ (သ်ာ၊)] ေနတရာ ပဇာ''တိ။
။ ဇမၺဳဂါမိကပုေတၱာ ေထေရာ။။
၉။ ဟာရိတေတၳရဂါထာ
 ၂၉။ ''သမုႏၷမယမတၱာနံ၊ ဥသုကာေရာဝ ေတဇနံ။
 စိတၱံ ဥဇုံ ကရိတြာန၊ အဝိဇၨံ ဘိႏၵ ဟာရိတာ''တိ။
။ ဟာရိေတာ ေထေရာ။။
၁ဝ။ ဥတၱိယေတၳရဂါထာ
 ၃ဝ။ ''အာဗာေဓ ေမ သမုပၸေႏၷ၊ သတိ ေမ ဥဒပဇၨထ။
 အာဗာေဓါ ေမ သမုပၸေႏၷာ၊ ကာေလာ ေမ နပၸမဇၨိတု''ႏၲိ။
။ ဥတၱိေယာ ေထေရာ။။
ဝေဂၢါ တတိေယာ နိ႒ိေတာ။
 တႆုဒၵါနံ --
 နိေျဂာေဓါ စိတၱေကာ ေထေရာ၊ ေဂါသာလေထေရာ သုဂေႏၶာ။
 နႏၵိေယာ အဘေယာ ေထေရာ၊ ေထေရာ ေလာမသကဂႋေယာ။
 ဇမၺဳဂါမိကပုေတၱာ စ၊ ဟာရိေတာ ဥတၱိေယာ ဣသီတိ။
၄။ စတုတၳဝေဂၢါ
၁။ ဂဟြရတီရိယေတၳရဂါထာ
 ၃၁။ ''ဖုေ႒ာ (ေထရဂါထာ၊၂၇) ဍံေသဟိ မကေသဟိ၊ အရညသၼႎ ျဗဟာဝေန။
 နာေဂါ သံဂါမသီေသဝ၊ သေတာ တၾတာဓိဝါသေယ''တိ။
။ ဂဟြရတီရိေယာ ေထေရာ။။
၂။ သုပၸိယေတၳရဂါထာ
 ၃၂။ ''အဇရံ ဇီရမာေနန၊ တပၸမာေနန နိဗၺဳတႎ။
 နိမိယံ [မူကြဲ-နိမၼိႆံ (သီ)] နိရာမိသံ (သ်ာ)] နိမိေနယ်ံ (?)] ပရမံ သႏၲႎ၊ ေယာဂေကၡမံ အႏုတၱရ''ႏၲိ။
။ သုပၸိေယာ ေထေရာ။။
၃။ ေသာပါကေတၳရဂါထာ
 ၃၃။ ''ယထာပိ ဧကပုတၱသၼႎ၊ ပိယသၼႎ ကုသလီ သိယာ။
 ဧဝံ သေဗၺသု ပါေဏသု၊ သဗၺတၳ ကုသေလာ သိယာ''တိ။
။ ေသာပါေကာ ေထေရာ။။
၄။ ေပါသိယေတၳရဂါထာ
 ၃၄။ ''အနာသႏၷဝရာ ဧတာ၊ နိစၥေမဝ ဝိဇာနတာ။
 ဂါမာ အရညမာဂမၼ၊ တေတာ ေဂဟံ ဥပါဝိသိ [မူကြဲ-ဥပါဝိသႎ (သီ)]
 တေတာ ဥ႒ာယ ပကၠာမိ၊ အနာမေႏၲတြာ [မူကြဲ-အနာမႏၲိယ (သီ၊)] ေပါသိေယာ''တိ။
။ ေပါသိေယာ ေထေရာ။။
၅။ သာမညကာနိေတၳရဂါထာ
 ၃၅။ ''သုခံ သုခေတၳာ လဘေတ တဒါစရံ၊ ကိတၱိၪၥ ပေပၸါတိ ယသႆ ဝၯတိ။
 ေယာ အရိယမ႒ဂႋကမၪၨသံ ဥဇုံ၊ ဘာေဝတိ မဂၢံ အမတႆ ပတၱိယာ''တိ။
။ သာမညကာနိေတၳေရာ။။
၆။ ကုမာပုတၱေတၳရဂါထာ
 ၃၆။ ''သာဓု (ေထရဂါထာ၊၂၈) သုတံ သာဓု စရိတကံ၊ သာဓု သဒါ အနိေကတဝိဟာေရာ။
 အတၳပုစၧနံ ပဒကၡိဏကမၼံ၊ ဧတံ သာမညမကိၪၥနႆာ''တိ။
။ ကုမာပုေတၱာ ေထေရာ။။
၇။ ကုမာပုတၱသဟာယကေတၳရဂါထာ
 ၃၇။ ''နာနာဇနပဒံ ယႏၲိ၊ ဝိစရႏၲာ အသညတာ။
 သမာဓိၪၥ ဝိရာေဓႏၲိ၊ ကႎသု ရ႒စရိယာ ကရိႆတိ။
 တသၼာ ဝိေနယ် သာရမ႓ံ၊ စ်ာေယယ် အပုရကၡေတာ''တိ။
။ ကုမာပုတၱေတၳရႆ သဟာယေကာ ေထေရာ။။
၈။ ဂဝမၸတိေတၳရဂါထာ
 ၃၈။ ''ေယာ ဣဒၶိယာ သရဘုံ အ႒ေပသိ၊ ေသာ ဂဝမၸတိ အသိေတာ အေနေဇာ။
 တံ သဗၺသဂၤါတိဂတံ မဟာမုနႎ၊ ေဒဝါ နမႆႏၲိ ဘဝႆ ပါရဂု''ႏၲိ။
။ ဂဝမၸတိေတၳေရာ။။
၉။ တိႆေတၳရဂါထာ
 ၃၉။ [မူကြဲ-သံ၊ နိ၊ ၁။၂၁၊ ၉၇]''သတၱိယာ ဝိယ ၾသမေ႒ာ၊ ဍယွမာေနာဝ [မူကြဲ-ဍယွမာေနဝ (သဗၺတၳ)] မတၳေက။
 ကာမရာဂပၸဟာနာယ၊ သေတာ ဘိကၡဳ ပရိဗၺေဇ''တိ။
။ တိေႆာ ေထေရာ။။
၁ဝ။ ဝၯမာနေတၳရဂါထာ
 ၄ဝ။ ''သတၱိယာ ဝိယ ၾသမေ႒ာ၊ ဍယွမာေနာဝ မတၳေက။
 ဘဝရာဂပၸဟာနာယ၊ သေတာ ဘိကၡဳ ပရိဗၺေဇ''တိ။
။ ဝၯမာေနာ ေထေရာ။။
ဝေဂၢါ စတုေတၳာ နိ႒ိေတာ။
 တႆုဒၵါနံ --
 ဂဟြရတီရိေယာ (ေထရဂါထာ၊၂၉) သုပၸိေယာ၊ ေသာပါေကာ ေစဝ ေပါသိေယာ။
 သာမညကာနိ ကုမာပုေတၱာ၊ ကုမာပုတၱသဟာယေကာ။
 ဂဝမၸတိ တိႆေတၳေရာ၊ ဝၯမာေနာ မဟာယေသာတိ။
၅။ ပၪၥမဝေဂၢါ
၁။ သိရိဝၯေတၳရဂါထာ
 ၄၁။ ''ဝိဝရမႏုပတႏၲိ ဝိဇၨဳတာ၊ ေဝဘာရႆ စ ပ႑ဝႆ စ။
 နဂဝိဝရဂေတာ စ စ်ာယတိ၊ ပုေတၱာ အပၸဋိမႆ တာဒိေနာ''တိ။
။ သိရိဝေၯာ ေထေရာ။။
၂။ ခဒိရဝနိယေတၳရဂါထာ
 ၄၂။ ''စာေလ ဥပစာေလ သီသူပစာေလ ( ) [မူကြဲ-(စာလာ ဥပစာလာ၊ သီသူပစာလာ) (က၊)] ပတိႆတာ [မူကြဲ-ပဋိႆတိကာ (သ်ာ၊ က၊)] ႏု ေခါ ဝိဟရထ။
 အာဂေတာ ေဝါ ဝါလံ ဝိယ ေဝဓီ''တိ။
။ ခဒိရဝနိေယာ ေထေရာ။။
၃။ သုမဂၤလေတၳရဂါထာ
 ၄၃။ ''သုမုတၱိေကာ သုမုတၱိေကာ သာဟု၊ သုမုတၱိေကာမွိ တီဟိ ခုဇၨေကဟိ။
 အသိတာသု မယာ နဂၤလာသု၊ မယာ ခုဒၵကုဒၵါလာသု မယာ။
 ယဒိပိ ဣဓေမဝ ဣဓေမဝ၊ အထ ဝါပိ အလေမဝ အလေမဝ။
 စ်ာယ သုမဂၤလ စ်ာယ သုမဂၤလ၊ အပၸမေတၱာ ဝိဟရ သုမဂၤလာ''တိ။
။ သုမဂၤေလာ ေထေရာ။။
၄။ သာႏုေတၳရဂါထာ
 ၄၄။ [မူကြဲ-သံ၊ နိ၊ ၁။၂၃၉] ''မတံ ဝါ အမၼ ေရာဒႏၲိ၊ ေယာ ဝါ ဇီဝံ န ဒိႆတိ။
 ဇီဝႏၲံ မံ အမၼ ပႆႏၲီ၊ ကသၼာ မံ အမၼ ေရာဒသီ''တိ။
။ သာႏုေတၳေရာ။။
၅။ ရမဏီယဝိဟာရိေတၳရဂါထာ
 ၄၅။ ''ယထာပိ (ေထရဂါထာ၊၂၃ဝ) ဘေဒၵါ အာဇေညာ၊ ခလိတြာ ပတိတိ႒တိ။
 ဧဝံ ဒႆနသမၸႏၷံ၊ သမၼာသမၺဳဒၶသာဝက''ႏၲိ။
။ ရမဏီယဝိဟာရိေတၳေရာ။။
၆။ သမိဒၶိေတၳရဂါထာ
 ၄၆။ ''သဒၶါယာဟံ ပဗၺဇိေတာ၊ အဂါရသၼာနဂါရိယံ။
 သတိ ပညာ စ ေမ ဝုၯာ၊ စိတၱၪၥ သုသမာဟိတံ။
 ကာမံ ကရႆု ႐ူပါနိ၊ ေနဝ မံ ဗ်ာဓယိႆသီ''တိ [မူကြဲ-ဗာဓယိႆသီတိ (သီ)] ဗ်ာထယိႆသီတိ (?)]။
။ သမိဒၶိေတၳေရာ။။
၇။ ဥဇၨယေတၳရဂါထာ
 ၄၇။ ''နေမာ ေတ ဗုဒၶ ဝီရတၳဳ၊ ဝိပၸမုေတၱာသိ သဗၺဓိ။
 တုယွာပဒါေန ဝိဟရံ၊ ဝိဟရာမိ အနာသေဝါ''တိ။
။ ဥဇၨေယာ ေထေရာ။။
၈။ သၪၨယေတၳရဂါထာ
 ၄၈။ ''ယေတာ အဟံ ပဗၺဇိေတာ၊ အဂါရသၼာနဂါရိယံ။
 နာဘိဇာနာမိ သကၤပၸံ၊ အနရိယံ ေဒါသသံဟိတ''ႏၲိ။
။ သၪၨေယာ ေထေရာ။။
၉။ ရာမေဏယ်ကေတၳရဂါထာ
 ၄၉။ ''စိဟစိဟာဘိနဒိေတ [မူကြဲ-ဝိဟဝိဟာဘိနဒိေတ (သီ၊ သ်ာ)] သိပၸိကာဘိ႐ုေတဟိ စ။
 န ေမ တံ ဖႏၵတိ စိတၱံ၊ ဧကတၱနိရတံ ဟိ ေမ''တိ။
။ ရာမေဏယ်ေကာ ေထေရာ။။
၁ဝ။ ဝိမလေတၳရဂါထာ
 ၅ဝ။ ''ဓရဏီ (ေထရဂါထာ၊၂၁) စ သိၪၥတိ ဝါတိ၊ မာလုေတာ ဝိဇၨဳတာ စရတိ နေဘ။
 ဥပသမႏၲိ ဝိတကၠာ၊ စိတၱံ သုသမာဟိတံ မမာ''တိ။
။ ဝိမေလာ ေထေရာ။။
ဝေဂၢါ ပၪၥေမာ နိ႒ိေတာ။
 တႆုဒၵါနံ --
 သိရီဝေၯာ ေရဝေတာ ေထေရာ၊ သုမဂၤေလာ သာႏုသဝွေယာ။
 ရမဏီယဝိဟာရီ စ၊ သမိဒၶိဥဇၨယသၪၨယာ။
 ရာမေဏေယ်ာ စ ေသာ ေထေရာ၊ ဝိမေလာ စ ရဏၪၨေဟာတိ။
၆။ ဆ႒ဝေဂၢါ
၁။ ေဂါဓိကေတၳရဂါထာ
 ၅၁။ ''ဝႆတိ ေဒေဝါ ယထာ သုဂီတံ၊ ဆႏၷာ ေမ ကုဋိကာ သုခါ နိဝါတာ။
 စိတၱံ သုသမာဟိတၪၥ မယွံ၊ အထ ေစ ပတၳယသိ ပဝႆ ေဒဝါ''တိ။
။ ေဂါဓိေကာ ေထေရာ။။
၂။ သုဗာဟုေတၳရဂါထာ
 ၅၂။ ''ဝႆတိ ေဒေဝါ ယထာ သုဂီတံ၊ ဆႏၷာ ေမ ကုဋိကာ သုခါ နိဝါတာ။
 စိတၱံ သုသမာဟိတၪၥ ကာေယ၊ အထ ေစ ပတၳယသိ ပဝႆ ေဒဝါ''တိ။
။ သုဗာဟုေတၳေရာ။။
၃။ ဝလႅိယေတၳရဂါထာ
 ၅၃။ ''ဝႆတိ ေဒေဝါ ယထာ သုဂီတံ၊ ဆႏၷာ ေမ ကုဋိကာ သုခါ နိဝါတာ။
 တႆံ ဝိဟရာမိ အပၸမေတၱာ၊ အထ ေစ ပတၳယသိ ပဝႆ ေဒဝါ''တိ။
။ ဝလႅိေယာ ေထေရာ။။
၄။ ဥတၱိယေတၳရဂါထာ
 ၅၄။ ''ဝႆတိ (ေထရဂါထာ၊၂၂) ေဒေဝါ ယထာ သုဂီတံ၊ ဆႏၷာ ေမ ကုဋိကာ သုခါ နိဝါတာ။
 တႆံ ဝိဟရာမိ အဒုတိေယာ၊ အထ ေစ ပတၳယသိ ပဝႆ ေဒဝါ''တိ။
။ ဥတၱိေယာ ေထေရာ။။
၅။ အၪၨနဝနိယေတၳရဂါထာ
 ၅၅။ ''အာသႏၵႎ ကုဋိကံ ကတြာ၊ ၾသဂယွ အၪၨနံ ဝနံ။
 တိေႆာ ဝိဇၨာ အႏုပၸတၱာ၊ ကတံ ဗုဒၶႆ သာသန''ႏၲိ။
။ အၪၨနဝနိေယာ ေထေရာ။။
၆။ ကုဋိဝိဟာရိေတၳရဂါထာ
 ၅၆။ ''ေကာ ကုဋိကာယံ ဘိကၡဳ ကုဋိကာယံ၊ ဝီတရာေဂါ သုသမာဟိတစိေတၱာ။
 ဧဝံ ဇာနာဟိ အာဝုေသာ၊ အေမာဃာ ေတ ကုဋိကာ ကတာ''တိ။
။ ကုဋိဝိဟာရိေတၳေရာ။။
၇။ ဒုတိယကုဋိဝိဟာရိေတၳရဂါထာ
 ၅၇။ ''အယမာဟု ပုရာဏိယာ ကုဋိ၊ အညံ ပတၳယေသ နဝံ ကုဋႎ။
 အာသံ ကုဋိယာ ဝိရာဇယ၊ ဒုကၡာ ဘိကၡဳ ပုန နဝါ ကုဋီ''တိ။
။ ဒုတိယကုဋိဝိဟာရိေတၳေရာ။။
၈။ ရမဏီယကုဋိကေတၳရဂါထာ
 ၅၈။ ''ရမဏီယာ ေမ ကုဋိကာ၊ သဒၶါေဒယ်ာ မေနာရမာ။
 န ေမ အေတၳာ ကုမာရီဟိ၊ ေယသံ အေတၳာ တဟႎ ဂစၧထ နာရိေယာ''တိ။
။ ရမဏီယကုဋိေကာ ေထေရာ။။
၉။ ေကာသလဝိဟာရိေတၳရဂါထာ
 ၅၉။ ''သဒၶါယာဟံ (ေထရဂါထာ၊၂၃) ပဗၺဇိေတာ၊ အရေည ေမ ကုဋိကာ ကတာ။
 အပၸမေတၱာ စ အာတာပီ၊ သမၸဇာေနာ ပတိႆေတာ''တိ [မူကြဲ-ပဋိႆေတာတိ (က)]
။ ေကာသလဝိဟာရိေတၳေရာ။။
၁ဝ။ သီဝလိေတၳရဂါထာ
 ၆ဝ။ ''ေတ ေမ ဣဇၩႎသု သကၤပၸါ၊ ယဒေတၳာ ပါဝိသႎ ကုဋႎ။
 ဝိဇၨာဝိမုတၱႎ ပေစၥသံ၊ မာနာႏုသယမုဇၨဟ''ႏၲိ။
။ သီဝလိေတၳေရာ။။
ဝေဂၢါ ဆေ႒ာ နိ႒ိေတာ။
 တႆုဒၵါနံ --
 ေဂါဓိေကာ စ သုဗာဟု စ၊ ဝလႅိေယာ ဥတၱိေယာ ဣသိ။
 အၪၨနဝနိေယာ ေထေရာ၊ ဒုေဝ ကုဋိဝိဟာရိေနာ။
 ရမဏီယကုဋိေကာ စ၊ ေကာသလဝွယသီဝလီတိ။
၇။ သတၱမဝေဂၢါ
၁။ ဝပၸေတၳရဂါထာ
 ၆၁။ ''ပႆတိ ပေႆာ ပႆႏၲံ၊ အပႆႏၲၪၥ ပႆတိ။
 အပႆေႏၲာ အပႆႏၲံ၊ ပႆႏၲၪၥ န ပႆတီ''တိ။
။ ဝေပၸါ ေထေရာ။။
၂။ ဝဇၨိပုတၱေတၳရဂါထာ
 ၆၂။ ''ဧကကာ မယံ အရေည ဝိဟရာမ၊ အပဝိဒၶံဝ ဝနသၼႎ ဒါ႐ုကံ။
 တႆ ေမ ဗဟုကာ ပိဟယႏၲိ၊ ေနရယိကာ ဝိယ သဂၢဂါမိန''ႏၲိ။
။ ဝဇၨိပုေတၱာ ေထေရာ။။
၃။ ပကၡေတၳရဂါထာ
 ၆၃။ ''စုတာ (ေထရဂါထာ၊၂၄) ပတႏၲိ ပတိတာ၊ ဂိဒၶါ စ ပုနရာဂတာ။
 ကတံ ကိစၥံ ရတံ ရမၼံ၊ သုေခနႏြာဂတံ သုခ''ႏၲိ။
။ ပေကၡာ ေထေရာ။။
၄။ ဝိမလေကာ႑ညေတၳရဂါထာ
 ၆၄။ ''ဒုမဝွယာယ ဥပၸေႏၷာ၊ ဇာေတာ ပ႑ရေကတုနာ။
 ေကတုဟာ ေကတုနာေယဝ၊ မဟာေကတုံ ပဓံသယီ''တိ။
။ ဝိမလေကာ႑ေညာ ေထေရာ။။
၅။ ဥေကၡပကတဝစၧေတၳရဂါထာ
 ၆၅။ ''ဥေကၡပကတဝစၧႆ၊ သကၤလိတံ ဗဟူဟိ ဝေႆဟိ။
 တံ ဘာသတိ ဂဟ႒ာနံ၊ သုနိသိေႏၷာ ဥဠာရပါေမာေဇၨာ''တိ။
။ ဥေကၡပကတဝေစၧာ ေထေရာ။။
၆။ ေမဃိယေတၳရဂါထာ
 ၆၆။ ''အႏုသာသိ မဟာဝီေရာ၊ သဗၺဓမၼာန ပါရဂူ။
 တႆာဟံ ဓမၼံ သုတြာန၊ ဝိဟာသႎ သႏၲိေက သေတာ။
 တိေႆာ ဝိဇၨာ အႏုပၸတၱာ၊ ကတံ ဗုဒၶႆ သာသန''ႏၲိ။
။ ေမဃိေယာ ေထေရာ။။
၇။ ဧကဓမၼသဝနီယေတၳရဂါထာ
 ၆၇။ ''ကိေလသာ စ်ာပိတာ မယွံ၊ ဘဝါ သေဗၺ သမူဟတာ။
 ဝိကၡီေဏာ ဇာတိသံသာေရာ၊ နတၳိ ဒါနိ ပုနဗ႓ေဝါ''တိ။
။ ဧကဓမၼသဝနီေယာ ေထေရာ။။
၈။ ဧကုဒါနိယေတၳရဂါထာ
 ၆၈။ [မူကြဲ-ဥဒါ၊ ၃၇၊ ပါစိ၊ ၁၅၃] ''အဓိေစတေသာ အပၸမဇၨေတာ၊ မုနိေနာ ေမာနပေထသု သိကၡေတာ။
 ေသာကာ န ဘဝႏၲိ တာဒိေနာ၊ ဥပသႏၲႆ သဒါ သတီမေတာ''တိ။
။ ဧကုဒါနိေယာ ေထေရာ။။
၉။ ဆႏၷေတၳရဂါထာ
 ၆၉။ ''သုတြာန (ေထရဂါထာ၊၂၅) ဓမၼံ မဟေတာ မဟာရသံ၊ သဗၺညဳတညာဏဝေရန ေဒသိတံ။
 မဂၢံ ပပဇၨႎ [မူကြဲ-ပပဇၨံ (က၊)] အမတႆ ပတၱိယာ၊ ေသာ ေယာဂေကၡမႆ ပထႆ ေကာဝိေဒါ''တိ။
။ ဆေႏၷာ ေထေရာ။။
၁ဝ။ ပုဏၰေတၳရဂါထာ
 ၇ဝ။ ''သီလေမဝ ဣဓ အဂၢံ၊ ပညဝါ ပန ဥတၱေမာ။
 မႏုေႆသု စ ေဒေဝသု၊ သီလပညာဏေတာ ဇယ''ႏၲိ။
။ ပုေဏၰာ ေထေရာ။။
ဝေဂၢါ သတၱေမာ နိ႒ိေတာ။
 တႆုဒၵါနံ --
 ဝေပၸါ စ ဝဇၨိပုေတၱာ စ၊ ပေကၡာ ဝိမလေကာ႑ေညာ။
 ဥေကၡပကတဝေစၧာ စ၊ ေမဃိေယာ ဧကဓမၼိေကာ။
 ဧကုဒါနိယဆႏၷာ စ၊ ပုဏၰေတၳေရာ မဟဗၺေလာတိ။
၈။ အ႒မဝေဂၢါ
၁။ ဝစၧပါလေတၳရဂါထာ
 ၇၁။ ''သုသုခုမနိပုဏတၳဒႆိနာ၊ မတိကုသေလန နိဝါတဝုတၱိနာ။
 သံေသဝိတဝုဒၶသီလိနာ [မူကြဲ-သံေသဝိတဗုဒၶသီလိနာ (က)] နိဗၺာနံ န ဟိ ေတန ဒုလႅဘ''ႏၲိ။
။ ဝစၧပါေလာ ေထေရာ။။
၂။ အာတုမေတၳရဂါထာ
 ၇၂။ ''ယထာ (ေထရဂါထာ၊၂၆) ကဠီေရာ သုသု ဝၯိတေဂၢါ၊ ဒုႏၷိကၡေမာ ေဟာတိ ပသာခဇာေတာ။
 ဧဝံ အဟံ ဘရိယာယာနိတာယ၊ အႏုမညံ မံ ပဗၺဇိေတာမွိ ဒါနီ''တိ။
။ အာတုေမာ ေထေရာ။။
၃။ မာဏဝေတၳရဂါထာ
 ၇၃။ ''ဇိဏၰၪၥ ဒိသြာ ဒုခိတၪၥ ဗ်ာဓိတံ၊ မတၪၥ ဒိသြာ ဂတမာယုသခၤယံ။
 တေတာ အဟံ နိကၡမိတူန ပဗၺဇႎ၊ ပဟာယ ကာမာနိ မေနာရမာနီ''တိ။
။ မာဏေဝါ ေထေရာ။။
၄။ သုယာမနေတၳရဂါထာ
 ၇၄။ ''ကာမစၧေႏၵာ စ ဗ်ာပါေဒါ၊ ထိနမိဒၶၪၥ [မူကြဲ-ထီနမိဒၶၪၥ (သီ၊ သ်ာ၊)] ဘိကၡဳေနာ။
 ဥဒၶစၥံ ဝိစိကိစၧာ စ၊ သဗၺေသာဝ န ဝိဇၨတီ''တိ။
။ သုယာမေနာ ေထေရာ။။
၅။ သုသာရဒေတၳရဂါထာ
 ၇၅။ ''သာဓု သုဝိဟိတာန ဒႆနံ၊ ကခၤါ ဆိဇၨတိ ဗုဒၶိ ဝၯတိ။
 ဗာလမၸိ ကေရာႏၲိ ပ႑ိတံ၊ တသၼာ သာဓု သတံ သမာဂေမာ''တိ။
။ သုသာရေဒါ ေထေရာ။။
၆။ ပိယၪၨဟေတၳရဂါထာ
 ၇၆။ ''ဥပၸတေႏၲသု နိပေတ၊ နိပတေႏၲသု ဥပၸေတ။
 ဝေသ အဝသမာေနသု၊ ရမမာေနသု ေနာ ရေမ''တိ။
။ ပိယၪၨေဟာ ေထေရာ။။
၇။ ဟတၳာေရာဟပုတၱေတၳရဂါထာ
 ၇၇။ ''ဣဒံ (ေထရဂါထာ၊၂၇) ပုေရ စိတၱမစာရိ စာရိကံ၊ ေယနိစၧကံ ယတၳကာမံ ယထာသုခံ။
 တဒဇၨဟံ နိဂၢေဟႆာမိ ေယာနိေသာ၊ ဟတၳိပၸဘိႏၷံ ဝိယ အကၤုသဂၢေဟာ''တိ။
။ ဟတၳာေရာဟပုေတၱာ ေထေရာ။။
၈။ ေမ႑သိရေတၳရဂါထာ
 ၇၈။ ''အေနကဇာတိသံသာရံ၊ သႏၶာဝိႆံ အနိဗၺိသံ။
 တႆ ေမ ဒုကၡဇာတႆ၊ ဒုကၡကၡေႏၶာ အပရေဒၶါ''တိ။
။ ေမ႑သိေရာ ေထေရာ။။
၉။ ရကၡိတေတၳရဂါထာ
 ၇၉။ ''သေဗၺာ ရာေဂါ ပဟီေနာ ေမ၊ သေဗၺာ ေဒါေသာ သမူဟေတာ။
 သေဗၺာ ေမ ဝိဂေတာ ေမာေဟာ၊ သီတိဘူေတာသၼိ နိဗၺဳေတာ''တိ။
။ ရကၡိေတာ ေထေရာ။။
၁ဝ။ ဥဂၢေတၳရဂါထာ
 ၈ဝ။ ''ယံ (ေထရဂါထာ၊၂၈) မယာ ပကတံ ကမၼံ၊ အပၸံ ဝါ ယဒိ ဝါ ဗဟုံ။
 သဗၺေမတံ ပရိကၡီဏံ၊ နတၳိ ဒါနိ ပုနဗ႓ေဝါ''တိ။
။ ဥေဂၢါ ေထေရာ။။
ဝေဂၢါ အ႒ေမာ နိ႒ိေတာ။
 တႆုဒၵါနံ --
 ဝစၧပါေလာ စ ေယာ ေထေရာ၊ အာတုေမာ မာဏေဝါ ဣသိ။
 သုယာမေနာ သုသာရေဒါ၊ ေထေရာ ေယာ စ ပိယၪၨေဟာ။
 အာေရာဟပုေတၱာ ေမ႑သိေရာ၊ ရကၡိေတာ ဥဂၢသဝွေယာတိ။
၉။ နဝမဝေဂၢါ
၁။ သမိတိဂုတၱေတၳရဂါထာ
 ၈၁။ ''ယံ မယာ ပကတံ ပါပံ၊ ပုေဗၺ အညာသု ဇာတိသု။
 ဣေဓဝ တံ ေဝဒနီယံ၊ ဝတၳဳ အညံ န ဝိဇၨတီ''တိ။
။ သမိတိဂုေတၱာ ေထေရာ။။
၂။ ကႆပေတၳရဂါထာ
 ၈၂။ ''ေယန ေယန သုဘိကၡာနိ၊ သိဝါနိ အဘယာနိ စ။
 ေတန ပုတၱက ဂစၧႆု၊ မာ ေသာကာပဟေတာ ဘဝါ''တိ။
။ ကႆေပါ ေထေရာ။။
၃။ သီဟေတၳရဂါထာ
 ၈၃။ ''သီဟပၸမေတၱာ ဝိဟရ၊ ရတၱိႏၵိဝမတႏၵိေတာ။
 ဘာေဝဟိ ကုသလံ ဓမၼံ၊ ဇဟ သီဃံ သမုႆယ''ႏၲိ။
။ သီေဟာ ေထေရာ။။
၄။ နီတေတၳရဂါထာ
 ၈၄။ ''သဗၺရတၱႎ သုပိတြာန၊ ဒိဝါ သဂၤဏိေက ရေတာ။
 ကုဒါႆု နာမ ဒုေမၼေဓါ၊ ဒုကၡႆႏၲံ ကရိႆတီ''တိ။
။ နီေတာ ေထေရာ။။
၅။ သုနာဂေတၳရဂါထာ
 ၈၅။ ''စိတၱနိမိတၱႆ ေကာဝိေဒါ၊ ပဝိေဝကရသံ ဝိဇာနိယ။
 စ်ာယံ နိပေကာ ပတိႆေတာ၊ အဓိဂေစၧယ် သုခံ နိရာမိသ''ႏၲိ။
။ သုနာေဂါ ေထေရာ။။
၆။ နာဂိတေတၳရဂါထာ
 ၈၆။ ''ဣေတာ ဗဟိဒၶါ ပုထု အညဝါဒိနံ၊ မေဂၢါ န နိဗၺာနဂေမာ ယထာ အယံ။
 ဣတိႆု သံဃံ ဘဂဝါႏုသာသတိ၊ သတၳာ သယံ ပါဏိတေလဝ ဒႆယ''ႏၲိ။
။ နာဂိေတာ ေထေရာ။။
၇။ ပဝိ႒ေတၳရဂါထာ
 ၈၇။ ''ခႏၶာ (ေထရဂါထာ၊၂၉) ဒိ႒ာ ယထာဘူတံ၊ ဘဝါ သေဗၺ ပဒါလိတာ။
 ဝိကၡီေဏာ ဇာတိသံသာေရာ၊ နတၳိ ဒါနိ ပုနဗ႓ေဝါ''တိ။
။ ပဝိေ႒ာ ေထေရာ။။
၈။ အဇၨဳနေတၳရဂါထာ
 ၈၈။ ''အသကၡႎ ဝတ အတၱာနံ၊ ဥဒၶါတုံ ဥဒကာ ထလံ။
 ဝုယွမာေနာ မေဟာေဃဝ၊ သစၥာနိ ပဋိဝိဇၩဟ''ႏၲိ။
။ အဇၨဳေနာ ေထေရာ။။
၉။ (ပဌမ)-ေဒဝသဘေတၳရဂါထာ
 ၈၉။ ''ဥတၱိဏၰာ ပကၤပလိပါ၊ ပါတာလာ ပရိဝဇၨိတာ။
 မုေတၱာ ၾသဃာ စ ဂႏၳာ စ၊ သေဗၺ မာနာ ဝိသံဟတာ''တိ။
။ ေဒဝသေဘာ ေထေရာ။။
၁ဝ။ သာမိဒတၱေတၳရဂါထာ
 ၉ဝ။ ''ပၪၥကၡႏၶာ ပရိညာတာ၊ တိ႒ႏၲိ ဆိႏၷမူလကာ။
 ဝိကၡီေဏာ ဇာတိသံသာေရာ၊ နတၳိ ဒါနိ ပုနဗ႓ေဝါ''တိ။
။ သာမိဒေတၱာ ေထေရာ။။
ဝေဂၢါ နဝေမာ နိ႒ိေတာ။
 တႆုဒၵါနံ --
 ေထေရာ သမိတိဂုေတၱာ စ၊ ကႆေပါ သီဟသဝွေယာ။
 နီေတာ သုနာေဂါ နာဂိေတာ၊ ပဝိေ႒ာ အဇၨဳေနာ ဣသိ။
 ေဒဝသေဘာ စ ေယာ ေထေရာ၊ သာမိဒေတၱာ မဟဗၺေလာတိ။
၁ဝ။ ဒသမဝေဂၢါ
၁။ ပရိပုဏၰကေတၳရဂါထာ
 ၉၁။ ''န တထာ မတံ သတရသံ၊ သုဓႏၷံ ယံ မယဇၨ ပရိဘုတၱံ။
 အပရိမိတဒႆိနာ ေဂါတေမန၊ ဗုေဒၶန ေဒသိေတာ ဓေမၼာ''တိ။
။ ပရိပုဏၰေကာ ေထေရာ။။
၂။ ဝိဇယေတၳရဂါထာ
 ၉၂။ ''ယႆာသဝါ (ေထရဂါထာ၊၂၄ဝ) ပရိကၡီဏာ၊ အာဟာေရ စ အနိႆိေတာ။
 သုညတာ အနိမိေတၱာ စ၊ ဝိေမာေကၡာ ယႆ ေဂါစေရာ။
 အာကာေသဝ သကုႏၲာနံ၊ ပဒံ တႆ ဒုရႏၷယ''ႏၲိ။
။ ဝိဇေယာ ေထေရာ။။
၃။ ဧရကေတၳရဂါထာ
 ၉၃။ ''ဒုကၡာ ကာမာ ဧရက၊ န သုခါ ကာမာ ဧရက။
 ေယာ ကာေမ ကာမယတိ၊ ဒုကၡံ ေသာ ကာမယတိ ဧရက။
 ေယာ ကာေမ န ကာမယတိ၊ ဒုကၡံ ေသာ န ကာမယတိ ဧရကာ''တိ။
။ ဧရေကာ ေထေရာ။။
၄။ ေမတၱဇိေတၳရဂါထာ
 ၉၄။ ''နေမာ ဟိ တႆ ဘဂဝေတာ၊ သက်ပုတၱႆ သိရီမေတာ။
 ေတနာယံ အဂၢပၸေတၱန၊ အဂၢဓေမၼာ [မူကြဲ-အေဂၢါ ဓေမၼာ (သီ၊)] သုေဒသိေတာ''တိ။
။ ေမတၱဇိ ေထေရာ။။
၅။ စကၡဳပါလေတၳရဂါထာ
 ၉၅။ ''အေႏၶာဟံ ဟတေနေတၱာသၼိ၊ ကႏၲာရဒၶါနပကၡေႏၵာ [မူကြဲ-ပကၡေႏၷာ (သီ)] ပကၠေႏၲာ (သ်ာ၊ သီ၊ အ႒)]
 သယမာေနာပိ ဂစၧိႆံ၊ န သဟာေယန ပါေပနာ''တိ။
။ စကၡဳပါေလာ ေထေရာ။။
၆။ ခ႑သုမနေတၳရဂါထာ
 ၉၆။ ''ဧကပုပၹံ စဇိတြာန၊ အသီတိ [မူကြဲ-အသီတႎ (သီ၊)] ဝႆေကာဋိေယာ။
 သေဂၢသု ပရိစာေရတြာ၊ ေသသေကနမွိ နိဗၺဳေတာ''တိ။
။ ခ႑သုမေနာ ေထေရာ။။
၇။ တိႆေတၳရဂါထာ
 ၉၇။ ''ဟိတြာ သတပလံ ကံသံ၊ ေသာဝဏၰံ သတရာဇိကံ။
 အဂၢဟႎ မတၱိကာပတၱံ၊ ဣဒံ ဒုတိယာဘိေသစန''ႏၲိ။
။ တိေႆာ ေထေရာ။။
၈။ အဘယေတၳရဂါထာ
 ၉၈။ ''႐ူပံ (ေထရဂါထာ၊၂၁) ဒိသြာ သတိ မု႒ာ၊ ပိယံ နိမိတၱံ မနသိကေရာေတာ။
 သာရတၱစိေတၱာ ေဝေဒတိ၊ တၪၥ အေဇၩာသ တိ႒တိ။
 တႆ ဝၯႏၲိ အာသဝါ၊ ဘဝမူေလာပဂါမိေနာ''တိ [မူကြဲ-ဘဝမူလာ ဘဝဂါမိေနာတိ (သီ၊ က)]
။ အဘေယာ ေထေရာ။။
၉။ ဥတၱိယေတၳရဂါထာ
 ၉၉။ ''သဒၵံ သုတြာ သတိ မု႒ာ၊ ပိယံ နိမိတၱံ မနသိကေရာေတာ။
 သာရတၱစိေတၱာ ေဝေဒတိ၊ တၪၥ အေဇၩာသ တိ႒တိ။
 တႆ ဝၯႏၲိ အာသဝါ၊ သံသာရံ ဥပဂါမိေနာ''တိ။
။ ဥတၱိေယာ ေထေရာ။။
၁ဝ။ (ဒုတိယ)-ေဒဝသဘေတၳရဂါထာ
 ၁ဝဝ။ ''သမၼပၸဓာနသမၸေႏၷာ၊ သတိပ႒ာနေဂါစေရာ။
 ဝိမုတၱိကုသုမသၪၧေႏၷာ၊ ပရိနိဗၺိႆတ်နာသေဝါ''တိ။
။ ေဒဝသေဘာ ေထေရာ။။
ဝေဂၢါ ဒသေမာ နိ႒ိေတာ။
 တႆုဒၵါနံ --
 ပရိပုဏၰေကာ စ ဝိဇေယာ၊ ဧရေကာ ေမတၱဇီ မုနိ။
 စကၡဳပါေလာ ခ႑သုမေနာ၊ တိေႆာ စ အဘေယာ တထာ။
 ဥတၱိေယာ စ မဟာပေညာ၊ ေထေရာ ေဒဝသေဘာပိ စာတိ။
၁၁။ ဧကာဒသမဝေဂၢါ
၁။ ေဗလ႒ာနိကေတၳရဂါထာ
 ၁ဝ၁။ ''ဟိတြာ ဂိဟိတၱံ အနေဝါသိတေတၱာ၊ မုခနဂၤလီ ၾသဒရိေကာ ကုသီေတာ။
 မဟာဝရာေဟာဝ နိဝါပပုေ႒ာ၊ ပုနပၸဳနံ ဂဗ႓မုေပတိ မေႏၵာ''တိ။
။ ေဗလ႒ာနိေကာ ေထေရာ။။
၂။ ေသတုစၧေတၳရဂါထာ
 ၁ဝ၂။ ''မာေနန (ေထရဂါထာ၊၂၂) ဝၪၥိတာေသ၊ သခၤါေရသု သံကိလိႆမာနာေသ။
 လာဘာလာေဘန မထိတာ၊ သမာဓႎ နာဓိဂစၧႏၲီ''တိ။
။ ေသတုေစၧာ ေထေရာ။။
၃။ ဗႏၶဳရေတၳရဂါထာ
 ၁ဝ၃။ ''နာဟံ ဧေတန အတၳိေကာ၊ သုခိေတာ ဓမၼရေသန တပၸိေတာ။
 ပိတြာ [မူကြဲ-ပီတြာန (သီ၊ သ်ာ၊)] ရသဂၢမုတၱမံ၊ န စ ကာဟာမိ ဝိေသန သႏၳဝ''ႏၲိ။
။ ဗႏၶဳေရာ [မူကြဲ-ဗႏၶေနာ (က၊)] ေထေရာ။။
၄။ ခိတကေတၳရဂါထာ
 ၁ဝ၄။ ''လဟုေကာ ဝတ ေမ ကာေယာ၊ ဖုေ႒ာ စ ပီတိသုေခန ဝိပုေလန။
 တူလမိဝ ဧရိတံ မာလုေတန၊ ပိလဝတီဝ ေမ ကာေယာ''တိ။
။ ခိတေကာ ေထေရာ။။
၅။ မလိတဝမ႓ေတၳရဂါထာ
 ၁ဝ၅။ ''ဥကၠဏိၭေတာပိ န ဝေသ၊ ရမမာေနာပိ ပကၠေမ။
 န ေတြဝါနတၳသံဟိတံ၊ ဝေသ ဝါသံ ဝိစကၡေဏာ''တိ။
။ မလိတဝေမ႓ာ ေထေရာ။။
၆။ သုေဟမႏၲေတၳရဂါထာ
 ၁ဝ၆။ ''သတလိဂၤႆ အတၳႆ၊ သတလကၡဏဓာရိေနာ။
 ဧကဂၤဒႆီ ဒုေမၼေဓါ၊ သတဒႆီ စ ပ႑ိေတာ''တိ။
။ သုေဟမေႏၲာ ေထေရာ။။
၇။ ဓမၼသဝေတၳရဂါထာ
 ၁ဝ၇။ ''ပဗၺဇႎ (ေထရဂါထာ၊၂၃) တုလယိတြာန၊ အဂါရသၼာနဂါရိယံ။
 တိေႆာ ဝိဇၨာ အႏုပၸတၱာ၊ ကတံ ဗုဒၶႆ သာသန''ႏၲိ။
။ ဓမၼသေဝါ ေထေရာ။။
၈။ ဓမၼသဝပိတုေတၳရဂါထာ
 ၁ဝ၈။ ''သ ဝီသဝႆသတိေကာ၊ ပဗၺဇႎ အနဂါရိယံ။
 တိေႆာ ဝိဇၨာ အႏုပၸတၱာ၊ ကတံ ဗုဒၶႆ သာသန''ႏၲိ။
။ ဓမၼသဝပိတု ေထေရာ။။
၉။ သံဃရကၡိတေတၳရဂါထာ
 ၁ဝ၉။ ''န ႏူနာယံ ပရမဟိတာႏုကမၸိေနာ၊ ရေဟာဂေတာ အႏုဝိဂေဏတိ သာသနံ။
 တထာဟယံ ဝိဟရတိ ပါကတိႁႏၵိေယာ၊ မိဂီ ယထာ တ႐ုဏဇာတိကာ ဝေန''တိ။
။ သံဃရကၡိေတာ ေထေရာ။။
၁ဝ။ ဥသဘေတၳရဂါထာ
 ၁၁ဝ။ ''နဂါ နဂေဂၢသု သုသံဝိ႐ူဠႇာ၊ ဥဒဂၢေမေဃန နေဝန သိတၱာ။
 ဝိေဝကကာမႆ အရညသညိေနာ၊ ဇေနတိ ဘိေယ်ာ ဥသဘႆ ကလ်တ''ႏၲိ။
။ ဥသေဘာ ေထေရာ။။
ဝေဂၢါ ဧကာဒသေမာ နိ႒ိေတာ။
 တႆုဒၵါနံ --
 ေဗလ႒ာနိေကာ ေသတုေစၧာ၊ ဗႏၶဳေရာ ခိတေကာ ဣသိ။
 မလိတဝေမ႓ာ သုေဟမေႏၲာ၊ ဓမၼသေဝါ ဓမၼသဝပိတာ။
 သံဃရကၡိတေတၳေရာ စ၊ ဥသေဘာ စ မဟာမုနီတိ။
၁၂။ ဒြါဒသမဝေဂၢါ
၁။ ေဇႏၲေတၳရဂါထာ
 ၁၁၁။ ''ဒုပၸဗၺဇၨံ (ေထရဂါထာ၊၂၄) ေဝ ဒုရဓိဝါသာ ေဂဟာ၊ ဓေမၼာ ဂမ႓ီေရာ ဒုရဓိဂမာ ေဘာဂါ။
 ကိစၧာ ဝုတၱိ ေနာ ဣတရီတေရေနဝ၊ ယုတၱံ စိေႏၲတုံ သတတမနိစၥတ''ႏၲိ။
။ ေဇေႏၲာ ေထေရာ။။
၂။ ဝစၧေဂါတၱေတၳရဂါထာ
 ၁၁၂။ ''ေတဝိေဇၨာဟံ မဟာစ်ာယီ၊ ေစေတာသမထေကာဝိေဒါ။
 သဒေတၳာ ေမ အႏုပၸေတၱာ၊ ကတံ ဗုဒၶႆ သာသန''ႏၲိ။
။ ဝစၧေဂါေတၱာ ေထေရာ။။
၃။ ဝနဝစၧေတၳရဂါထာ
 ၁၁၃။ ''အေစၧာဒိကာ ပုထုသိလာ၊ေဂါနဂၤုလမိဂါယုတာ။
 အမၺဳေသဝါလသၪၧႏၷာ၊ ေတ ေသလာ ရမယႏၲိ မ''ႏၲိ။
။ ဝနဝေစၧာ ေထေရာ။။
၄။ အဓိမုတၱေတၳရဂါထာ
 ၁၁၄။ ''ကာယဒု႒ဳလႅဂ႐ုေနာ၊ ဟိယ်မာနမွိ [မူကြဲ-ဟီယမာနမွိ (သီ၊)] ဇီဝိေတ။
 သရီရသုခဂိဒၶႆ၊ ကုေတာ သမဏသာဓုတာ''တိ။
။ အဓိမုေတၱာ ေထေရာ။။
၅။ မဟာနာမေတၳရဂါထာ
 ၁၁၅။ ''ဧသာဝဟိယ်ေသ ပဗၺေတန၊ ဗဟုကုဋဇသလႅကိေကန [မူကြဲ-သလႅကိေတန (သီ)] သလႅရိေကန (သ်ာ)]
 ေနသာဒေကန ဂိရိနာ၊ ယသႆိနာ ပရိစၧေဒနာ''တိ။
။ မဟာနာေမာ ေထေရာ။။
၆။ ပါရာပရိယေတၳရဂါထာ
 ၁၁၆။ ''ဆဖႆာယတေန (ေထရဂါထာ၊၂၅) ဟိတြာ၊ ဂုတၱဒြါေရာ သုသံဝုေတာ။
 အဃမူလံ ဝမိတြာန၊ ပေတၱာ ေမ အာသဝကၡေယာ''တိ။
။ ပါရာပရိေယာ [မူကြဲ-ပါရာသရိေယာ (သီ)] ပါရံပရိေယာ (က၊)] ေထေရာ ။။
၇။ ယသေတၳရဂါထာ
 ၁၁၇။ ''သုဝိလိေတၱာ သုဝသေနာ၊သဗၺာဘရဏဘူသိေတာ။
 တိေႆာ ဝိဇၨာ အဇၩဂမႎ၊ ကတံ ဗုဒၶႆ သာသန''ႏၲိ။
။ ယေသာ ေထေရာ။။
၈။ ကိမိလေတၳရဂါထာ
 ၁၁၈။ ''အဘိသေတၱာဝ နိပတတိ၊ ဝေယာ ႐ူပံ အညမိဝ တေထဝ သႏၲံ။
 တေႆဝ သေတာ အဝိပၸဝသေတာ၊ အညေႆဝ သရာမိ အတၱာန''ႏၲိ။
။ ကိမိေလာ [မူကြဲ-ကိမၺိေလာ (သီ၊ သ်ာ၊)] ေထေရာ။။
၉။ ဝဇၨိပုတၱေတၳရဂါထာ
 ၁၁၉။ ''႐ုကၡမူလဂဟနံ ပသကၠိယ၊ နိဗၺာနံ ဟဒယသၼႎ ၾသပိယ။
 စ်ာယ ေဂါတမ မာ စ ပမာေဒါ၊ ကႎ ေတ ဗိဠိဗိဠိကာ ကရိႆတီ''တိ။
။ ဝဇၨိပုေတၱာ ေထေရာ။။
၁ဝ။ ဣသိဒတၱေတၳရဂါထာ
 ၁၂ဝ။ ''ပၪၥကၡႏၶာ ပရိညာတာ၊ တိ႒ႏၲိ ဆိႏၷမူလကာ။
 ဒုကၡကၡေယာ အႏုပၸေတၱာ၊ပေတၱာ ေမ အာသဝကၡေယာ''တိ။
။ ဣသိဒေတၱာ ေထေရာ။။
ဝေဂၢါ ဒြါဒသေမာ နိ႒ိေတာ။
 တႆုဒၵါနံ --
 ေဇေႏၲာ (ေထရဂါထာ၊၂၆) စ ဝစၧေဂါေတၱာ စ၊ ဝေစၧာ စ ဝနသဝွေယာ။
 အဓိမုေတၱာ မဟာနာေမာ၊ ပါရာပရိေယာ ယေသာပိ စ။
 ကိမိေလာ ဝဇၨိပုေတၱာ စ၊ ဣသိဒေတၱာ မဟာယေသာတိ။
ဧကကနိပါေတာ နိ႒ိေတာ။
 တၾတဳဒၵါနံ --
 ဝီသုတၱရသတံ ေထရာ၊ ကတကိစၥာ အနာသဝါ။
 ဧကေကဝ နိပါတမွိ၊ သုသဂႌတာ မေဟသိဘီတိ။
၂။ ဒုကနိပါေတာ
၁။ ပဌမဝေဂၢါ
၁။ ဥတၱရေတၳရဂါထာ
 ၁၂၁။ ''နတၳိ (ေထရဂါထာ၊၂၇) ေကာစိ ဘေဝါ နိေစၥာ၊ သခၤါရာ ဝါပိ သႆတာ။
 ဥပၸဇၨႏၲိ စ ေတ ခႏၶာ၊ စဝႏၲိ အပရာပရံ။
 ၁၂၂။ ''ဧတမာဒီနံ ဉတြာ၊ ဘေဝနမွိ အနတၳိေကာ။
 နိႆေဋာ သဗၺကာေမဟိ၊ ပေတၱာ ေမ အာသဝကၡေယာ''တိ။
 ဣတၳံ သုဒံ အာယသၼာ ဥတၱေရာ ေထေရာ ဂါထာေယာ အဘာသိတၳာတိ။
၂။ ပိေ႑ာလဘာရဒြါဇေတၳရဂါထာ
 ၁၂၃။ ''နယိဒံ အနေယန ဇီဝိတံ၊ နာဟာေရာ ဟဒယႆ သႏၲိေကာ။
 အာဟာရ႒ိတိေကာ သမုႆေယာ၊ ဣတိ ဒိသြာန စရာမိ ဧသနံ။
 ၁၂၄။ ''ပေကၤါတိ ဟိ နံ ပေဝဒယုံ၊ ယာယံ ဝႏၵနပူဇနာ ကုေလသု။
 သုခုမံ သလႅံ ဒု႐ုဗၺဟံ၊ သကၠာေရာ ကာပုရိေသန ဒုဇၨေဟာ''တိ။
 ဣတၳံ သုဒံ အာယသၼာ ပိေ႑ာလဘာရဒြါေဇာ ေထေရာ ဂါထာေယာ အဘာသိတၳာတိ။
၃။ ဝလႅိယေတၳရဂါထာ
 ၁၂၅။ ''မကၠေဋာ ပၪၥဒြါရာယံ၊ ကုဋိကာယံ ပသကၠိယ။
 ဒြါေရန အႏုပရိေယတိ၊ ဃ႗ယေႏၲာ မုဟုံ မုဟုံ။
 ၁၂၆။ ''တိ႒ မကၠဋ မာ ဓာဝိ၊ န ဟိ ေတ တံ ယထာ ပုေရ။
 နိဂၢဟီေတာသိ ပညာယ၊ ေနဝ ဒူရံ ဂမိႆတီ''တိ။
။ ဝလႅိေယာ ေထေရာ။။
၄။ ဂဂၤါတီရိယေတၳရဂါထာ
 ၁၂၇။ ''တိဏၰံ (ေထရဂါထာ၊၂၈) ေမ တာလပတၱာနံ၊ ဂဂၤါတီေရ ကုဋီ ကတာ။
 ဆဝသိေတၱာဝ ေမ ပေတၱာ၊ ပံသုကူလၪၥ စီဝရံ။
 ၁၂၈။ ''ဒြိႏၷံ အႏၲရဝႆာနံ၊ ဧကာ ဝါစာ ေမ ဘာသိတာ။
 တတိေယ အႏၲရဝႆမွိ၊ တေမာခေႏၶာ [မူကြဲ-တေမာကၡေႏၶာ (သီ၊ သ်ာ၊)] ပဒါလိေတာ''တိ။
။ ဂဂၤါတီရိေယာ ေထေရာ။။
၅။ အဇိနေတၳရဂါထာ
 ၁၂၉။ ''အပိ ေစ ေဟာတိ ေတဝိေဇၨာ၊ မစၥဳဟာယီ အနာသေဝါ။
 အပၸညာေတာတိ နံ ဗာလာ၊ အဝဇာနႏၲိ အဇာနတာ။
 ၁၃ဝ။ ''ေယာ စ ေခါ အႏၷပါနႆ၊ လာဘီ ေဟာတီဓ ပုဂၢေလာ။
 ပါပဓေမၼာပိ ေစ ေဟာတိ၊ ေသာ ေနသံ ေဟာတိ သကၠေတာ''တိ။
။ အဇိေနာ ေထေရာ။။
၆။ ေမဠဇိနေတၳရဂါထာ
 ၁၃၁။ ''ယဒါဟံ ဓမၼမေႆာသႎ၊ ဘာသမာနႆ သတၳဳေနာ။
 န ကခၤမဘိဇာနာမိ၊ သဗၺညဴအပရာဇိေတ။
 ၁၃၂။ ''သတၳဝါေဟ မဟာဝီေရ၊ သာရထီနံ ဝ႐ုတၱေမ။
 မေဂၢ ပဋိပဒါယံ ဝါ၊ ကခၤါ မယွံ န ဝိဇၨတီ''တိ။
။ ေမဠဇိေနာ ေထေရာ။။
၇။ ရာဓေတၳရဂါထာ
 ၁၃၃။ [မူကြဲ-ဓ၊ ပ၊ ၁၃) ဓမၼပေဒ] ''ယထာ အဂါရံ ဒုစၧႏၷံ၊ ဝု႒ီ သမတိဝိဇၩတိ။
 ဧဝံ အဘာဝိတံ စိတၱံ၊ ရာေဂါ သမတိဝိဇၩတိ။
 ၁၃၄။ [မူကြဲ-ဓ၊ ပ၊ ၁၄) ဓမၼပေဒ] ''ယထာ အဂါရံ သုစၧႏၷံ၊ ဝုၯီ န သမတိဝိဇၩတိ။
 ဧဝံ သုဘာဝိတံ စိတၱံ၊ ရာေဂါ န သမတိဝိဇၩတီ''တိ။
။ ရာေဓါ ေထေရာ။။
၈။ သုရာဓေတၳရဂါထာ
 ၁၃၅။ ''ခီဏာ (ေထရဂါထာ၊၂၉) ဟိ မယွံ ဇာတိ၊ ဝုသိတံ ဇိနသာသနံ။
 ပဟီေနာ ဇာလသခၤါေတာ၊ ဘဝေနတၱိ သမူဟတာ။
 ၁၃၆။ ''ယႆတၳာယ ပဗၺဇိေတာ၊ အဂါရသၼာနဂါရိယံ။
 ေသာ ေမ အေတၳာ အႏုပၸေတၱာ၊ သဗၺသံေယာဇနကၡေယာ''တိ။
။ သုရာေဓါ ေထေရာ။။
၉။ ေဂါတမေတၳရဂါထာ
 ၁၃၇။ ''သုခံ သုပႏၲိ မုနေယာ၊ ေယ ဣတၳီသု န ဗဇၩေရ။
 သဒါ ေဝ ရကၡိတဗၺာသု၊ ယာသု သစၥံ သုဒုလႅဘံ။
 ၁၃၈။ ''ဝဓံ စရိမွ ေတ ကာမ၊ အနဏာ ဒါနိ ေတ မယံ။
 ဂစၧာမ ဒါနိ နိဗၺာနံ၊ ယတၳ ဂႏ႖ာ န ေသာစတီ''တိ။
။ ေဂါတေမာ ေထေရာ။။
၁ဝ။ ဝသဘေတၳရဂါထာ
 ၁၃၉။ ''ပုေဗၺ ဟနတိ အတၱာနံ၊ ပစၧာ ဟနတိ ေသာ ပေရ။
 သုဟတံ ဟႏၲိ အတၱာနံ၊ ဝီတံေသေနဝ ပကၡိမာ။
 ၁၄ဝ။ ''န ျဗာဟၼေဏာ ဗဟိဝေဏၰာ၊ အေႏၲာ ဝေဏၰာ ဟိ ျဗာဟၼေဏာ။
 ယသၼႎ ပါပါနိ ကမၼာနိ၊ သ ေဝ ကေဏွာ သုဇမၸတီ''တိ။
။ ဝသေဘာ ေထေရာ။။
ဝေဂၢါ ပဌေမာ နိ႒ိေတာ။
 တႆုဒၵါနံ --
 ဥတၱေရာ ေစဝ ပိေ႑ာေလာ၊ ဝလႅိေယာ တီရိေယာ ဣသိ။
 အဇိေနာ စ ေမဠဇိေနာ၊ ရာေဓါ သုရာေဓါ ေဂါတေမာ။
 ဝသေဘန ဣေမ ေဟာႏၲိ၊ ဒသ ေထရာ မဟိဒၶိကာတိ။
၂။ ဒုတိယဝေဂၢါ
၁။ မဟာစုႏၵေတၳရဂါထာ
 ၁၄၁။ ''သုႆူသာ (ေထရဂါထာ၊၂၅ဝ) သုတဝဒၶနီ၊ သုတံ ပညာယ ဝဒၶနံ။
 ပညာယ အတၳံ ဇာနာတိ၊ ဉာေတာ အေတၳာ သုခါဝေဟာ။
 ၁၄၂။ ''ေသေဝထ ပႏၲာနိ ေသနာသနာနိ၊ စေရယ် သံေယာဇနဝိပၸေမာကၡံ။
 သေစ ရတႎ နာဓိဂေစၧယ် တတၳ၊ သံေဃ ဝေသ ရကၡိတေတၱာ သတိမာ''တိ။
။ မဟာစုေႏၵာ ေထေရာ။။
၂။ ေဇာတိဒါသေတၳရဂါထာ
 ၁၄၃။ ''ေယ ေခါ ေတ ေဝဌမိေႆန [မူကြဲ-ေဝဃမိေႆန (သီ၊ သ်ာ)] ေဝ ဂမိေႆန၊ ေဝခမိေႆန (က)] နာနေတၱန စ ကမၼဳနာ။
 မႏုေႆ ဥပ႐ုႏၶႏၲိ၊ ဖ႐ုသူပကၠမာ ဇနာ။
 ေတပိ တေတၳဝ ကီရႏၲိ၊ န ဟိ ကမၼံ ပနႆတိ။
 ၁၄၄။ ''ယံ ကေရာတိ နေရာ ကမၼံ၊ ကလ်ာဏံ ယဒိ ပါပကံ။
 တႆ တေႆဝ ဒါယာေဒါ၊ ယံ ယံ ကမၼံ ပကုဗၺတီ''တိ။
။ ေဇာတိဒါေသာ ေထေရာ။။
၃။ ေဟရညကာနိေတၳရဂါထာ
 ၁၄၅။ ''အစၥယႏၲိ အေဟာရတၱာ၊ ဇီဝိတံ ဥပ႐ုဇၩတိ။
 အာယု ခီယတိ မစၥာနံ၊ ကုႏၷဒီနံဝ ၾသဒကံ။
 ၁၄၆။ ''အထ ပါပါနိ ကမၼာနိ၊ ကရံ ဗာေလာ န ဗုဇၩတိ။
 ပစၧာႆ ကဋဳကံ ေဟာတိ၊ ဝိပါေကာ ဟိႆ ပါပေကာ''တိ။
။ ေဟရညကာနိေတၳေရာ။။
၄။ ေသာမမိတၱေတၳရဂါထာ
 ၁၄၇။ ''ပရိတၱံ ဒါ႐ုမာ႐ုယွ၊ ယထာ သီေဒ မဟဏၰေဝ။
 ဧဝံ ကုသီတမာဂမၼ၊ သာဓုဇီဝီပိ သီဒတိ။
 တသၼာ တံ ပရိဝေဇၨယ်၊ ကုသီတံ ဟီနဝီရိယံ။
 ၁၄၈။ ''ပဝိဝိေတၱဟိ (ေထရဂါထာ၊၂၁) အရိေယဟိ၊ ပဟိတေတၱဟိ စ်ာယိဘိ။
 နိစၥံ အာရဒၶဝီရိေယဟိ၊ ပ႑ိေတဟိ သဟာဝေသ''တိ။
။ ေသာမမိေတၱာ ေထေရာ။။
၅။ သဗၺမိတၱေတၳရဂါထာ
 ၁၄၉။ ''ဇေနာ ဇနမွိ သမၺေဒၶါ [မူကြဲ-သမၺေဒၶါ (သ်ာ၊ က)] ဇနေမဝႆိေတာ ဇေနာ။
 ဇေနာ ဇေနန ေဟဌီယတိ၊ ေဟေဌတိ စ [မူကြဲ-ေဗာဓိယတိ၊ ဗာေဓတိ စ (က၊)] ဇေနာ ဇနံ။
 ၁၅ဝ။ ''ေကာ ဟိ တႆ ဇေနနေတၳာ၊ ဇေနန ဇနိေတန ဝါ။
 ဇနံ ၾသဟာယ ဂစၧံ တံ၊ ေဟဌယိတြာ [မူကြဲ-ဗာဓယိတြာ (က၊)] ဗဟုံ ဇန''ႏၲိ။
။ သဗၺမိေတၱာ ေထေရာ။။
၆။ မဟာကာဠေတၳရဂါထာ
 ၁၅၁။ ''ကာဠီ ဣတၳီ ျဗဟတီ ဓကၤ႐ူပါ၊ သတၳိၪၥ ေဘတြာ အပရၪၥ သတၳႎ။
 ဗာဟၪၥ ေဘတြာ အပရၪၥ ဗာဟံ၊ သီသၪၥ ေဘတြာ ဒဓိထာလကံဝ။
 ဧသာ နိသိႏၷာ အဘိသႏၵဟိတြာ။
 ၁၅၂။ ''ေယာ ေဝ အဝိဒြါ ဥပဓႎ ကေရာတိ၊ ပုနပၸဳနံ ဒုကၡမုေပတိ မေႏၵာ။
 တသၼာ ပဇာနံ ဥပဓႎ န ကယိရာ၊ မာဟံ ပုန ဘိႏၷသိေရာ သယိႆ''ႏၲိ [မူကြဲ-ပႆိႆႏၲိ (က)]
။ မဟာကာေဠာ ေထေရာ။။
၇။ တိႆေတၳရဂါထာ
 ၁၅၃။ ''ဗဟူ သပေတၱ လဘတိ၊ မုေ႑ာ သံဃာဋိပါ႐ုေတာ။
 လာဘီ အႏၷႆ ပါနႆ၊ ဝတၳႆ သယနႆ စ။
 ၁၅၄။ ''ဧတမာဒီနဝံ ဉတြာ၊ သကၠာေရသု မဟဗ႓ယံ။
 အပၸလာေဘာ အနဝႆုေတာ၊ သေတာ ဘိကၡဳ ပရိဗၺေဇ''တိ။
။ တိေႆာ ေထေရာ။။
၈။ ကိမိလေတၳရဂါထာ
 ၁၅၅။ ''ပါစီနဝံသဒါယမွိ (ေထရဂါထာ၊၂၅၂၊ သက်ပုတၱာ သဟာယကာ။
 ပဟာယာနပၸေက ေဘာေဂ၊ ဥၪၧာပတၱာဂေတ ရတာ။
 ၁၅၆။ ''အာရဒၶဝီရိယာ ပဟိတတၱာ၊ နိစၥံ ဒဠႇပရကၠမာ။
 ရမႏၲိ ဓမၼရတိယာ၊ ဟိတြာန ေလာကိယံ ရတိ''ႏၲိ။
။ ကိမိေလာ [မူကြဲ-ကိမၺိေလာ (သီ၊ သ်ာ၊ ပီ၊)] ေထေရာ။။
၉။ နႏၵေတၳရဂါထာ
 ၁၅၇။ ''အေယာနိေသာ မနသိကာရာ၊ မ႑နံ အႏုယုၪၨိသံ။
 ဥဒၶေတာ စပေလာ စာသႎ၊ ကာမရာေဂန အ႗ိေတာ။
 ၁၅၈။ ''ဥပါယကုသေလနာဟံ၊ ဗုေဒၶနာဒိစၥဗႏၶဳနာ။
 ေယာနိေသာ ပဋိပဇၨိတြာ၊ ဘေဝ စိတၱံ ဥဒဗၺဟိ''ႏၲိ။
။ နေႏၵာ ေထေရာ။။
၁ဝ။ သိရိမေတၳရဂါထာ
 ၁၅၉။ ''ပေရ စ နံ ပသံသႏၲိ၊ အတၱာ ေစ အသမာဟိေတာ။
 ေမာဃံ ပေရ ပသံသႏၲိ၊ အတၱာ ဟိ အသမာဟိေတာ။
 ၁၆ဝ။ ''ပေရ စ နံ ဂရဟႏၲိ၊ အတၱာ ေစ သုသမာဟိေတာ။
 ေမာဃံ ပေရ ဂရဟႏၲိ၊ အတၱာ ဟိ သုသမာဟိေတာ''တိ။
။ သိရိမာ ေထေရာ။။
ဝေဂၢါ ဒုတိေယာ နိ႒ိေတာ။
 တႆုဒၵါနံ --
 စုေႏၵာ စ ေဇာတိဒါေသာ စ၊ ေထေရာ ေဟရညကာနိ စ။
 ေသာမမိေတၱာ သဗၺမိေတၱာ၊ ကာေလာ တိေႆာ စ ကိမိေလာ [မူကြဲ-ကိမၺိေလာ (သီ၊ သ်ာ၊ ပီ)] ဆႏၵလကၡဏာႏုေလာမံ]။
 နေႏၵာ စ သိရိမာ ေစဝ၊ ဒသ ေထရာ မဟိဒၶိကာတိ။
၃။ တတိယဝေဂၢါ
၁။ ဥတၱရေတၳရဂါထာ
 ၁၆၁။ ''ခႏၶာ (ေထရဂါထာ၊၂၃) မယာ ပရိညာတာ၊ တဏွာ ေမ သုသမူဟတာ။
 ဘာဝိတာ မမ ေဗာဇၩဂၤါ၊ ပေတၱာ ေမ အာသဝကၡေယာ။
 ၁၆၂။ ''ေသာဟံ ခေႏၶ ပရိညာယ၊ အဗၺဟိတြာန [မူကြဲ-အဗၺဳဟိတြာန (က၊)] ဇာလိနႎ။
 ဘာဝယိတြာန ေဗာဇၩေဂၤ၊ နိဗၺာယိႆံ အနာသေဝါ''တိ။
။ ဥတၱေရာ ေထေရာ။။
၂။ ဘဒၵဇိေတၳရဂါထာ
 ၁၆၃။ ''ပနာေဒါ နာမ ေသာ ရာဇာ၊ ယႆ ယူေပါ သုဝဏၰေယာ။
 တိရိယံ ေသာဠသုေဗၺေဓါ [မူကြဲ-ေသာဠသပေဗၺေဓါ (သီ၊ အ႒)] ေသာဠသဗၺာေဏာ (?)]၊ ဥဗ႓မာဟု [မူကြဲ-ဥဒၶမာဟု (သီ)] ဥစၥမာဟု (သ်ာ၊)] သဟႆဓာ။
 ၁၆၄။ ''သဟႆကေ႑ာ သတေဂ႑ဳ၊ ဓဇာလု ဟရိတာမေယာ။
 အနစၥဳံ တတၳ ဂႏၶဗၺာ၊ ဆသဟႆာနိ သတၱဓာ''တိ။
။ ဘဒၵဇိေတၳေရာ။။
၃။ ေသာဘိတေတၳရဂါထာ
 ၁၆၅။ ''သတိမာ ပညဝါ ဘိကၡဳ၊ အာရဒၶဗလဝီရိေယာ။
 ပၪၥ ကပၸသတာနာဟံ၊ ဧကရတၱႎ အႏုႆရႎ။
 ၁၆၆။ ''စတၱာေရာ သတိပ႒ာေန၊ သတၱ အ႒ စ ဘာဝယံ။
 ပၪၥ ကပၸသတာနာဟံ၊ ဧကရတၱႎ အႏုႆရိ''ႏၲိ။
။ ေသာဘိေတာ ေထေရာ။။
၄။ ဝလႅိယေတၳရဂါထာ
 ၁၆၇။ ''ယံ ကိစၥံ ဒဠႇဝီရိေယန၊ ယံ ကိစၥံ ေဗာဒၶဳမိစၧတာ။
 ကရိႆံ နာဝရဇၩိႆံ [မူကြဲ-နာဝ႐ုဇၩိႆံ (က၊ သီ၊ က)] ပႆ ဝီရိယံ ပရကၠမ။
 ၁၆၈။ ''တြၪၥ ေမ မဂၢမကၡာဟိ၊ အၪၨသံ အမေတာဂဓံ။
 အဟံ ေမာေနန ေမာနိႆံ၊ ဂဂၤါေသာေတာဝ သာဂရ''ႏၲိ။
။ ဝလႅိေယာ ေထေရာ။။
၅။ ဝီတေသာကေတၳရဂါထာ
 ၁၆၉။ ''ေကေသ (ေထရဂါထာ၊၂၄) ေမ ၾသလိခိႆႏၲိ၊ ကပၸေကာ ဥပသကၤမိ။
 တေတာ အာဒါသမာဒါယ၊ သရီရံ ပစၥေဝကၡိသံ။
 ၁၇ဝ။ ''တုေစၧာ ကာေယာ အဒိႆိတၳ၊ အႏၶကာေရာ တေမာ ဗ်ဂါ။
 သေဗၺ ေစာဠာ သမုစၧိႏၷာ၊ နတၳိ ဒါနိ ပုနဗ႓ေဝါ''တိ။
။ ဝီတေသာေကာ ေထေရာ။။
၆။ ပုဏၰမာသေတၳရဂါထာ
 ၁၇၁။ ''ပၪၥ နီဝရေဏ ဟိတြာ၊ ေယာဂေကၡမႆ ပတၱိယာ။
 ဓမၼာဒါသံ ဂေဟတြာန၊ ဉာဏဒႆနမတၱေနာ။
 ၁၇၂။ ''ပစၥေဝကၡႎ ဣမံ ကာယံ၊ သဗၺံ သႏၲရဗာဟိရံ။
 အဇၩတၱၪၥ ဗဟိဒၶါ စ၊ တုေစၧာ ကာေယာ အဒိႆထာ''တိ။
။ ပုဏၰမာေသာ ေထေရာ။။
၇။ နႏၵကေတၳရဂါထာ
 ၁၇၃။ ''ယထာပိ ဘေဒၵါ အာဇေညာ၊ ခလိတြာ ပတိတိ႒တိ။
 ဘိေယ်ာ လဒၵါန သံေဝဂံ၊ အဒီေနာ ဝဟေတ ဓုရံ။
 ၁၇၄။ ''ဧဝံ ဒႆနသမၸႏၷံ၊ သမၼာသမၺဳဒၶသာဝကံ။
 အာဇာနီယံ မံ ဓာေရထ၊ ပုတၱံ ဗုဒၶႆ ၾသရသ''ႏၲိ။
။ နႏၵေကာ ေထေရာ။။
၈။ ဘရတေတၳရဂါထာ
 ၁၇၅။ ''ဧဟိ နႏၵက ဂစၧာမ၊ ဥပဇၩာယႆ သႏၲိကံ။
 သီဟနာဒံ နဒိႆာမ၊ ဗုဒၶေသ႒ႆ သမၼဳခါ။
 ၁၇၆။ ''ယာယ ေနာ အႏုကမၸာယ၊ အေမွ ပဗၺာဇယီ မုနိ။
 ေသာ ေနာ အေတၳာ အႏုပၸေတၱာ၊ သဗၺသံေယာဇနကၡေယာ''တိ။
။ ဘရေတာ ေထေရာ။။
၉။ ဘာရဒြါဇေတၳရဂါထာ
 ၁၇၇။ ''နဒႏၲိ (ေထရဂါထာ၊၂၅) ဧဝံ သပၸညာ၊ သီဟာဝ ဂိရိဂဗ႓ေရ။
 ဝီရာ ဝိဇိတသဂၤါမာ၊ ေဇတြာ မာရံ သဝါဟနႎ [မူကြဲ-သဝါဟနံ (ဗဟူသု)]။
 ၁၇၈။ ''သတၳာ စ ပရိစိေဏၰာ ေမ၊ ဓေမၼာ သံေဃာ စ ပူဇိေတာ။
 အဟၪၥ ဝိေတၱာ သုမေနာ၊ ပုတၱံ ဒိသြာ အနာသဝ''ႏၲိ။
။ ဘာရဒြါေဇာ ေထေရာ။။
၁ဝ။ ကဏွဒိႏၷေတၳရဂါထာ
 ၁၇၉။ ''ဥပါသိတာ သပၸဳရိသာ၊ သုတာ ဓမၼာ အဘိဏွေသာ။
 သုတြာန ပဋိပဇၨိႆံ၊ အၪၨသံ အမေတာဂဓံ။
 ၁၈ဝ။ ''ဘဝရာဂဟတႆ ေမ သေတာ၊ ဘဝရာေဂါ ပုန ေမ န ဝိဇၨတိ။
 န စာဟု န စ ေမ ဘဝိႆတိ၊ န စ ေမ ဧတရဟိ ဝိဇၨတီ''တိ။
။ ကဏွဒိေႏၷာ ေထေရာ။။
ဝေဂၢါ တတိေယာ နိ႒ိေတာ။
 တႆုဒၵါနံ --
 ဥတၱေရာ ဘဒၵဇိေတၳေရာ၊ ေသာဘိေတာ ဝလႅိေယာ ဣသိ။
 ဝီတေသာေကာ စ ေယာ ေထေရာ၊ ပုဏၰမာေသာ စ နႏၵေကာ။
 ဘရေတာ ဘာရဒြါေဇာ စ၊ ကဏွဒိေႏၷာ မဟာမုနီတိ။
၄။ စတုတၳဝေဂၢါ
၁။ မိဂသိရေတၳရဂါထာ
 ၁၈၁။ ''ယေတာ အဟံ ပဗၺဇိေတာ၊ သမၼာသမၺဳဒၶသာသေန။
 ဝိမုစၥမာေနာ ဥဂၢစၧႎ၊ ကာမဓာတုံ ဥပစၥဂံ။
 ၁၈၂။ ''ျဗဟၼဳေနာ ေပကၡမာနႆ၊ တေတာ စိတၱံ ဝိမုစၥိ ေမ။
 အကုပၸါ ေမ ဝိမုတၱီတိ၊ သဗၺသံေယာဇနကၡယာ''တိ။
။ မိဂသိေရာ ေထေရာ။။
၂။ သိဝကေတၳရဂါထာ
 ၁၈၃။ ''အနိစၥာနိ (ေထရဂါထာ၊၂၆) ဂဟကာနိ၊ တတၳ တတၳ ပုနပၸဳနံ။
 ဂဟကာရံ [မူကြဲ-ဂဟကာရကံ (သီ၊ ပီ၊)] ဂေဝသေႏၲာ၊ ဒုကၡာ ဇာတိ ပုနပၸဳနံ။
 ၁၈၄။ ''ဂဟကာရက ဒိေ႒ာသိ၊ ပုန ေဂဟံ န ကာဟသိ။
 သဗၺာ ေတ ဖာသုကာ ဘဂၢါ၊ ထူဏိကာ [မူကြဲ-ထူဏိရာ (ပီ၊ က)] ဓုဏိရာ (သ်ာ၊)] စ ဝိဒါလိတာ [မူကြဲ-ပဒါလိတာ (သီ၊ သ်ာ)]
 ဝိမရိယာဒိကတံ စိတၱံ၊ ဣေဓဝ ဝိဓမိႆတီ''တိ။
။ သိဝေကာ [မူကြဲ-သီဝေကာ (သီ၊)] ေထေရာ။။
၃။ ဥပဝါဏေတၳရဂါထာ
 ၁၈၅။ ''အရဟံ သုဂေတာ ေလာေက၊ ဝါေတဟာဗာဓိေတာ [မူကြဲ-။ ဗာဓိေတာ (က၊)] မုနိ။
 သေစ ဥေဏွာဒကံ အတၳိ၊ မုနိေနာ ေဒဟိ ျဗာဟၼဏ။
 ၁၈၆။ ''ပူဇိေတာ ပူဇေနယ်ာနံ [မူကြဲ-ပူဇနီယာနံ (သီ)] သကၠေရယ်ာန သကၠေတာ။
 အပစိေတာပေစယ်ာနံ [မူကြဲ-အပစနီယာနံ (သီ)] အပစိေနယ်ာနံ (သ်ာ)] တႆ ဣစၧာမိ ဟာတေဝ''တိ။
။ ဥပဝါေဏာ ေထေရာ။။
၄။ ဣသိဒိႏၷေတၳရဂါထာ
 ၁၈၇။ ''ဒိ႒ာ မယာ ဓမၼဓရာ ဥပါသကာ၊ ကာမာ အနိစၥာ ဣတိ ဘာသမာနာ။
 သာရတၱရတၱာ မဏိကု႑ေလသု၊ ပုေတၱသု ဒါေရသု စ ေတ အေပကၡာ။
 ၁၈၈။ ''အဒၶါ န ဇာနႏၲိ ယေတာဓ ဓမၼံ၊ ကာမာ အနိစၥာ ဣတိ စာပိ အာဟု။
 ရာဂၪၥ ေတသံ န ဗလတၳိ ေဆတၱဳံ၊ တသၼာ သိတာ ပုတၱဒါရံ ဓနၪၥာ''တိ။
။ ဣသိဒိေႏၷာ ေထေရာ။။
၅။ သမၺဳလကစၥာနေတၳရဂါထာ
 ၁၈၉။ ''ေဒေဝါ (ေထရဂါထာ၊၂၇) စ ဝႆတိ ေဒေဝါ စ ဂဠဂဠာယတိ၊
 ဧကေကာ စာဟံ ေဘရေဝ ဗိေလ ဝိဟရာမိ။
 တႆ မယွံ ဧကကႆ ေဘရေဝ ဗိေလ ဝိဟရေတာ၊
 နတၳိ ဘယံ ဝါ ဆမ႓ိတတၱံ ဝါ ေလာမဟံေသာ ဝါ။
 ၁၉ဝ။ ''ဓမၼတာ မမသာ ယႆ ေမ၊ ဧကကႆ ေဘရေဝ ဗိေလ။
 ဝိဟရေတာ နတၳိ ဘယံ ဝါ၊ ဆမ႓ိတတၱံ ဝါ ေလာမဟံေသာ ဝါ''တိ။
။ သမၺဳလကစၥာေနာ [မူကြဲ-သမၺဟုလကစၥာေနာ (က၊)] ေထေရာ။။
၆။ နိတကေတၳရဂါထာ
 ၁၉၁။ [မူကြဲ-ဥဒါ၊ ၃၄) ဥဒါေနပိ] ''ကႆ ေသလူပမံ စိတၱံ၊ ဌိတံ နာႏုပကမၸတိ။
 ဝိရတၱံ ရဇနီေယသု၊ ကုပၸနီေယ န ကုပၸတိ။
 ယေႆဝံ ဘာဝိတံ စိတၱံ၊ ကုေတာ တံ ဒုကၡေမႆတိ။
 ၁၉၂။ ''မမ ေသလူပမံ စိတၱံ၊ ဌိတံ နာႏုပကမၸတိ။
 ဝိရတၱံ ရဇနီေယသု၊ ကုပၸနီေယ န ကုပၸတိ။
 မေမဝံ ဘာဝိတံ စိတၱံ၊ ကုေတာ မံ ဒုကၡေမႆတီ''တိ။
။ နိတေကာ [မူကြဲ-ခိတေကာ (သီ၊ သ်ာ၊)] ေထေရာ။။
၇။ ေသာဏေပါဋိရိယေတၳရဂါထာ
 ၁၉၃။ ''န တာဝ သုပိတုံ ေဟာတိ၊ ရတၱိ နကၡတၱမာလိနီ။
 ပဋိဇဂၢိတုေမေဝသာ၊ ရတၱိ ေဟာတိ ဝိဇာနတာ။
 ၁၉၄။ ''ဟတၳိကၡႏၶာဝပတိတံ၊ ကုၪၨေရာ ေစ အႏုကၠေမ။
 သဂၤါေမ ေမ မတံ ေသေယ်ာ၊ ယေၪၥ ဇီေဝ ပရာဇိေတာ''တိ။
။ ေသာေဏာ ေပါဋိရိေယာ [မူကြဲ-ေသလိႆရိေယာ (သီ)] ေပါ႗ိရိယပုေတၱာ (သ်ာ၊)] ေထေရာ ။။
၈။ နိသဘေတၳရဂါထာ
 ၁၉၅။ ''ပၪၥ (ေထရဂါထာ၊၂၈) ကာမဂုေဏ ဟိတြာ၊ ပိယ႐ူေပ မေနာရေမ။
 သဒၶါယ ဃရာ နိကၡမၼ၊ ဒုကၡႆႏၲကေရာ ဘေဝ။
 ၁၉၆။ ''နာဘိနႏၵာမိ မရဏံ၊ နာဘိနႏၵာမိ ဇီဝိတံ။
 ကာလၪၥ ပဋိကခၤါမိ၊ သမၸဇာေနာ ပတိႆေတာ''တိ။
။ နိသေဘာ ေထေရာ။။
၉။ ဥသဘေတၳရဂါထာ
 ၁၉၇။ ''အမၺပလႅဝသကၤာသံ၊ အံေသ ကတြာန စီဝရံ။
 နိသိေႏၷာ ဟတၳိဂီဝါယံ၊ ဂါမံ ပိ႑ာယ ပါဝိသႎ။
 ၁၉၈။ ''ဟတၳိကၡႏၶေတာ ၾသ႐ုယွ၊ သံေဝဂံ အလဘႎ တဒါ။
 ေသာဟံ ဒိေတၱာ တဒါ သေႏၲာ၊ ပေတၱာ ေမ အာသဝကၡေယာ''တိ။
။ ဥသေဘာ ေထေရာ။။
၁ဝ။ ကပၸဋကုရေတၳရဂါထာ
 ၁၉၉။ ''အယမိတိ ကပၸေဋာ ကပၸဋကုေရာ၊ အစၧာယ အတိဘရိတာယ [မူကြဲ-အတိဘရိယာယ (သီ၊ က)] အစၥံ ဘရာယ (သ်ာ)]
 အမတဃဋိကာယံ ဓမၼကဋမေတၱာ [မူကြဲ-ဓမၼကဋပေတၱာ (သ်ာ၊ က၊ အ႒)] ဓမၼကဋမေဂၢါ (သီ၊ အ႒)] ကတပဒံ စ်ာနာနိ ၾသေစတုံ။
 ၂ဝဝ။ ''မာ ေခါ တြံ ကပၸဋ ပစာေလသိ၊ မာ တြံ ဥပကဏၰမွိ တာေဠႆံ။
 န ဟိ [မူကြဲ-န ဝါ (က၊)] တြံ ကပၸဋ မတၱမညာသိ၊ သံဃမဇၩမွိ ပစလာယမာေနာတိ။
။ ကပၸဋကုေရာ ေထေရာ။။
ဝေဂၢါ စတုေတၳာ နိ႒ိေတာ။
 တႆုဒၵါနံ --
 မိဂသိေရာ (ေထရဂါထာ၊၂၉) သိဝေကာ စ၊ ဥပဝါေနာ စ ပ႑ိေတာ။
 ဣသိဒိေႏၷာ စ ကစၥာေနာ၊ နိတေကာ စ မဟာဝသီ။
 ေပါဋိရိယပုေတၱာ နိသေဘာ၊ ဥသေဘာ ကပၸဋကုေရာတိ။
၅။ ပၪၥမဝေဂၢါ
၁။ ကုမာရကႆပေတၳရဂါထာ
 ၂ဝ၁။ ''အေဟာ ဗုဒၶါ အေဟာ ဓမၼာ၊ အေဟာ ေနာ သတၳဳ သမၸဒါ။
 ယတၳ ဧတာဒိသံ ဓမၼံ၊ သာဝေကာ သစၧိကာဟိ''တိ။
 ၂ဝ၂။ ''အသေခၤေယ်သု ကေပၸသု၊ သကၠာယာဓိဂတာ အဟူ။
 ေတသမယံ ပစၧိမေကာ၊ စရိေမာယံ သမုႆေယာ။
 ဇာတိမရဏသံသာေရာ၊ နတၳိ ဒါနိ ပုနဗ႓ေဝါ''တိ။
။ ကုမာရကႆေပါ ေထေရာ။။
၂။ ဓမၼပါလေတၳရဂါထာ
 ၂ဝ၃။ ''ေယာ ဟေဝ ဒဟေရာ ဘိကၡဳ၊ ယုၪၨတိ ဗုဒၶသာသေန။
 ဇာဂေရာ သ ဟိ သုေတၱသု [မူကြဲ-ပတိသုေတၱသု (သီ၊ က)] အေမာဃံ တႆ ဇီဝိတံ။
 ၂ဝ၄။ ''တသၼာ သဒၶၪၥ သီလၪၥ၊ ပသာဒံ ဓမၼဒႆနံ။
 အႏုယုေၪၨထ ေမဓာဝီ၊ သရံ ဗုဒၶါန သာသန''ႏၲိ။
။ ဓမၼပါေလာ ေထေရာ။။
၃။ ျဗဟၼာလိေတၳရဂါထာ
 ၂ဝ၅။ ''ကႆိႁႏၵိယာနိ သမထဂၤတာနိ၊ အႆာ ယထာ သာရထိနာ သုဒႏၲာ။
 ပဟီနမာနႆ အနာသဝႆ၊ ေဒဝါပိ ကႆ [မူကြဲ-တႆ (ဗဟူသု)] ပိဟယႏၲိ တာဒိေနာ''တိ။
 ၂ဝ၆။ [မူကြဲ-ဓ၊ ပ၊ ၉၄) ဓမၼပေဒပိ] ''မယွိႁႏၵိယာနိ (ေထရဂါထာ၊၂၆ဝ) သမထဂၤတာနိ၊ အႆာ ယထာ သာရထိနာ သုဒႏၲာ။
 ပဟီနမာနႆ အနာသဝႆ၊ ေဒဝါပိ မယွံ ပိဟယႏၲိ တာဒိေနာ''တိ။
။ ျဗဟၼာလိ ေထေရာ။။
၄။ ေမာဃရာဇေတၳရဂါထာ
 ၂ဝ၇။ ''ဆဝိပါပက စိတၱဘဒၵက၊ ေမာဃရာဇ သတတံ သမာဟိေတာ။
 ေဟမႏၲိကသီတကာလရတၱိေယာ [မူကြဲ-ေဟမႏၲိကကာလရတၱိေယာ (က)] ဘိကၡဳ တြံသိ ကထံ ကရိႆသိ''။
 ၂ဝ၈။ ''သမၸႏၷသႆာ မဂဓာ၊ ေကဝလာ ဣတိ ေမ သုတံ။
 ပလာလစၧႏၷေကာ ေသယ်ံ၊ ယထေည သုခဇီဝိေနာ''တိ။
။ ေမာဃရာဇာ ေထေရာ။။
၅။ ဝိသာခပၪၥာလပုတၱေတၳရဂါထာ
 ၂ဝ၉။ ''န ဥကၡိေပ ေနာ စ ပရိကၡိေပ ပေရ၊ ၾသကၡိေပ ပါရဂတံ န ဧရေယ။
 န စတၱဝဏၰံ ပရိသာသု ဗ်ာဟေရ၊ အႏုဒၶေတာ သမၼိတဘာဏိ သုဗၺေတာ။
 ၂၁ဝ။ ''သုသုခုမနိပုဏတၳဒႆိနာ၊ မတိကုသေလန နိဝါတဝုတၱိနာ။
 သံေသဝိတဝုဒၶသီလိနာ၊ နိဗၺာနံ န ဟိ ေတန ဒုလႅဘ''ႏၲိ။
။ ဝိသာေခါ ပၪၥာလပုေတၱာ ေထေရာ ။။
၆။ စူဠကေတၳရဂါထာ
 ၂၁၁။ ''နဒႏၲိ ေမာရာ သုသိခါ သုေပခုဏာ၊ သုနီလဂီဝါ သုမုခါ သုဂဇၨိေနာ။
 သုသဒၵလာ စာပိ မဟာမဟီ အယံ၊ သုဗ်ာပိတမၺဳ သုဝလာဟကံ နဘံ။
 ၂၁၂။ ''သုကလႅ႐ူေပါ (ေထရဂါထာ၊၂၁) သုမနႆ စ်ာယတံ [မူကြဲ-စ်ာယိတံ (သ်ာ၊ က)] သုနိကၠေမာ သာဓု သုဗုဒၶသာသေန။
 သုသုကၠသုကၠံ နိပုဏံ သုဒုဒၵသံ၊ ဖုသာဟိ တံ ဥတၱမမစၥဳတံ ပဒ''ႏၲိ။
။ စူဠေကာ [မူကြဲ-စူလေကာ (သီ၊ အ႒၊)] ေထေရာ။။
၇။ အႏူပမေတၳရဂါထာ
 ၂၁၃။ ''နႏၵမာနာဂတံ စိတၱံ၊ သူလမာေရာပမာနကံ။
 ေတန ေတေနဝ ဝဇသိ၊ ေယန သူလံ ကလိဂၤရံ။
 ၂၁၄။ ''တာဟံ စိတၱကလႎ ျဗဴမိ၊ တံ ျဗဴမိ စိတၱဒုဗ႓ကံ။
 သတၳာ ေတ ဒုလႅေဘာ လေဒၶါ၊ မာနေတၳ မံ နိေယာဇယီ''တိ။
။ အႏူပေမာ ေထေရာ။။
၈။ ဝဇၨိတေတၳရဂါထာ
 ၂၁၅။ ''သံသရံ ဒီဃမဒၶါနံ၊ ဂတီသု ပရိဝတၱိသံ။
 အပႆံ အရိယသစၥာနိ၊ အႏၶဘူေတာ [မူကြဲ-အႏၶီဘူေတာ (က၊)] ပုထုဇၨေနာ။
 ၂၁၆။ ''တႆ ေမ အပၸမတၱႆ၊ သံသာရာ ဝိနဠီကတာ။
 သဗၺာ ဂတီ သမုစၧိႏၷာ၊ နတၳိ ဒါနိ ပုနဗ႓ေဝါ''တိ။
။ ဝဇၨိေတာ ေထေရာ။။
၉။ သႏၶိတေတၳရဂါထာ
 ၂၁၇။ ''အႆေတၳ ဟရိေတာဘာေသ၊ သံဝိ႐ူဠႇမွိ ပါဒေပ။
 ဧကံ ဗုဒၶဂတံ သညံ၊ အလဘိတၳံ [မူကြဲ-အလဘႎ ဟံ (က၊)] ပတိႆေတာ။
 ၂၁၈။ ''ဧကတႎေသ ဣေတာ ကေပၸ၊ ယံ သညမလဘႎ တဒါ။
 တႆာ သညာယ ဝါဟသာ၊ ပေတၱာ ေမ အာသဝကၡေယာ''တိ။
။ သႏၶိေတာ ေထေရာ။။
ဝေဂၢါ ပၪၥေမာ နိ႒ိေတာ။
 တႆုဒၵါနံ --
 ကုမာရကႆေပါ (ေထရဂါထာ၊၂၂) ေထေရာ၊ ဓမၼပါေလာ စ ျဗဟၼာလိ။
 ေမာဃရာဇာ ဝိသာေခါ စ၊ စူဠေကာ စ အႏူပေမာ။
 ဝဇၨိေတာ သႏၶိေတာ ေထေရာ၊ ကိေလသရဇဝါဟေနာတိ။
ဒုကနိပါေတာ နိ႒ိေတာ။
 တၾတဳဒၵါနံ --
 ဂါထာဒုကနိပါတမွိ၊ နဝုတိ ေစဝ အ႒ စ။
 ေထရာ ဧကူနပညာသံ၊ ဘာသိတာ နယေကာဝိဒါတိ။
၃။ တိကနိပါေတာ
၁။ အဂၤဏိကဘာရဒြါဇေတၳရဂါထာ
 ၂၁၉။ ''အေယာနိ (ေထရဂါထာ၊၂၃) သုဒၶိမေႏြသံ၊ အဂၢႎ ပရိစရႎ ဝေန။
 သုဒၶိမဂၢံ အဇာနေႏၲာ၊ အကာသႎ အမရံ တပံ [မူကြဲ-အကာသႎ အပရံ တပံ (သ်ာ)] အကာသႎ အမတံ တပံ (က)]
 ၂၂ဝ။ ''တံ သုေခန သုခံ လဒၶံ၊ ပႆ ဓမၼသုဓမၼတံ။
 တိေႆာ ဝိဇၨာ အႏုပၸတၱာ၊ ကတံ ဗုဒၶႆ သာသနံ။
 ၂၂၁။ ''ျဗဟၼဗႏၶဳ ပုေရ အာသႎ၊ ဣဒါနိ ေခါမွိ ျဗာဟၼေဏာ။
 ေတဝိေဇၨာ ႏွာတေကာ [မူကြဲ-နဟာတေကာ (သီ၊ အ႒၊)] စမွိ၊ ေသာတၱိေယာ စမွိ ေဝဒဂူ''တိ။
။ အဂၤဏိကဘာရဒြါေဇာ ေထေရာ။။
၂။ ပစၥယေတၳရဂါထာ
 ၂၂၂။ ''ပၪၥာဟာဟံ ပဗၺဇိေတာ၊ ေသေခါ အပၸတၱမာနေသာ၊
 ဝိဟာရံ ေမ ပဝိ႒ႆ၊ ေစတေသာ ပဏိဓီ အဟု။
 ၂၂၃။ ''နာသိႆံ န ပိဝိႆာမိ၊ ဝိဟာရေတာ န နိကၡေမ။
 နပိ ပႆံ နိပါေတႆံ၊ တဏွာသေလႅအႏူဟေတ။
 ၂၂၄။ ''တႆ ေမဝံ ဝိဟရေတာ၊ ပႆ ဝီရိယပရကၠမံ။
 တိေႆာ ဝိဇၨာ အႏုပၸတၱာ၊ ကတံ ဗုဒၶႆ သာသန''ႏၲိ။
။ ပစၥေယာ ေထေရာ။။
၃။ ဗာကုလေတၳရဂါထာ
 ၂၂၅။ ''ေယာ ပုေဗၺ ကရဏီယာနိ၊ ပစၧာ ေသာ ကာတုမိစၧတိ။
 သုခါ ေသာ ဓံသေတ ဌာနာ၊ ပစၧာ စ မႏုတပၸတိ။
 ၂၂၆။ ''ယဥႇိ ကယိရာ တဥႇိ ဝေဒ၊ ယံ န ကယိရာ န တံ ဝေဒ။
 အကေရာႏၲံ ဘာသမာနံ၊ ပရိဇာနႏၲိ ပ႑ိတာ။
 ၂၂၇။ ''သုသုခံ (ေထရဂါထာ၊၂၄) ဝတ နိဗၺာနံ၊ သမၼာသမၺဳဒၶေဒသိတံ။
 အေသာကံ ဝိရဇံ ေခမံ၊ ယတၳ ဒုကၡံ နိ႐ုဇၩတီ''တိ။
။ ဗာကုေလာ [မူကြဲ-ဗာကၠဳေလာ (သီ၊)] ေထေရာ။။
၄။ ဓနိယေတၳရဂါထာ
 ၂၂၈။ ''သုခံ ေစ ဇီဝိတုံ ဣေစၧ၊ သာမညသၼႎ အေပကၡဝါ။
 သံဃိကံ နာတိမေညယ်၊ စီဝရံ ပါနေဘာဇနံ။
 ၂၂၉။ ''သုခံ ေစ ဇီဝိတုံ ဣေစၧ၊ သာမညသၼႎ အေပကၡဝါ။
 အဟိ မူသိကေသာဗ႓ံဝ၊ ေသေဝထ သယနာသနံ။
 ၂၃ဝ။ ''သုခံ ေစ ဇီဝိတုံ ဣေစၧ၊ သာမညသၼႎ အေပကၡဝါ။
 ဣတရီတေရန တုေႆယ်၊ ဧကဓမၼၪၥ ဘာဝေယ''တိ။
။ ဓနိေယာ ေထေရာ။။
၅။ မာတဂၤပုတၱေတၳရဂါထာ
 ၂၃၁။ ''အတိသီတံ အတိဥဏွံ၊ အတိသာယမိဒံ အဟု။
 ဣတိ ဝိႆ႒ကမၼေႏၲ၊ ခဏာ အေစၥႏၲိ မာဏေဝ။
 ၂၃၂။ ''ေယာ စ သီတၪၥ ဥဏွၪၥ၊ တိဏာ ဘိေယ်ာ န မညတိ။
 ကရံ ပုရိသကိစၥာနိ၊ ေသာ သုခါ န ဝိဟာယတိ။
 ၂၃၃။ ''ဒဗၺံ ကုသံ ေပါဋကိလံ၊ ဥသီရံ မုၪၨပဗၺဇံ။
 ဥရသာ ပႏုဒိႆာမိ၊ ဝိေဝကမႏုျဗဴဟယ''ႏၲိ။
။ မာတဂၤပုေတၱာ ေထေရာ။။
၆။ ခုဇၨေသာဘိတေတၳရဂါထာ
 ၂၃၄။ ''ေယ စိတၱကထီ ဗဟုႆုတာ၊ သမဏာ ပါဋလိပုတၱဝါသိေနာ။
 ေတသညတေရာယမာယုဝါ၊ ဒြါေရ တိ႒တိ ခုဇၨေသာဘိေတာ။
 ၂၃၅။ ''ေယ (ေထရဂါထာ၊၂၅) စိတၱကထီ ဗဟုႆုတာ၊ သမဏာ ပါဋလိပုတၱဝါသိေနာ။
 ေတသညတေရာယမာယုဝါ၊ ဒြါေရ တိ႒တိ မာလုေတရိေတာ။
 ၂၃၆။ ''သုယုေဒၶန သုယိေ႒န၊ သဂၤါမဝိဇေယန စ။
 ျဗဟၼစရိယာႏုစိေဏၰန၊ ဧဝါယံ သုခေမဓတီ''တိ။
။ ခုဇၨေသာဘိေတာ ေထေရာ။။
၇။ ဝါရဏေတၳရဂါထာ
 ၂၃၇။ ''ေယာဓ ေကာစိ မႏုေႆသု၊ ပရပါဏာနိ ဟႎသတိ။
 အသၼာ ေလာကာ ပရမွာ စ၊ ဥဘယာ ဓံသေတ နေရာ။
 ၂၃၈။ ''ေယာ စ ေမေတၱန စိေတၱန၊ သဗၺပါဏာႏုကမၸတိ။
 ဗဟုဥႇိ ေသာ ပသဝတိ၊ ပုညံ တာဒိသေကာ နေရာ။
 ၂၃၉။ ''သုဘာသိတႆ သိေကၡထ၊ သမဏူပါသနႆ စ။
 ဧကာသနႆ စ ရေဟာ၊ စိတၱဝူပသမႆ စာ''တိ။
။ ဝါရေဏာ ေထေရာ။။
၈။ ဝႆိကေတၳရဂါထာ
 ၂၄ဝ။ ''ဧေကာပိ သေဒၶါ ေမဓာဝီ၊ အႆဒၶါနီဓ ဉာတိနံ။
 ဓမၼေ႒ာ သီလသမၸေႏၷာ၊ ေဟာတိ အတၳာယ ဗႏၶဳနံ။
 ၂၄၁။ ''နိဂၢယွ အႏုကမၸာယ၊ ေစာဒိတာ ဉာတေယာ မယာ။
 ဉာတိဗႏၶဝေပေမန၊ ကာရံ ကတြာန ဘိကၡဳသု။
 ၂၄၂။ ''ေတ အဗ႓တီတာ ကာလကၤတာ၊ ပတၱာ ေတ တိဒိဝံ သုခံ။
 ဘာတေရာ မယွံ မာတာ စ၊ ေမာဒႏၲိ ကာမကာမိေနာ''တိ။
။ ဝႆိေကာ [မူကြဲ-ပႆိေကာ (သီ၊ သ်ာ၊ ပီ၊)] ေထေရာ။။
၉။ ယေသာဇေတၳရဂါထာ
 ၂၄၃။ ''ကာလပဗၺဂၤသကၤာေသာ၊ ကိေသာ ဓမနိသႏၳေတာ။
 မတၱညဴ အႏၷပါနမွိ၊ အဒီနမနေသာ နေရာ''။
 ၂၄၄။ ''ဖုေ႒ာ (ေထရဂါထာ၊၂၆) ဍံေသဟိ မကေသဟိ၊ အရညသၼႎ ျဗဟာဝေန။
 နာေဂါ သဂၤါမသီေသဝ၊ သေတာ တၾတာဓိဝါသေယ။
 ၂၄၅။ ''ယထာ ျဗဟၼာ တထာ ဧေကာ၊ ယထာ ေဒေဝါ တထာ ဒုေဝ။
 ယထာ ဂါေမာ တထာ တေယာ၊ ေကာလာဟလံ တတုတၱရိ''ႏၲိ။
။ ယေသာေဇာ ေထေရာ။။
၁ဝ။ သာဋိမတၱိယေတၳရဂါထာ
 ၂၄၆။ ''အဟု တုယွံ ပုေရ သဒၶါ၊ သာ ေတ အဇၨ န ဝိဇၨတိ။
 ယံ တုယွံ တုယွေမေဝတံ၊ နတၳိ ဒုစၥရိတံ မမ။
 ၂၄၇။ ''အနိစၥာ ဟိ စလာ သဒၵါ၊ ဧဝံ ဒိ႒ာ ဟိ သာ မယာ။
 ရဇၨႏၲိပိ ဝိရဇၨႏၲိ၊ တတၳ ကႎ ဇိယ်ေတ မုနိ။
 ၂၄၈။ ''ပစၥတိ မုနိေနာ ဘတၱံ၊ ေထာကံ ေထာကံ ကုေလ ကုေလ။
 ပိ႑ိကာယ စရိႆာမိ၊ အတၳိ ဇဃၤဗလံ [မူကြဲ-ဇဃၤာဗလံ (သီ၊)] မမာ''တိ။
။ သာဋိမတၱိေယာ ေထေရာ။။
၁၁။ ဥပါလိေတၳရဂါထာ
 ၂၄၉။ ''သဒၶါယ အဘိနိကၡမၼ၊ နဝပဗၺဇိေတာ နေဝါ။
 မိေတၱ ဘေဇယ် ကလ်ာေဏ၊ သုဒၶါဇီေဝ အတႏၵိေတ။
 ၂၅ဝ။ ''သဒၶါယ အဘိနိကၡမၼ၊ နဝပဗၺဇိေတာ နေဝါ။
 သံဃသၼႎ ဝိဟရံ ဘိကၡဳ၊ သိေကၡထ ဝိနယံ ဗုေဓါ။
 ၂၅၁။ ''သဒၶါယ အဘိနိကၡမၼ၊ နဝပဗၺဇိေတာ နေဝါ။
 ကပၸါကေပၸသု ကုသေလာ၊ စေရယ် အပုရကၡေတာ''တိ။
။ ဥပါလိေတၳေရာ။။
၁၂။ ဥတၱရပါလေတၳရဂါထာ
 ၂၅၂။ ''ပ႑ိတံ ဝတ မံ သႏၲံ၊ အလမတၳဝိစိႏၲကံ။
 ပၪၥ ကာမဂုဏာ ေလာေက၊ သေမၼာဟာ ပါတယႎသု မံ။
 ၂၅၃။ ''ပကၡေႏၵာ မာရဝိသေယ၊ ဒဠႇသလႅသမပၸိေတာ။
 အသကၡႎ မစၥဳရာဇႆ၊ အဟံ ပါသာ ပမုစၥိတုံ။
 ၂၅၄။ ''သေဗၺ (ေထရဂါထာ၊၂၇) ကာမာ ပဟီနာ ေမ၊ ဘဝါ သေဗၺ ပဒါလိတာ [မူကြဲ-ဝိဒါလိတာ (သီ၊ ပီ၊ အ႒)]
 ဝိကၡီေဏာ ဇာတိသံသာေရာ၊ နတၳိ ဒါနိ ပုနဗ႓ေဝါ''တိ။
။ ဥတၱရပါေလာ ေထေရာ။။
၁၃။ အဘိဘူတေတၳရဂါထာ
 ၂၅၅။ ''သုဏာထ ဉာတေယာ သေဗၺ၊ ယာဝေႏၲတၳ သမာဂတာ။
 ဓမၼံ ေဝါ ေဒသယိႆာမိ၊ ဒုကၡာ ဇာတိ ပုနပၸဳနံ။
 ၂၅၆။ [မူကြဲ-သံ၊ နိ၊ ၁။၁၈၅] ''အာရမ႓ထ [မူကြဲ-အာရဘထ (သီ၊ သ်ာ)] အာရဗ႓ထ (က၊)] နိကၠမထ၊ ယုၪၨထ ဗုဒၶသာသေန။
 ဓုနာထ မစၥဳေနာ ေသနံ၊ နဠာဂါရံဝ ကုၪၨေရာ။
 ၂၅၇။ ''ေယာ ဣမသၼႎ ဓမၼဝိနေယ၊ အပၸမေတၱာ ဝိဟႆတိ [မူကြဲ-ဝိေဟႆတိ (သ်ာ၊ ပီ)]
 ပဟာယ ဇာတိသံသာရံ၊ ဒုကၡႆႏၲံ ကရိႆတီ''တိ။
။ အဘိဘူေတာ ေထေရာ။။
၁၄။ ေဂါတမေတၳရဂါထာ
 ၂၅၈။ ''သံသရံ ဟိ နိရယံ အဂစၧိႆံ၊ ေပတေလာကမဂမံ ပုနပၸဳနံ။
 ဒုကၡမမွိပိ တိရစၧာနေယာနိယံ၊ ေနကဓာ ဟိ ဝုသိတံ စိရံ မယာ။
 ၂၅၉။ ''မာႏုေသာပိ စ ဘေဝါဘိရာဓိေတာ၊ သဂၢကာယမဂမံ သကႎ သကႎ။
 ႐ူပဓာတုသု အ႐ူပဓာတုသု၊ ေနဝသညိသု အသညိသု႒ိတံ။
 ၂၆ဝ။ ''သမ႓ဝါ သုဝိဒိတာ အသာရကာ၊ သခၤတာ ပစလိတာ သေဒရိတာ။
 တံ ဝိဒိတြာ မဟမတၱသမ႓ဝံ၊ သႏၲိေမဝ သတိမာ သမဇၩဂ''ႏၲိ။
။ ေဂါတေမာ ေထေရာ။။
၁၅။ ဟာရိတေတၳရဂါထာ
 ၂၆၁။ ''ေယာ ပုေဗၺ ကရဏီယာနိ၊ ပစၧာ ေသာ ကာတုမိစၧတိ။
 သုခါ ေသာ ဓံသေတ ဌာနာ၊ ပစၧာ စ မႏုတပၸတိ။
 ၂၆၂။ ''ယဥႇိ (ေထရဂါထာ၊၂၈) ကယိရာ တဥႇိ ဝေဒ၊ ယံ န ကယိရာ န တံ ဝေဒ။
 အကေရာႏၲံ ဘာသမာနံ၊ ပရိဇာနႏၲိ ပ႑ိတာ။
 ၂၆၃။ ''သုသုခံ ဝတ နိဗၺာနံ၊ သမၼာသမၺဳဒၶေဒသိတံ။
 အေသာကံ ဝိရဇံ ေခမံ၊ ယတၳ ဒုကၡံ နိ႐ုဇၩတီ''တိ။
။ ဟာရိေတာ ေထေရာ။။
၁၆။ ဝိမလေတၳရဂါထာ
 ၂၆၄။ ''ပါပမိေတၱ ဝိဝေဇၨတြာ၊ ဘေဇယ်ဳတၱမပုဂၢလံ။
 ၾသဝါေဒ စႆ တိေ႒ယ်၊ ပေတၳေႏၲာ အစလံ သုခံ။
 ၂၆၅။ ''ပရိတၱံ ဒါ႐ုမာ႐ုယွ၊ ယထာ သီေဒ မဟဏၰေဝ။
 ဧဝံ ကုသီတမာဂမၼ၊ သာဓုဇီဝီပိ သီဒတိ။
 တသၼာ တံ ပရိဝေဇၨယ်၊ ကုသီတံ ဟီနဝီရိယံ။
 ၂၆၆။ ''ပဝိဝိေတၱဟိ အရိေယဟိ၊ ပဟိတေတၱဟိ စ်ာယိဘိ။
 နိစၥံ အာရဒၶဝီရိေယဟိ၊ ပ႑ိေတဟိ သဟာဝေသ''တိ။
။ ဝိမေလာ ေထေရာ။။
တိကနိပါေတာ နိ႒ိေတာ။
 တၾတဳဒၵါနံ --
 အဂၤဏိေကာ ဘာရဒြါေဇာ၊ ပစၥေယာ ဗာကုေလာ ဣသိ။
 ဓနိေယာ မာတဂၤပုေတၱာ၊ ေသာဘိေတာ ဝါရေဏာ ဣသိ။
 ဝႆိေကာ စ ယေသာေဇာ စ၊ သာဋိမတၱိယုပါလိ စ။
 ဥတၱရပါေလာ အဘိဘူေတာ၊ ေဂါတေမာ ဟာရိေတာပိ စ။
 ေထေရာ တိကနိပါတမွိ၊ နိဗၺာေန ဝိမေလာ ကေတာ။
 အ႒တာလီသ ဂါထာေယာ၊ ေထရာ ေသာဠသ ကိတၱိတာတိ။
၄။ စတုကနိပါေတာ
၁။ နာဂသမာလေတၳရဂါထာ
 ၂၆၇။ ''အလကၤတာ (ေထရဂါထာ၊၂၉) သုဝသနာ၊ မာလိနီ စႏၵႏုႆဒါ။
 မေဇၩ မဟာပေထ နာရီ၊ တုရိေယ နစၥတိ န႗ကီ။
 ၂၆၈။ ''ပိ႑ိကာယ ပဝိေ႒ာဟံ၊ ဂစၧေႏၲာ နံ ဥဒိကၡိသံ။
 အလကၤတံ သုဝသနံ၊ မစၥဳပါသံဝ ၾသၮိတံ။
 ၂၆၉။ ''တေတာ ေမ မနသီကာေရာ၊ ေယာနိေသာ ဥဒပဇၨထ။
 အာဒီနေဝါ ပါတုရဟု၊ နိဗၺိဒါ သမတိ႒ထ [မူကြဲ-သမၸတိ႒ထ (က)]
 ၂၇ဝ။ ''တေတာ စိတၱံ ဝိမုစၥိ ေမ၊ ပႆ ဓမၼသုဓမၼတံ။
 တိေႆာ ဝိဇၨာ အႏုပၸတၱာ၊ ကတံ ဗုဒၶႆ သာသန''ႏၲိ။
။ နာဂသမာေလာ ေထေရာ။။
၂။ ဘဂုေတၳရဂါထာ
 ၂၇၁။ ''အဟံ မိေဒၶန ပကေတာ၊ ဝိဟာရာ ဥပနိကၡမႎ။
 စကၤမံ အဘိ႐ုဟေႏၲာ၊ တေတၳဝ ပပတႎ ဆမာ။
 ၂၇၂။ ''ဂတၱာနိ ပရိမဇၨိတြာ၊ ပုနပါ႐ုယွ စကၤမံ။
 စကၤေမ စကၤမႎ ေသာဟံ၊ အဇၩတၱံ သုသမာဟိေတာ။
 ၂၇၃။ ''တေတာ ေမ မနသီကာေရာ၊ ေယာနိေသာ ဥဒပဇၨထ။
 အာဒီနေဝါ ပါတုရဟု၊ နိဗၺိဒါ သမတိ႒ထ။
 ၂၇၄။ ''တေတာ စိတၱံ ဝိမုစၥိ ေမ၊ ပႆ ဓမၼသုဓမၼတံ။
 တိေႆာ ဝိဇၨာ အႏုပၸတၱာ၊ ကတံ ဗုဒၶႆ သာသန''ႏၲိ။
။ ဘဂုေတၳေရာ။။
၃။ သဘိယေတၳရဂါထာ
 ၂၇၅။ [မူကြဲ-ဓ၊ ပ၊ ၆) ဓမၼပေဒပိ] ''ပေရ စ န ဝိဇာနႏၲိ၊ မယေမတၳ ယမာမေသ။
 ေယ စ တတၳ ဝိဇာနႏၲိ၊ တေတာ သမၼႏၲိ ေမဓဂါ။
 ၂၇၆။ ''ယဒါ စ အဝိဇာနႏၲာ၊ ဣရိယႏၲ်မရာ ဝိယ။
 ဝိဇာနႏၲိ စ ေယ ဓမၼံ၊ အာတုေရသု အနာတုရာ။
 ၂၇၇။ ''ယံ (ေထရဂါထာ၊၂၇ဝ) ကိၪၥိ သိထိလံ ကမၼံ၊ သံကိလိ႒ၪၥ ယံ ဝတံ။
 သကၤႆရံ ျဗဟၼစရိယံ၊ န တံ ေဟာတိ မဟပၹလံ။
 ၂၇၈။ ''ယႆ သျဗဟၼစာရီသု၊ ဂါရေဝါ ႏူပလဗ႓တိ။
 အာရကာ ေဟာတိ သဒၶမၼာ၊ နဘံ ပုထဝိယာ ယထာ''တိ။
။ သဘိေယာ ေထေရာ။။
၄။ နႏၵကေတၳရဂါထာ
 ၂၇၉။ ''ဓိရတၳဳ ပူေရ ဒုဂၢေႏၶ၊ မာရပေကၡ အဝႆုေတ။
 နဝေသာတာနိ ေတ ကာေယ၊ ယာနိ သႏၵႏၲိ သဗၺဒါ။
 ၂၈ဝ။ ''မာ ပုရာဏံ အမညိေတၳာ၊ မာသာေဒသိ တထာဂေတ။
 သေဂၢပိ ေတ န ရဇၨႏၲိ၊ ကိမဂႍ ပန [မူကြဲ-ကိမဂၤ ပန (သီ၊)] မာႏုေသ။
 ၂၈၁။ ''ေယ စ ေခါ ဗာလာ ဒုေမၼဓာ၊ ဒုမၼႏၲီ ေမာဟပါ႐ုတာ။
 တာဒိသာ တတၳ ရဇၨႏၲိ၊ မာရခိတၱမွိ ဗႏၶေန။
 ၂၈၂။ ''ေယသံ ရာေဂါ စ ေဒါေသာ စ၊ အဝိဇၨာ စ ဝိရာဇိတာ။
 တာဒီ တတၳ န ရဇၨႏၲိ၊ ဆိႏၷသုတၱာ အဗႏၶနာ''တိ။
။ နႏၵေကာ ေထေရာ။။
၅။ ဇမၺဳကေတၳရဂါထာ
 ၂၈၃။ ''ပၪၥပညာသဝႆာနိ၊ ရေဇာဇလႅမဓာရယႎ။
 ဘုၪၨေႏၲာ မာသိကံ ဘတၱံ၊ ေကသမႆုံ အေလာစယႎ။
 ၂၈၄။ ''ဧကပါေဒန အ႒ာသႎ၊ အာသနံ ပရိဝဇၨယႎ။
 သုကၡဂူထာနိ စ ခါဒႎ၊ ဥေဒၵသၪၥ န သာဒိယႎ။
 ၂၈၅။ ''ဧတာဒိသံ ကရိတြာန၊ ဗဟုံ ဒုဂၢတိဂါမိနံ။
 ဝုယွမာေနာ မေဟာေဃန၊ ဗုဒၶံ သရဏမာဂမံ။
 ၂၈၆။ ''သရဏဂမနံ ပႆ၊ ပႆ ဓမၼသုဓမၼတံ။
 တိေႆာ ဝိဇၨာ အႏုပၸတၱာ၊ ကတံ ဗုဒၶႆ သာသန''ႏၲိ။
။ ဇမၺဳေကာ ေထေရာ။။
၆။ ေသနကေတၳရဂါထာ
 ၂၈၇။ ''သြာဂတံ (ေထရဂါထာ၊၂၁) ဝတ ေမ အာသိ၊ ဂယာယံ ဂယဖဂၢဳယာ။
 ယံ အဒၵသာသႎ သမၺဳဒၶံ၊ ေဒေသႏၲံ ဓမၼမုတၱမံ။
 ၂၈၈။ ''မဟပၸဘံ ဂဏာစရိယံ၊ အဂၢပတၱံ ဝိနာယကံ။
 သေဒဝကႆ ေလာကႆ၊ ဇိနံ အတုလဒႆနံ။
 ၂၈၉။ ''မဟာနာဂံ မဟာဝီရံ၊ မဟာဇုတိမနာသဝံ။
 သဗၺာသဝပရိကၡီဏံ၊ သတၳာရမကုေတာဘယံ။
 ၂၉ဝ။ ''စိရသံကိလိ႒ံ ဝတ မံ၊ ဒိ႒ိသႏၵာနဗႏၶိတံ [မူကြဲ-သႏၶိတံ (သီ၊ သ်ာ)] သႏၵိတံ (ပီ၊ သီ၊ အ႒)]
 ဝိေမာစယိ ေသာ ဘဂဝါ၊ သဗၺဂေႏၳဟိ ေသနက''ႏၲိ။
။ ေသနေကာ ေထေရာ။။
၇။ သမ႓ဴတေတၳရဂါထာ
 ၂၉၁။ ''ေယာ ဒႏၶကာေလ တရတိ၊ တရဏီေယ စ ဒႏၶေယ။
 အေယာနိ [မူကြဲ-အေယာနိေသာ (သ်ာ၊)] သံဝိဓာေနန၊ ဗာေလာ ဒုကၡံ နိဂစၧတိ။
 ၂၉၂။ ''တႆတၳာ ပရိဟာယႏၲိ၊ ကာဠပေကၡဝ စႏၵိမာ။
 အာယသက်ၪၥ [မူကြဲ-အာယသသ်ၪၥ (သီ၊)] ပေပၸါတိ၊ မိေတၱဟိ စ ဝိ႐ုဇၩတိ။
 ၂၉၃။ ''ေယာ ဒႏၶကာေလ ဒေႏၶတိ၊ တရဏီေယ စ တာရေယ။
 ေယာနိေသာ သံဝိဓာေနန၊ သုခံ ပေပၸါတိ ပ႑ိေတာ။
 ၂၉၄။ ''တႆတၳာ ပရိပူေရႏၲိ၊ သုကၠပေကၡဝ စႏၵိမာ။
 ယေသာ ကိတၱိၪၥ ပေပၸါတိ၊ မိေတၱဟိ န ဝိ႐ုဇၩတီ''တိ။
။ သမ႓ဴေတာ ေထေရာ။။
၈။ ရာဟုလေတၳရဂါထာ
 ၂၉၅။ ''ဥဘေယေနဝ သမၸေႏၷာ၊ ရာဟုလဘေဒၵါတိ မံ ဝိဒူ။
 ယၪၥမွိ ပုေတၱာ ဗုဒၶႆ၊ ယၪၥ ဓေမၼသု စကၡဳမာ။
 ၂၉၆။ ''ယၪၥ ေမ အာသဝါ ခီဏာ၊ ယၪၥ နတၳိ ပုနဗ႓ေဝါ။
 အရဟာ ဒကၡိေဏေယ်ာမွိ၊ ေတဝိေဇၨာ အမတဒၵေသာ။
 ၂၉၇။ ''ကာမႏၶာ (ေထရဂါထာ၊၂၂) ဇာလပစၧႏၷာ၊ တဏွာဆာဒနဆာဒိတာ။
 ပမတၱဗႏၶဳနာ ဗဒၶါ၊ မစၧာဝ ကုမိနာမုေခ။
 ၂၉၈။ ''တံ ကာမံ အဟမုဇၩိတြာ၊ ေဆတြာ မာရႆ ဗႏၶနံ။
 သမူလံ တဏွမဗၺဳòၠ၊ သီတိဘူေတာသၼိ နိဗၺဳေတာ''တိ။
။ ရာဟုေလာ ေထေရာ။။
၉။ စႏၵနေတၳရဂါထာ
 ၂၉၉။ ''ဇာတ႐ူေပန သၪၧႏၷာ [မူကြဲ-ပစၧႏၷာ (သီ)] ဒါသီဂဏပုရကၡတာ။
 အေကၤန ပုတၱမာဒါယ၊ ဘရိယာ မံ ဥပါဂမိ။
 ၃ဝဝ။ ''တၪၥ ဒိသြာန အာယႏၲႎ၊ သကပုတၱႆ မာတရံ။
 အလကၤတံ သုဝသနံ၊ မစၥဳပါသံဝ ၾသၮိတံ။
 ၃ဝ၁။ ''တေတာ ေမ မနသီကာေရာ၊ ေယာနိေသာ ဥဒပဇၨထ။
 အာဒီနေဝါ ပါတုရဟု၊ နိဗၺိဒါ သမတိ႒ထ။
 ၃ဝ၂။ ''တေတာ စိတၱံ ဝိမုစၥိ ေမ၊ ပႆ ဓမၼသုဓမၼတံ။
 တိေႆာ ဝိဇၨာ အႏုပၸတၱာ၊ ကတံ ဗုဒၶႆ သာသန''ႏၲိ။
။ စႏၵေနာ ေထေရာ။။
၁ဝ။ ဓမၼိကေတၳရဂါထာ
 ၃ဝ၃။ [မူကြဲ-ဇာ၊ ၁။၁ဝ။၁ဝ၂) ဇာတေကပိ] ''ဓေမၼာ ဟေဝ ရကၡတိ ဓမၼစာရႎ၊ ဓေမၼာ သုစိေဏၰာ သုခမာဝဟတိ။
 ဧသာနိသံေသာ ဓေမၼ သုစိေဏၰ၊ န ဒုဂၢတႎ ဂစၧတိ ဓမၼစာရီ။
 ၃ဝ၄။ [မူကြဲ-ဇာ၊ ၁။၁၅။၃၈၅] ''နဟိ ဓေမၼာ အဓေမၼာ စ၊ ဥေဘာ သမဝိပါကိေနာ။
 အဓေမၼာ နိရယံ ေနတိ၊ ဓေမၼာ ပါေပတိ သုဂၢတႎ။
 ၃ဝ၅။ ''တသၼာ ဟိ ဓေမၼသု ကေရယ် ဆႏၵံ၊ ဣတိ ေမာဒမာေနာ သုဂေတန တာဒိနာ။
 ဓေမၼ ဌိတာ သုဂတဝရႆ သာဝကာ၊ နီယႏၲိ ဓီရာ သရဏဝရဂၢဂါမိေနာ။
 ၃ဝ၆။ ''ဝိေပၹါဋိေတာ (ေထရဂါထာ၊၂၃) ဂ႑မူေလာ၊ တဏွာဇာေလာ သမူဟေတာ။
 ေသာ ခီဏသံသာေရာ န စတၳိ ကိၪၥနံ၊
 စေႏၵာ ယထာ ေဒါသိနာ ပုဏၰမာသိယ''ႏၲိ။
။ ဓမၼိေကာ ေထေရာ။။
၁၁။ သပၸကေတၳရဂါထာ
 ၃ဝ၇။ ''ယဒါ ဗလာကာ သုစိပ႑ရစၧဒါ၊ ကာဠႆ ေမဃႆ ဘေယန တဇၨိတာ။
 ပေလဟိတိ အာလယမာလေယသိနီ၊ တဒါ နဒီ အဇကရဏီ ရေမတိ မံ။
 ၃ဝ၈။ ''ယဒါ ဗလာကာ သုဝိသုဒၶပ႑ရာ၊ ကာဠႆ ေမဃႆ ဘေယန တဇၨိတာ။
 ပရိေယသတိ ေလဏမေလဏဒႆိနီ၊ တဒါ နဒီ အဇကရဏီ ရေမတိ မံ။
 ၃ဝ၉။ ''ကံ ႏု တတၳ န ရေမႏၲိ၊ ဇမၺဳေယာ ဥဘေတာ တဟႎ။
 ေသာေဘႏၲိ အာပဂါကူလံ၊ မမ ေလဏႆ [မူကြဲ-မဟာေလဏႆ (သ်ာ၊ က၊)] ပစၧေတာ။
 ၃၁ဝ။ ''တာ မတမဒသံဃသုပၸဟီနာ၊
 ေဘကာ မႏၵဝတီ ပနာဒယႏၲိ။
 'နာဇၨ ဂိရိနဒီဟိ ဝိပၸဝါသသမေယာ၊
 ေခမာ အဇကရဏီ သိဝါ သုရမၼာ'''တိ။
။ သပၸေကာ ေထေရာ။။
၁၂။ မုဒိတေတၳရဂါထာ
 ၃၁၁။ ''ပဗၺဇႎ ဇီဝိကေတၳာဟံ၊ လဒၶါန ဥပသမၸဒံ။
 တေတာ သဒၶံ ပဋိလဘႎ၊ ဒဠႇဝီရိေယာ ပရကၠမႎ။
 ၃၁၂။ ''ကာမံ ဘိဇၨတုယံ ကာေယာ၊ မံသေပသီ ဝိသီယ႐ုံ [မူကြဲ-ဝိသိယႏၲဳ (က)]
 ဥေဘာ ဇဏၰဳကသႏၶီဟိ၊ ဇဃၤာေယာ ပပတႏၲဳ ေမ။
 ၃၁၃။ ''နာသိႆံ (ေထရဂါထာ၊၂၄) န ပိဝိႆာမိ၊ ဝိဟာရာ စ န နိကၡေမ။
 နပိ ပႆံ နိပါေတႆံ၊ တဏွာသေလႅအႏူဟေတ။
 ၃၁၄။ ''တႆ ေမဝံ ဝိဟရေတာ၊ ပႆ ဝီရိယပရကၠမံ။
 တိေႆာ ဝိဇၨာ အႏုပၸတၱာ၊ ကတံ ဗုဒၶႆ သာသန''ႏၲိ။
။ မုဒိေတာ ေထေရာ။။
စတုကၠနိပါေတာ နိ႒ိေတာ။
 တၾတဳဒၵါနံ --
 နာဂသမာေလာ ဘဂု စ၊ သဘိေယာ နႏၵေကာပိ စ။
 ဇမၺဳေကာ ေသနေကာ ေထေရာ၊ သမ႓ဴေတာ ရာဟုေလာပိ စ။
 ဘဝတိ စႏၵေနာ ေထေရာ၊ ဒေသေတ [မူကြဲ-ဣဒါနိ နေဝဝ ေထရာ ဒိႆႏၲိ] ဗုဒၶသာဝကာ။
 ဓမၼိေကာ သပၸေကာ ေထေရာ၊ မုဒိေတာ စာပိ ေတ တေယာ။
 ဂါထာေယာ ေဒြ စ ပညာသ၊ ေထရာ သေဗၺပိ ေတရသာတိ [မူကြဲ-ဣဒါနိ ဒြါဒေသဝ ေထရာ ဒိႆႏၲိ]။
၅။ ပၪၥကနိပါေတာ
၁။ ရာဇဒတၱေတၳရဂါထာ
 ၃၁၅။ ''ဘိကၡဳ (ေထရဂါထာ၊၂၅) သိဝထိကံ [မူကြဲ-သီဝထိကံ (သီ၊ သ်ာ၊ ပီ၊)] ဂႏ႖ာ၊ အဒၵသ ဣတၳိမုဇၩိတံ။
 အပဝိဒၶံ သုသာနသၼႎ၊ ခဇၨႏၲႎ ကိမိဟီ ဖုဋံ။
 ၃၁၆။ ''ယဥႇိ ဧေက ဇိဂုစၧႏၲိ၊ မတံ ဒိသြာန ပါပကံ။
 ကာမရာေဂါ ပါတုရဟု၊ အေႏၶာဝ သဝတီ [မူကြဲ-ဝသတီ (သီ၊)] အဟုံ။
 ၃၁၇။ ''ၾသရံ ၾသဒနပါကမွာ၊ တမွာ ဌာနာ အပကၠမႎ။
 သတိမာ သမၸဇာေနာဟံ၊ ဧကမႏၲံ ဥပါဝိသႎ။
 ၃၁၈။ ''တေတာ ေမ မနသီကာေရာ၊ ေယာနိေသာ ဥဒပဇၨထ။
 အာဒီနေဝါ ပါတုရဟု၊ နိဗၺိဒါ သမတိ႒ထ။
 ၃၁၉။ ''တေတာ စိတၱံ ဝိမုစၥိ ေမ၊ ပႆ ဓမၼသုဓမၼတံ။
 တိေႆာ ဝိဇၨာ အႏုပၸတၱာ၊ ကတံ ဗုဒၶႆ သာသန''ႏၲိ။
။ ရာဇဒေတၱာ ေထေရာ။။
၂။ သုဘူတေတၳရဂါထာ
 ၃၂ဝ။ ''အေယာေဂ ယုၪၨမတၱာနံ၊ ပုရိေသာ ကိစၥမိစၧေကာ [မူကြဲ-ကိစၥမိစၧေတာ (သီ)] ကိစၥမိစၧယံ (ကတၳစိ)]။
 စရံ ေစ နာဓိဂေစၧယ်၊ 'တံ ေမ ဒုဗ႓ဂလကၡဏံ'။
 ၃၂၁။ ''အဗၺဴဠႇံ အဃဂတံ ဝိဇိတံ၊ ဧကေၪၥ ၾသႆေဇယ် ကလီဝ သိယာ။
 သဗၺာနိပိ ေစ ၾသႆေဇယ် အေႏၶာဝ သိယာ၊ သမဝိသမႆ အဒႆနေတာ။
 ၃၂၂။ ''ယဥႇိ ကယိရာ တဥႇိ ဝေဒ၊ ယံ န ကယိရာ န တံ ဝေဒ။
 အကေရာႏၲံ ဘာသမာနံ၊ ပရိဇာနႏၲိ ပ႑ိတာ။
 ၃၂၃။ [မူကြဲ-ဓ၊ ပ၊ ၅၁) ဓမၼပေဒပိ] ''ယထာပိ ႐ုစိရံ ပုပၹံ၊ ဝဏၰဝႏၲံ အဂႏၶကံ။
 ဧဝံ သုဘာသိတာ ဝါစာ၊ အဖလာ ေဟာတိ အကုဗၺေတာ။
 ၃၂၄။ [မူကြဲ-ဓ၊ ပ၊ ၅၂] ''ယထာပိ (ေထရဂါထာ၊၂၆) ႐ုစိရံ ပုပၹံ၊ ဝဏၰဝႏၲံ သုဂႏၶကံ [မူကြဲ-သဂႏၶကံ (သီ၊ သ်ာ၊ ပီ)]
 ဧဝံ သုဘာသိတာ ဝါစာ၊ သဖလာ ေဟာတိ ကုဗၺေတာ''တိ [မူကြဲ-သကုဗၺေတာ (သီ၊ ပီ)] သုကုဗၺေတာ (သ်ာ)]
။ သုဘူေတာ ေထေရာ။။
၃။ ဂိရိမာနႏၵေတၳရဂါထာ
 ၃၂၅။ ''ဝႆတိ ေဒေဝါ ယထာ သုဂီတံ၊ ဆႏၷာ ေမ ကုဋိကာ သုခါ နိဝါတာ။
 တႆံ ဝိဟရာမိ ဝူပသေႏၲာ၊ အထ ေစ ပတၳယသီ ပဝႆ ေဒဝ။
 ၃၂၆။ ''ဝႆတိ ေဒေဝါ ယထာ သုဂီတံ၊ ဆႏၷာ ေမ ကုဋိကာ သုခါ နိဝါတာ။
 တႆံ ဝိဟရာမိ သႏၲစိေတၱာ၊ အထ ေစ ပတၳယသီ ပဝႆ ေဒဝ။
 ၃၂၇။ ''ဝႆတိ ေဒေဝါ။ ပ ။ တႆံ ဝိဟရာမိ ဝီတရာေဂါ။ ပ ။။
 ၃၂၈။ ''ဝႆတိ ေဒေဝါ။ ပ ။ တႆံ ဝိဟရာမိ ဝီတေဒါေသာ။ ပ ။။
 ၃၂၉။ ''ဝႆတိ ေဒေဝါ။ ပ ။ တႆံ ဝိဟရာမိ ဝီတေမာေဟာ။
 အထ ေစ ပတၳယသီ ပဝႆ ေဒဝါ''တိ။
။ ဂိရိမာနေႏၵာ ေထေရာ။။
၄။ သုမနေတၳရဂါထာ
 ၃၃ဝ။ ''ယံ ပတၳယာေနာ ဓေမၼသု၊ ဥပဇၩာေယာ အႏုဂၢဟိ။
 အမတံ အဘိကခၤႏၲံ၊ ကတံ ကတၱဗၺကံ မယာ။
 ၃၃၁။ ''အႏုပၸေတၱာ သစၧိကေတာ၊ သယံ ဓေမၼာ အနီတိေဟာ။
 ဝိသုဒၶိဉာေဏာ နိကၠေခၤါ၊ ဗ်ာကေရာမိ တဝႏၲိေက။
 ၃၃၂။ ''ပုေဗၺနိဝါသံ ဇာနာမိ၊ ဒိဗၺစကၡဳ ဝိေသာဓိတံ။
 သဒေတၳာ ေမ အႏုပၸေတၱာ၊ ကတံ ဗုဒၶႆ သာသနံ။
 ၃၃၃။ ''အပၸမတၱႆ ေမ သိကၡာ၊ သုႆုတာ တဝ သာသေန။
 သေဗၺ ေမ အာသဝါ ခီဏာ၊ နတၳိ ဒါနိ ပုနဗ႓ေဝါ။
 ၃၃၄။ ''အႏုသာသိ (ေထရဂါထာ၊၂၇) မံ အရိယဝတာ၊ အႏုကမၸိ အႏုဂၢဟိ။
 အေမာေဃာ တုယွေမာဝါေဒါ၊ အေႏၲဝါသိမွိ သိကၡိေတာ''တိ။
။ သုမေနာ ေထေရာ။။
၅။ ဝၯေတၳရဂါထာ
 ၃၃၅။ ''သာဓူ ဟိ ကိရ ေမ မာတာ၊ ပေတာဒံ ဥပဒံသယိ။
 ယႆာဟံ ဝစနံ သုတြာ၊ အႏုသိေ႒ာ ဇေနတၱိယာ။
 အာရဒၶဝီရိေယာ ပဟိတေတၱာ၊ ပေတၱာ သေမၺာဓိမုတၱမံ။
 ၃၃၆။ ''အရဟာ ဒကၡိေဏေယ်ာမွိ၊ ေတဝိေဇၨာ အမတဒၵေသာ။
 ေဇတြာ နမုစိေနာ ေသနံ၊ ဝိဟရာမိ အနာသေဝါ။
 ၃၃၇။ ''အဇၩတၱၪၥ ဗဟိဒၶါ စ၊ ေယ ေမ ဝိဇၨႎသု အာသဝါ။
 သေဗၺ အေသသာ ဥစၧိႏၷာ၊ န စ ဥပၸဇၨေရ ပုန။
 ၃၃၈။ ''ဝိသာရဒါ ေခါ ဘဂိနီ၊ ဧတမတၳံ အဘာသယိ။
 'အပိဟာ ႏူန မယိပိ၊ ဝနေထာ ေတ န ဝိဇၨတိ'။
 ၃၃၉။ ''ပရိယႏၲကတံ ဒုကၡံ၊ အႏၲိေမာယံ သမုႆေယာ။
 ဇာတိမရဏသံသာေရာ၊ နတၳိ ဒါနိ ပုနဗ႓ေဝါ''တိ။
။ ဝေၯာ ေထေရာ။။
၆။ နဒီကႆပေတၳရဂါထာ
 ၃၄ဝ။ ''အတၳာယ ဝတ ေမ ဗုေဒၶါ၊ နဒႎ ေနရၪၨရံ အဂါ။
 ယႆာဟံ ဓမၼံ သုတြာန၊ မိစၧာဒိ႒ႎ ဝိဝဇၨယႎ။
 ၃၄၁။ ''ယဇႎ ဥစၥာဝေစ ယေည၊ အဂၢိဟုတၱံ ဇုဟႎ အဟံ။
 'ဧသာ သုဒၶီ'တိ မညေႏၲာ၊ အႏၶဘူေတာ [မူကြဲ-အႏၶီဘူေတာ (က၊)] ပုထုဇၨေနာ။
 ၃၄၂။ ''ဒိ႒ိဂဟနပကၡေႏၵာ [မူကြဲ-ပကၡေႏၲာ (သီ)] ပကၡေႏၷာ (သ်ာ၊ ပီ)] ပရာမာေသန ေမာဟိေတာ။
 အသုဒၶႎ မညိသံ သုဒၶႎ၊ အႏၶဘူေတာ အဝိဒၵသု။
 ၃၄၃။ ''မိစၧာဒိ႒ိ ပဟီနာ ေမ၊ ဘဝါ သေဗၺ ပဒါလိတာ [မူကြဲ-ဝိဒါလိတာ (က)]
 ဇုဟာမိ ဒကၡိေဏယ်ဂၢႎ၊ နမႆာမိ တထာဂတံ။
 ၃၄၄။ ''ေမာဟာ (ေထရဂါထာ၊၂၈) သေဗၺ ပဟီနာ ေမ၊ ဘဝတဏွာ ပဒါလိတာ။
 ဝိကၡီေဏာ ဇာတိသံသာေရာ၊ နတၳိ ဒါနိ ပုနဗ႓ေဝါ''တိ။
။ နဒီကႆေပါ ေထေရာ။။
၇။ ဂယာကႆပေတၳရဂါထာ
 ၃၄၅။ ''ပါေတာ မဇၩႏွိကံ သာယံ၊ တိကၡတၱဳံ ဒိဝသႆဟံ။
 ၾသတရႎ ဥဒကံ ေသာဟံ၊ ဂယာယ ဂယဖဂၢဳယာ။
 ၃၄၆။ '''ယံ မယာ ပကတံ ပါပံ၊ ပုေဗၺ အညာသု ဇာတိသု။
 တံ ဒါနီဓ ပဝါေဟမိ'၊ ဧဝံဒိ႒ိ ပုေရ အဟုံ။
 ၃၄၇။ ''သုတြာ သုဘာသိတံ ဝါစံ၊ ဓမၼတၳသဟိတံ ပဒံ။
 တထံ ယာထာဝကံ အတၳံ၊ ေယာနိေသာ ပစၥေဝကၡိသံ။
 ၃၄၈။ ''နိႏွာတသဗၺပါေပါမွိ၊ နိမၼေလာ ပယေတာ သုစိ။
 သုေဒၶါ သုဒၶႆ ဒါယာေဒါ၊ ပုေတၱာ ဗုဒၶႆ ၾသရေသာ။
 ၃၄၉။ ''ၾသဂယွ႒ဂႋကံ ေသာတံ၊ သဗၺပါပံ ပဝါဟယႎ။
 တိေႆာ ဝိဇၨာ အဇၩဂမႎ၊ ကတံ ဗုဒၶႆ သာသန''ႏၲိ။
။ ဂယာကႆေပါ ေထေရာ။။
၈။ ဝကၠလိေတၳရဂါထာ
 ၃၅ဝ။ ''ဝါတေရာဂါဘိနီေတာ တြံ၊ ဝိဟရံ ကာနေန ဝေန။
 ပဝိ႒ေဂါစေရ လူေခ၊ ကထံ ဘိကၡဳ ကရိႆသိ။
 ၃၅၁။ ''ပီတိသုေခန ဝိပုေလန၊ ဖရမာေနာ သမုႆယံ။
 လူခမၸိ အဘိသေမ႓ာေႏၲာ၊ ဝိဟရိႆာမိ ကာနေန။
 ၃၅၂။ ''ဘာေဝေႏၲာ သတိပ႒ာေန၊ ဣႁႏၵိယာနိ ဗလာနိ စ။
 ေဗာဇၩဂၤါနိ စ ဘာေဝေႏၲာ၊ ဝိဟရိႆာမိ ကာနေန။
 ၃၅၃။ ''အာရဒၶဝီရိေယ ပဟိတေတၱ၊ နိစၥံ ဒဠႇပရကၠေမ [မူကြဲ-အာရဒၶဝီရိေယာ ပဟိတေတၱာ၊ နိစၥံ ဒဠႇပရကၠေမာ (သီ)]
 သမေဂၢ သဟိေတ ဒိသြာ၊ ဝိဟရိႆာမိ ကာနေန။
 ၃၅၄။ ''အႏုႆရေႏၲာ သမၺဳဒၶံ၊ အဂၢံ ဒႏၲံ သမာဟိတံ။
 အတႏၵိေတာ ရတၱိႏၵိဝံ၊ ဝိဟရိႆာမိ ကာနေန''တိ။
။ ဝကၠလိေတၳေရာ။။
၉။ ဝိဇိတေသနေတၳရဂါထာ
 ၃၅၅။ ''ၾသလေဂၢႆာမိ (ေထရဂါထာ၊၂၉) ေတ စိတၱ၊ အာဏိဒြါေရဝ ဟတၳိနံ။
 န တံ ပါေပ နိေယာေဇႆံ၊ ကာမဇာလ [မူကြဲ-ကာမဇာလံ (သ်ာ၊)] သရီရဇ [မူကြဲ-သရီရဇံ (သ်ာ၊ က)]
 ၃၅၆။ ''တြံ ၾသလေဂၢါ န ဂစၧသိ [မူကြဲ-န ဂၪၧိသိ (ပီ)]၊ ဒြါရဝိဝရံ ဂေဇာဝ အလဘေႏၲာ။
 န စ စိတၱကလိ ပုနပၸဳနံ၊ ပသကၠ [မူကြဲ-ပသဟံ (သီ၊ သ်ာ၊ ပီ၊)] ပါပရေတာ စရိႆသိ။
 ၃၅၇။ ''ယထာ ကုၪၨရံ အဒႏၲံ၊ နဝဂၢဟမကၤုသဂၢေဟာ။
 ဗလဝါ အာဝေတၱတိ အကာမံ၊ ဧဝံ အာဝတၱယိႆံ တံ။
 ၃၅၈။ ''ယထာ ဝရဟယဒမကုသေလာ၊ သာရထိ ပဝေရာ ဒေမတိ အာဇညံ။
 ဧဝံ ဒမယိႆံ တံ၊ ပတိ႒ိေတာ ပၪၥသု ဗေလသု။
 ၃၅၉။ ''သတိယာ တံ နိဗႏၶိႆံ၊ ပယုေတၱာ ေတ ဒေမႆာမိ [မူကြဲ-ပယတေတၱာ ေဝါဒေပႆာမိ (သီ)]
 ဝီရိယဓုရနိဂၢဟိေတာ၊ န ယိေတာ ဒူရံ ဂမိႆေသ စိတၱာ''တိ။
။ ဝိဇိတေသေနာ ေထေရာ။။
၁ဝ။ ယသဒတၱေတၳရဂါထာ
 ၃၆ဝ။ ''ဥပါရမ႓စိေတၱာ ဒုေမၼေဓါ၊ သုဏာတိ ဇိနသာသနံ။
 အာရကာ ေဟာတိ သဒၶမၼာ၊ နဘေသာ ပထဝီ ယထာ။
 ၃၆၁။ ''ဥပါရမ႓စိေတၱာ ဒုေမၼေဓါ၊ သုဏာတိ ဇိနသာသနံ။
 ပရိဟာယတိ သဒၶမၼာ၊ ကာဠပေကၡဝ စႏၵိမာ။
 ၃၆၂။ ''ဥပါရမ႓စိေတၱာ ဒုေမၼေဓါ၊ သုဏာတိ ဇိနသာသနံ။
 ပရိသုႆတိ သဒၶေမၼ၊ မေစၧာ အေပၸါဒေက ယထာ။
 ၃၆၃။ ''ဥပါရမ႓စိေတၱာ ဒုေမၼေဓါ၊ သုဏာတိ ဇိနသာသနံ။
 န ဝိ႐ူဟတိ သဒၶေမၼ၊ ေခေတၱ ဗီဇံဝ ပူတိကံ။
 ၃၆၄။ ''ေယာ စ တုေ႒န စိေတၱန၊ သုဏာတိ ဇိနသာသနံ။
 ေခေပတြာ အာသေဝ သေဗၺ၊ သစၧိကတြာ အကုပၸတံ။
 ပပၸဳယ် ပရမံ သႏၲႎ၊ ပရိနိဗၺာတိနာသေဝါ''တိ။
။ ယသဒေတၱာ ေထေရာ။။
၁၁။ ေသာဏကုဋိကဏၰေတၳရဂါထာ
 ၃၆၅။ ''ဥပသမၸဒါ (ေထရဂါထာ၊၂၈ဝ) စ ေမ လဒၶါ၊ ဝိမုေတၱာ စမွိ အနာသေဝါ။
 ေသာ စ ေမ ဘဂဝါ ဒိေ႒ာ၊ ဝိဟာေရ စ သဟာဝသႎ။
 ၃၆၆။ ''ဗဟုေဒဝ ရတၱႎ ဘဂဝါ၊ အေဗ႓ာကာေသတိနာမယိ။
 ဝိဟာရကုသေလာ သတၳာ၊ ဝိဟာရံ ပါဝိသီ တဒါ။
 ၃၆၇။ ''သႏၳရိတြာန သံဃာဋႎ၊ ေသယ်ံ ကေပၸသိ ေဂါတေမာ။
 သီေဟာ ေသလဂုဟာယံဝ၊ ပဟီနဘယေဘရေဝါ။
 ၃၆၈။ ''တေတာ ကလ်ာဏဝါကၠရေဏာ၊ သမၼာသမၺဳဒၶသာဝေကာ။
 ေသာေဏာ အဘာသိ သဒၶမၼံ၊ ဗုဒၶေသ႒ႆ သမၼဳခါ။
 ၃၆၉။ ''ပၪၥကၡေႏၶ ပရိညာယ၊ ဘာဝယိတြာန အၪၨသံ။
 ပပၸဳယ် ပရမံ သႏၲႎ၊ ပရိနိဗၺိႆတ်နာသေဝါ''တိ။
။ ေသာေဏာ ကုဋိကဏၰေထေရာ။။
၁၂။ ေကာသိယေတၳရဂါထာ
 ၃၇ဝ။ ''ေယာ ေဝ ဂ႐ူနံ ဝစနညဳ ဓီေရာ၊ ဝေသ စ တမွိ ဇနေယထ ေပမံ။
 ေသာ ဘတၱိမာ နာမ စ ေဟာတိ ပ႑ိေတာ၊ ဉတြာ စ ဓေမၼသု ဝိေသသိ အႆ။
 ၃၇၁။ ''ယံ အာပဒါ ဥပၸတိတာ ဥဠာရာ၊ နကၡမ႓ယေႏၲ ပဋိသခၤယႏၲံ။
 ေသာ ထာမဝါ နာမ စ ေဟာတိ ပ႑ိေတာ၊ ဉတြာ စ ဓေမၼသု ဝိေသသိ အႆ။
 ၃၇၂။ ''ေယာ ေဝ သမုေဒၵါဝ ဌိေတာ အေနေဇာ၊ ဂမ႓ီရပေညာ နိပုဏတၳဒႆီ။
 အသံဟာရိေယာ နာမ စ ေဟာတိ ပ႑ိေတာ၊ ဉတြာ စ ဓေမၼသု ဝိေသသိ အႆ။
 ၃၇၃။ ''ဗဟုႆုေတာ ဓမၼဓေရာ စ ေဟာတိ၊ ဓမၼႆ ေဟာတိ အႏုဓမၼစာရီ။
 ေသာ တာဒိေသာ နာမ စ ေဟာတိ ပ႑ိေတာ၊ ဉတြာ စ ဓေမၼသု ဝိေသသိ အႆ။
 ၃၇၄။ ''အတၳၪၥ (ေထရဂါထာ၊၂၁) ေယာ ဇာနာတိ ဘာသိတႆ၊ အတၳၪၥ ဉတြာန တထာ ကေရာတိ။
 အတၳႏၲေရာ နာမ သ ေဟာတိ ပ႑ိေတာ၊ ဉတြာ စ ဓေမၼသု ဝိေသသိ အႆာ''တိ။
။ ေကာသိေယာ ေထေရာ။။
ပၪၥကနိပါေတာ နိ႒ိေတာ။
 တၾတဳဒၵါနံ --
 ရာဇဒေတၱာ သုဘူေတာ စ၊ ဂိရိမာနႏၵသုမနာ။
 ဝေၯာ စ ကႆေပါ ေထေရာ၊ ဂယာကႆပဝကၠလီ။
 ဝိဇိေတာ ယသဒေတၱာ စ၊ ေသာေဏာ ေကာသိယသဝွေယာ။
 သ႒ိ စ ပၪၥ ဂါထာေယာ၊ ေထရာ စ ဧတၳ ဒြါဒသာတိ။
၆။ ဆကၠနိပါေတာ
၁။ ဥ႐ုေဝဠကႆပေတၳရဂါထာ
 ၃၇၅။ ''ဒိသြာန (ေထရဂါထာ၊၂၂) ပါဋိဟီရာနိ၊ ေဂါတမႆ ယသႆိေနာ။
 န တာဝါဟံ ပဏိပတႎ၊ ဣႆာမာေနန ဝၪၥိေတာ။
 ၃၇၆။ ''မမ သကၤပၸမညာယ၊ ေစာေဒသိ နရသာရထိ။
 တေတာ ေမ အာသိ သံေဝေဂါ၊ အဗ႓ဳေတာ ေလာမဟံသေနာ။
 ၃၇၇။ ''ပုေဗၺ ဇဋိလဘူတႆ၊ ယာ ေမ သိဒၶိ ပရိတၱိကာ။
 တာဟံ တဒါ နိရာကတြာ [မူကြဲ-နိရံကတြာ (သ်ာ၊ က)] ပဗၺဇႎ ဇိနသာသေန။
 ၃၇၈။ ''ပုေဗၺ ယေညန သႏၲဳေ႒ာ၊ ကာမဓာတုပုရကၡေတာ။
 ပစၧာ ရာဂၪၥ ေဒါသၪၥ၊ ေမာဟၪၥာပိ သမူဟနႎ။
 ၃၇၉။ ''ပုေဗၺနိဝါသံ ဇာနာမိ၊ ဒိဗၺစကၡဳ ဝိေသာဓိတံ။
 ဣဒၶိမာ ပရစိတၱညဴ၊ ဒိဗၺေသာတၪၥ ပါပုဏႎ။
 ၃၈ဝ။ ''ယႆ စတၳာယ ပဗၺဇိေတာ၊ အဂါရသၼာနဂါရိယံ။
 ေသာ ေမ အေတၳာ အႏုပၸေတၱာ၊ သဗၺသံေယာဇနကၡေယာ''တိ။
။ ဥ႐ုေဝဠကႆေပါ ေထေရာ။။
၂။ ေတကိစၧကာရိေတၳရဂါထာ
 ၃၈၁။ ''အတိဟိတာ ဝီဟိ၊ ခလဂတာ သာလီ။
 န စ လေဘ ပိ႑ံ၊ ကထမဟံ ကႆံ။
 ၃၈၂။ ''ဗုဒၶမပၸေမယ်ံ အႏုႆရ ပသေႏၷာ။
 ပီတိယာ ဖုဋသရီေရာ ေဟာဟိသိ သတတမုဒေဂၢါ။
 ၃၈၃။ ''ဓမၼမပၸေမယ်ံ အႏုႆရ ပသေႏၷာ။
 ပီတိယာ ဖုဋသရီေရာ ေဟာဟိသိ သတတမုဒေဂၢါ။
 ၃၈၄။ ''သံဃမပၸေမယ်ံ အႏုႆရ ပသေႏၷာ။
 ပီတိယာ ဖုဋသရီေရာ ေဟာဟိသိ သတတမုဒေဂၢါ။
 ၃၈၅။ ''အေဗ႓ာကာေသ (ေထရဂါထာ၊၂၃) ဝိဟရသိ၊ သီတာ ေဟမႏၲိကာ ဣမာ ရေတ်ာ။
 မာ သီေတန ပေရေတာ ဝိဟညိေတၳာ၊ ပဝိသ တြံ ဝိဟာရံ ဖုသိတဂၢဠံ။
 ၃၈၆။ ''ဖုသိႆံ စတေႆာ အပၸမညာေယာ၊ တာဟိ စ သုခိေတာ ဝိဟရိႆံ။
 နာဟံ သီေတန ဝိဟညိႆံ၊ အနိၪၨိေတာ ဝိဟရေႏၲာ''တိ။
။ ေတကိစၧကာရီ [မူကြဲ-ေတကိစၧကာနိ (သီ၊ သ်ာ၊ ပီ၊)] ေထေရာ။။
၃။ မဟာနာဂေတၳရဂါထာ
 ၃၈၇။ ''ယႆ သျဗဟၼစာရီသု၊ ဂါရေဝါ ႏူပလဗ႓တိ။
 ပရိဟာယတိ သဒၶမၼာ၊ မေစၧာ အေပၸါဒေက ယထာ။
 ၃၈၈။ ''ယႆ သျဗဟၼစာရီသု၊ ဂါရေဝါ ႏူပလဗ႓တိ။
 န ဝိ႐ူဟတိ သဒၶေမၼ၊ ေခေတၱ ဗီဇံဝ ပူတိကံ။
 ၃၈၉။ ''ယႆ သျဗဟၼစာရီသု၊ ဂါရေဝါ ႏူပလဗ႓တိ။
 အာရကာ ေဟာတိ နိဗၺာနာ [မူကြဲ-နိဗၺာဏာ (သီ)] ဓမၼရာဇႆ သာသေန။
 ၃၉ဝ။ ''ယႆ သျဗဟၼစာရီသု၊ ဂါရေဝါ ဥပလဗ႓တိ။
 န ဝိဟာယတိ သဒၶမၼာ၊ မေစၧာ ဗေဝွါဒေက [မူကြဲ-ဗေဟြာဒေက (သီ)] ဗေဟာဒေက (သ်ာ၊)] ယထာ။
 ၃၉၁။ ''ယႆ သျဗဟၼစာရီသု၊ ဂါရေဝါ ဥပလဗ႓တိ။
 ေသာ ဝိ႐ူဟတိ သဒၶေမၼ၊ ေခေတၱ ဗီဇံဝ ဘဒၵကံ။
 ၃၉၂။ ''ယႆ သျဗဟၼစာရီသု၊ ဂါရေဝါ ဥပလဗ႓တိ။
 သႏၲိေက ေဟာတိ နိဗၺာနံ [မူကြဲ-နိဗၺာဏံ (သီ)] ဓမၼရာဇႆ သာသေန''တိ။
။ မဟာနာေဂါ ေထေရာ။။
၄။ ကုလႅေတၳရဂါထာ
 ၃၉၃။ ''ကုေလႅာ သိဝထိကံ ဂႏ႖ာ၊ အဒၵသ ဣတၳိမုဇၩိတံ။
 အပဝိဒၶံ သုသာနသၼႎ၊ ခဇၨႏၲႎ ကိမိဟီ ဖုဋံ။
 ၃၉၄။ ''အာတုရံ (ေထရဂါထာ၊၂၄) အသုစႎ ပူတႎ၊ ပႆ ကုလႅသမုႆယံ။
 ဥဂၣရႏၲံ ပဂၣရႏၲံ၊ ဗာလာနံ အဘိနႏၵိတံ။
 ၃၉၅။ ''ဓမၼာဒါသံ ဂေဟတြာန၊ ဉာဏဒႆနပတၱိယာ။
 ပစၥေဝကၡႎ ဣမံ ကာယံ၊ တုစၧံ သႏၲရဗာဟိရံ။
 ၃၉၆။ ''ယထာ ဣဒံ တထာ ဧတံ၊ ယထာ ဧတံ တထာ ဣဒံ။
 ယထာ အေဓါ တထာ ဥဒၶံ၊ ယထာ ဥဒၶံ တထာ အေဓါ။
 ၃၉၇။ ''ယထာ ဒိဝါ တထာ ရတၱႎ၊ ယထာ ရတၱႎ တထာ ဒိဝါ။
 ယထာ ပုေရ တထာ ပစၧာ၊ ယထာ ပစၧာ တထာ ပုေရ။
 ၃၉၈။ ''ပၪၥဂႋေကန တုရိေယန၊ န ရတီ ေဟာတိ တာဒိသီ။
 ယထာ ဧကဂၢစိတၱႆ၊ သမၼာ ဓမၼံ ဝိပႆေတာ''တိ။
။ ကုေလႅာ ေထေရာ။။
၅။ မာလုက်ပုတၱေတၳရဂါထာ
 ၃၉၉။ ''မႏုဇႆ ပမတၱစာရိေနာ၊ တဏွာ ဝၯတိ မာလုဝါ ဝိယ။
 ေသာ ပႅဝတီ [မူကြဲ-ပႅဝတိ (သီ၊ ပီ၊ က)] ပရိပႅဝတိ (သ်ာ၊)] ဟုရာ ဟုရံ၊ ဖလမိစၧံဝ ဝနသၼိ ဝါနေရာ။
 ၄ဝဝ။ ''ယံ ဧသာ သဟေတ [မူကြဲ-သဟတိ (ပီ၊ က၊)] ဇမၼီ၊ တဏွာ ေလာေက ဝိသတၱိကာ။
 ေသာကာ တႆ ပဝၯႏၲိ၊ အဘိဝ႒ံဝ [မူကြဲ-အဘိဝု႒ံဝ (သ်ာ)] အဘိဝၯံဝ (က၊)] ဗီရဏံ။
 ၄ဝ၁။ ''ေယာ ေစတံ သဟေတ [မူကြဲ-သဟတိ (ပီ၊ က၊)] ဇမၼႎ၊ တဏွံ ေလာေက ဒုရစၥယံ။
 ေသာကာ တမွာ ပပတႏၲိ၊ ဥဒဗိႏၵဴဝ ေပါကၡရာ။
 ၄ဝ၂။ ''တံ ေဝါ ဝဒါမိ ဘဒၵံ ေဝါ၊ ယာဝေႏၲတၳ သမာဂတာ။
 တဏွာယ မူလံ ခဏထ၊ ဥသီရေတၳာဝ ဗီရဏံ။
 မာ ေဝါ နဠံဝ ေသာေတာဝ၊ မာေရာ ဘၪၨိ ပုနပၸဳနံ။
 ၄ဝ၃။ ''ကေရာထ ဗုဒၶဝစနံ၊ ခေဏာ ေဝါ မာ ဥပစၥဂါ။
 ခဏာတီတာ ဟိ ေသာစႏၲိ၊ နိရယမွိ သမပၸိတာ။
 ၄ဝ၄။ ''ပမာေဒါ ရေဇာ ပမာေဒါ [မူကြဲ-သဗၺဒါ (သီ၊ က)] သုတၱနိပါတ႒ကထာယံ ဥ႒ာနသုတၱဝဏၰနာ ၾသေလာေကတဗၺာ]၊ ပမာဒါႏုပတိေတာ ရေဇာ။
 အပၸမာေဒန ဝိဇၨာယ၊ အဗၺေဟ သလႅမတၱေနာ''တိ။
။ မာလုက်ပုေတၱာ [မူကြဲ-မာလုၮက်ပုေတၱာ (သီ၊ သ်ာ၊ ပီ၊)] ေထေရာ။။
၆။ သပၸဒါသေတၳရဂါထာ
 ၄ဝ၅။ ''ပဏၰဝီသတိဝႆာနိ (ေထရဂါထာ၊၂၈၅၊ ယေတာ ပဗၺဇိေတာ အဟံ။
 အစၧရာသံဃာတမတၱမၸိ၊ ေစေတာသႏၲိမနဇၩဂံ။
 ၄ဝ၆။ ''အလဒၶါ စိတၱေႆကဂၢံ၊ ကာမရာေဂန အ႗ိေတာ [မူကြဲ-အဒၵိေတာ (သ်ာ၊ သီ၊ အ႒)] အၮိေတာ (က)]
 ဗာဟာ ပဂၢယွ ကႏၵေႏၲာ၊ ဝိဟာရာ ဥပနိကၡမႎ [မူကြဲ-ႏူပနိကၡမႎ (သဗၺတၳ)၊ ဒုပနိကၡမႎ (?)]။
 ၄ဝ၇။ ''သတၳံ ဝါ အာဟရိႆာမိ၊ ေကာ အေတၳာ ဇီဝိေတန ေမ။
 ကထံ ဟိ သိကၡံ ပစၥကၡံ၊ ကာလံ ကုေဗၺထ မာဒိေသာ။
 ၄ဝ၈။ ''တဒါဟံ ခုရမာဒါယ၊ မၪၥကမွိ ဥပါဝိသႎ။
 ပရိနီေတာ ခုေရာ အာသိ၊ ဓမနႎ ေဆတၱဳမတၱေနာ။
 ၄ဝ၉။ ''တေတာ ေမ မနသီကာေရာ၊ ေယာနိေသာ ဥဒပဇၨထ။
 အာဒီနေဝါ ပါတုရဟု၊ နိဗၺိဒါ သမတိ႒ထ။
 ၄၁ဝ။ ''တေတာ စိတၱံ ဝိမုစၥိ ေမ၊ ပႆ ဓမၼသုဓမၼတံ။
 တိေႆာ ဝိဇၨာ အႏုပၸတၱာ၊ ကတံ ဗုဒၶႆ သာသန''ႏၲိ။
။ သပၸဒါေသာ ေထေရာ။။
၇။ကာတိယာနေတၳရဂါထာ
 ၄၁၁။ ''ဥေ႒ဟိ နိသီဒ ကာတိယာန၊ မာ နိဒၵါဗဟုေလာ အဟု ဇာဂရႆု။
 မာ တံ အလသံ ပမတၱဗႏၶဳ၊ ကူေဋေနဝ ဇိနာတု မစၥဳရာဇာ။
 ၄၁၂။ ''ေသယ်ထာပိ [မူကြဲ-သယထာပိ (သီ၊ ပီ၊)] မဟာသမုဒၵေဝေဂါ၊ ဧဝံ ဇာတိဇရာတိဝတၱေတ တံ။
 ေသာ ကေရာဟိ သုဒီပမတၱေနာ တြံ၊ န ဟိ တာဏံ တဝ ဝိဇၨေတဝ အညံ။
 ၄၁၃။ ''သတၳာ ဟိ ဝိေဇသိ မဂၢေမတံ၊ သဂၤါ ဇာတိဇရာဘယာ အတီတံ။
 ပုဗၺာပရရတၱမပၸမေတၱာ၊ အႏုယုၪၨႆု ဒဠႇံ ကေရာဟိ ေယာဂံ။
 ၄၁၄။ ''ပုရိမာနိ (ေထရဂါထာ၊၂၆) ပမုၪၥ ဗႏၶနာနိ၊ သံဃာဋိခုရမု႑ဘိကၡေဘာဇီ။
 မာ ခိၮာရတိၪၥ မာ နိဒၵံ၊ အႏုယုၪၨိတၳ စ်ာယ ကာတိယာန။
 ၄၁၅။ ''စ်ာယာဟိ ဇိနာဟိ ကာတိယာန၊ ေယာဂေကၡမပေထသု ေကာဝိေဒါသိ။
 ပပၸဳယ် အႏုတၱရံ ဝိသုဒၶႎ၊ ပရိနိဗၺာဟိသိ ဝါရိနာဝ ေဇာတိ။
 ၄၁၆။ ''ပေဇၨာတကေရာ ပရိတၱရံေသာ၊ ဝါေတန ဝိနမ်ေတ လတာဝ။
 ဧဝမၸိ တုဝံ အနာဒိယာေနာ၊ မာရံ ဣႏၵသေဂါတၱ နိဒၶဳနာဟိ။
 ေသာ ေဝဒယိတာသု ဝီတရာေဂါ၊ ကာလံ ကခၤ ဣေဓဝ သီတိဘူေတာ''တိ။
။ ကာတိယာေနာ ေထေရာ။။
၈။ မိဂဇာလေတၳရဂါထာ
 ၄၁၇။ ''သုေဒသိေတာ စကၡဳမတာ၊ ဗုေဒၶနာဒိစၥဗႏၶဳနာ။
 သဗၺသံေယာဇနာတီေတာ၊ သဗၺဝ႗ဝိနာသေနာ။
 ၄၁၈။ ''နိယ်ာနိေကာ ဥတၱရေဏာ၊ တဏွာမူလဝိေသာသေနာ။
 ဝိသမူလံ အာဃာတနံ၊ ေဆတြာ ပါေပတိ နိဗၺဳတႎ။
 ၄၁၉။ ''အညာဏမူလေဘဒါယ၊ ကမၼယႏၲဝိဃာဋေနာ။
 ဝိညာဏာနံ ပရိဂၢေဟ၊ ဉာဏဝဇိရနိပါတေနာ။
 ၄၂ဝ။ ''ေဝဒနာနံ ဝိညာပေနာ၊ ဥပါဒါနပၸေမာစေနာ။
 ဘဝံ အဂၤါရကာသုံဝ၊ ဉာေဏန အႏုပႆေနာ [မူကြဲ-အႏုပႆေကာ (သီ၊ ပီ)]
 ၄၂၁။ ''မဟာရေသာ သုဂမ႓ီေရာ၊ ဇရာမစၥဳနိဝါရေဏာ။
 အရိေယာ အ႒ဂႋေကာ မေဂၢါ၊ ဒုကၡဴပသမေနာ သိေဝါ။
 ၄၂၂။ ''ကမၼံ ကမၼႏၲိ ဉတြာန၊ ဝိပါကၪၥ ဝိပါကေတာ။
 ပဋိစၥဳပၸႏၷဓမၼာနံ၊ ယထာဝါေလာကဒႆေနာ။
 မဟာေခမဂၤေမာ သေႏၲာ၊ ပရိေယာသာနဘဒၵေကာ''တိ။
။ မိဂဇာေလာ ေထေရာ။။
၉။ ပုေရာဟိတပုတၱေဇႏၲေတၳရဂါထာ
 ၄၂၃။ ''ဇာတိမေဒန (ေထရဂါထာ၊၂၇) မေတၱာဟံ၊ ေဘာဂဣႆရိေယန စ။
 သဏၭာနဝဏၰ႐ူေပန၊ မဒမေတၱာ အစာရိဟံ။
 ၄၂၄။ ''နာတၱေနာ သမကံ ကၪၥိ၊ အတိေရကံ စ မညိသံ။
 အတိမာနဟေတာ ဗာေလာ၊ ပတၳေဒၶါ ဥႆိတဒၶေဇာ။
 ၄၂၅။ ''မာတရံ ပိတရၪၥာပိ၊ အေညပိ ဂ႐ုသမၼေတ။
 န ကၪၥိ အဘိဝါေဒသႎ၊ မာနတၳေဒၶါ အနာဒေရာ။
 ၄၂၆။ ''ဒိသြာ ဝိနာယကံ အဂၢံ၊ သာရထီနံ ဝ႐ုတၱမံ။
 တပႏၲမိဝ အာဒိစၥံ၊ ဘိကၡဳသံဃပုရကၡတံ။
 ၄၂၇။ ''မာနံ မဒၪၥ ဆေၮတြာ၊ ဝိပၸသေႏၷန ေစတသာ။
 သိရသာ အဘိဝါေဒသႎ၊ သဗၺသတၱာနမုတၱမံ။
 ၄၂၈။ ''အတိမာေနာ စ ၾသမာေနာ၊ ပဟီနာ သုသမူဟတာ။
 အသၼိမာေနာ သမုစၧိေႏၷာ၊ သေဗၺ မာနဝိဓာ ဟတာ''တိ။
။ ေဇေႏၲာ ပုေရာဟိတပုေတၱာ ေထေရာ။။
၁ဝ။ သုမနေတၳရဂါထာ
 ၄၂၉။ ''ယဒါ နေဝါ ပဗၺဇိေတာ၊ ဇာတိယာ သတၱဝႆိေကာ။
 ဣဒၶိယာ အဘိေဘာတြာန၊ ပႏၷဂိႏၵံ မဟိဒၶိကံ။
 ၄၃ဝ။ ''ဥပဇၩာယႆ ဥဒကံ၊ အေနာတတၱာ မဟာသရာ။
 အာဟရာမိ တေတာ ဒိသြာ၊ မံ သတၳာ ဧတဒျဗဝိ''။
 ၄၃၁။ ''သာရိပုတၱ ဣမံ ပႆ၊ အာဂစၧႏၲံ ကုမာရကံ။
 ဥဒကကုမ႓မာဒါယ၊ အဇၩတၱံ သုသမာဟိတံ။
 ၄၃၂။ ''ပါသာဒိေကန ဝေတၱန၊ ကလ်ာဏဣရိယာပေထာ။
 သာမေဏေရာႏု႐ုဒၶႆ၊ ဣဒၶိယာ စ ဝိသာရေဒါ။
 ၄၃၃။ ''အာဇာနီေယန အာဇေညာ၊ သာဓုနာ သာဓုကာရိေတာ။
 ဝိနီေတာ အႏု႐ုေဒၶန၊ ကတကိေစၥန သိကၡိေတာ။
 ၄၃၄။ ''ေသာ ပတြာ ပရမံ သႏၲႎ၊ သစၧိကတြာ အကုပၸတံ။
 သာမေဏေရာ သ သုမေနာ၊ မာ မံ ဇညာတိ ဣစၧတီ''တိ။
။ သုမေနာ ေထေရာ။။
၁၁။ ႏွာတကမုနိေတၳရဂါထာ
 ၄၃၅။ ''ဝါတေရာဂါဘိနီေတာ (ေထရဂါထာ၊၂၈) တြံ၊ ဝိဟရံ ကာနေန ဝေန။
 ပဝိဒၶေဂါစေရ လူေခ၊ ကထံ ဘိကၡဳ ကရိႆသိ''။
 ၄၃၆။ ''ပီတိသုေခန ဝိပုေလန၊ ဖရိတြာန သမုႆယံ။
 လူခမၸိ အဘိသေမ႓ာေႏၲာ၊ ဝိဟရိႆာမိ ကာနေန။
 ၄၃၇။ ''ဘာေဝေႏၲာ သတၱ ေဗာဇၩေဂၤ၊ ဣႁႏၵိယာနိ ဗလာနိ စ။
 စ်ာနေသာခုမၼသမၸေႏၷာ [မူကြဲ-စ်ာနသုခုမသမၸေႏၷာ (သ်ာ၊ က)] ဝိဟရိႆံ အနာသေဝါ။
 ၄၃၈။ ''ဝိပၸမုတၱံ ကိေလေသဟိ၊ သုဒၶစိတၱံ အနာဝိလံ။
 အဘိဏွံ ပစၥေဝကၡေႏၲာ၊ ဝိဟရိႆံ အနာသေဝါ။
 ၄၃၉။ ''အဇၩတၱၪၥ ဗဟိဒၶါ စ၊ ေယ ေမ ဝိဇၨႎသု အာသဝါ။
 သေဗၺ အေသသာ ဥစၧိႏၷာ၊ န စ ဥပၸဇၨေရ ပုန။
 ၄၄ဝ။ ''ပၪၥကၡႏၶာ ပရိညာတာ၊ တိ႒ႏၲိ ဆိႏၷမူလကာ။
 ဒုကၡကၡေယာ အႏုပၸေတၱာ၊ နတၳိ ဒါနိ ပုနဗ႓ေဝါ''တိ။
။ ႏွာတကမုနိေတၳေရာ။။
၁၂။ ျဗဟၼဒတၱေတၳရဂါထာ
 ၄၄၁။ ''အေကၠာဓႆ ကုေတာ ေကာေဓါ၊ ဒႏၲႆ သမဇီဝိေနာ။
 သမၼဒညာ ဝိမုတၱႆ၊ ဥပသႏၲႆ တာဒိေနာ။
 ၄၄၂။ ''တေႆဝ ေတန ပါပိေယာ၊ ေယာ ကုဒၶံ ပဋိကုဇၩတိ။
 ကုဒၶံ အပၸဋိကုဇၩေႏၲာ၊ သဂၤါမံ ေဇတိ ဒုဇၨယံ။
 ၄၄၃။ [မူကြဲ-သံ၊ နိ၊ ၁။၁၈၈၊ ၂၅ဝ] ''ဥဘိႏၷမတၳံ စရတိ၊ အတၱေနာ စ ပရႆ စ။
 ပရံ သကၤုပိတံ ဉတြာ၊ ေယာ သေတာ ဥပသမၼတိ။
 ၄၄၄။ [မူကြဲ-သံ၊ နိ၊ ၁။၁၈၈၊ ၂၅ဝ] ''ဥဘိႏၷံ တိကိစၧႏၲံ တံ၊ အတၱေနာ စ ပရႆ စ။
 ဇနာ မညႏၲိ ဗာေလာတိ၊ ေယ ဓမၼႆ အေကာဝိဒါ။
 ၄၄၅။ ''ဥပၸေဇၨ ေတ သေစ ေကာေဓါ၊ အာဝဇၨ ကကစူပမံ။
 ဥပၸေဇၨ ေစ ရေသ တဏွာ၊ ပုတၱမံသူပမံ သရ။
 ၄၄၆။ ''သေစ ဓာဝတိ စိတၱံ ေတ၊ ကာေမသု စ ဘေဝသု စ။
 ခိပၸံ နိဂၢဏွ သတိယာ၊ ကိ႒ာဒံ ဝိယ ဒုပၸသု''ႏၲိ။
။ ျဗဟၼဒေတၱာ ေထေရာ။။
၁၃။ သိရိမ႑ေတၳရဂါထာ
 ၄၄၇။ [မူကြဲ-ဥဒါ၊ ၄၅၊ စူဠဝ၊ ၃၈၅၊ ပရိ၊ ၃၃၉] ''ဆႏၷမတိဝႆတိ (ေထရဂါထာ၊၂၈၉၊ ဝိဝဋံ နာတိဝႆတိ။
 တသၼာ ဆႏၷံ ဝိဝေရထ၊ ဧဝံ တံ နာတိဝႆတိ။
 ၄၄၈။ [မူကြဲ-သံ၊ နိ၊ ၁။၆၆၊ ေနတၱိ၊ ၁၈] ''မစၥဳနာဗ႓ဟေတာ ေလာေကာ၊ ဇရာယ ပရိဝါရိေတာ။
 တဏွာသေလႅန ၾသတိေဏၰာ၊ ဣစၧာဓူပါယိေတာ သဒါ။
 ၄၄၉။ ''မစၥဳနာဗ႓ဟေတာ ေလာေကာ၊ ပရိကၡိေတၱာ ဇရာယ စ။
 ဟညတိ နိစၥမတၱာေဏာ၊ ပတၱဒေ႑ာဝ တကၠေရာ။
 ၄၅ဝ။ ''အာဂစၧႏၲဂၢိခႏၶာဝ၊ မစၥဳ ဗ်ာဓိ ဇရာ တေယာ။
 ပစၥဳဂၢႏၲဳံ ဗလံ နတၳိ၊ ဇေဝါ နတၳိ ပလာယိတုံ။
 ၄၅၁။ ''အေမာဃံ ဒိဝသံ ကယိရာ၊ အေပၸန ဗဟုေကန ဝါ။
 ယံ ယံ ဝိဇဟေတ [မူကြဲ-ဝိရဟေတ (သီ၊ ပီ)] ဝိဝဟေတ (သ်ာ၊)] ရတၱႎ၊ တဒူနံ တႆ ဇီဝိတံ။
 ၄၅၂။ ''စရေတာ တိ႒ေတာ ဝါပိ၊ အာသီနသယနႆ ဝါ။
 ဥေပတိ စရိမာ ရတၱိ၊ န ေတ ကာေလာ ပမဇၨိတု''ႏၲိ။
။ သိရိမေ႑ာ [မူကြဲ-သိရိမေႏၵာ (သီ၊)] ေထေရာ။။
၁၄။ သဗၺကာမိေတၳရဂါထာ
 ၄၅၃။ ''ဒြိပါဒေကာယံ အသုစိ၊ ဒုဂၢေႏၶာ ပရိဟီရတိ [မူကြဲ-ပရိဟရတိ (က)]
 နာနာကုဏပပရိပူေရာ၊ ဝိႆဝေႏၲာ တေတာ တေတာ။
 ၄၅၄။ ''မိဂံ နိလီနံ ကူေဋန၊ ဗဠိေသေနဝ အမၺဳဇံ။
 ဝါနရံ ဝိယ ေလေပန၊ ဗာဓယႏၲိ ပုထုဇၨနံ။
 ၄၅၅။ ''႐ူပါ သဒၵါ ရသာ ဂႏၶာ၊ ေဖာ႒ဗၺာ စ မေနာရမာ။
 ပၪၥ ကာမဂုဏာ ဧေတ၊ ဣတၳိ႐ူပသၼိ ဒိႆေရ။
 ၄၅၆။ ''ေယ ဧတာ ဥပေသဝႏၲိ၊ ရတၱစိတၱာ ပုထုဇၨနာ။
 ဝေၯႏၲိ ကဋသႎ ေဃာရံ၊ အာစိနႏၲိ ပုနဗ႓ဝံ။
 ၄၅၇။ ''ေယာ ေစတာ ပရိဝေဇၨတိ၊ သပၸေႆဝ ပဒါ သိေရာ။
 ေသာမံ ဝိသတၱိကံ ေလာေက၊ သေတာ သမတိဝတၱတိ။
 ၄၅၈။ ''ကာေမသြာဒီနဝံ (ေထရဂါထာ၊၂၉ဝ) ဒိသြာ၊ ေနကၡမၼံ ဒ႒ဳ ေခမေတာ။
 နိႆေဋာ သဗၺကာေမဟိ၊ ပေတၱာ ေမ အာသဝကၡေယာ''တိ။
။ သဗၺကာမိေတၳေရာ။။
ဆကၠနိပါေတာ နိ႒ိေတာ။
 တၾတဳဒၵါနံ --
 ဥ႐ုေဝဠကႆေပါ စ၊ ေထေရာ ေတကိစၧကာရိ စ။
 မဟာနာေဂါ စ ကုေလႅာ စ၊ မာလုေက်ာ [မူကြဲ-မာလုေတာ (သီ၊ က)] မာလုၮေက်ာ (သ်ာ၊)] သပၸဒါသေကာ။
 ကာတိယာေနာ မိဂဇာေလာ၊ ေဇေႏၲာ သုမနသဝွေယာ။
 ႏွာတမုနိ ျဗဟၼဒေတၱာ၊ သိရိမေ႑ာ သဗၺကာမီ စ။
 ဂါထာေယာ စတုရာသီတိ၊ ေထရာ ေစတၳ စတုဒၵသာတိ။
၇။ သတၱကနိပါေတာ
၁။ သုႏၵရသမုဒၵေတၳရဂါထာ
 ၄၅၉။ ''အလကၤတာ (ေထရဂါထာ၊၂၁) သုဝသနာ၊ မာလဓာရီ [မူကြဲ-မာလာဘာရီ (သီ)] မာလဘာရီ (သ်ာ၊)] ဝိဘူသိတာ။
 အလတၱကကတာပါဒါ၊ ပါဒုကာ႐ုယွ ေဝသိကာ။
 ၄၆ဝ။ ''ပါဒုကာ ၾသ႐ုဟိတြာန၊ ပုရေတာ ပၪၨလီကတာ။
 သာ မံ သေဏွန မုဒုနာ၊ မွိတပုဗၺံ [မူကြဲ-မိဟိတပုဗၺံ (သီ၊)] အဘာသထ''။
 ၄၆၁။ ''ယုဝါသိ တြံ ပဗၺဇိေတာ၊ တိ႒ာဟိ မမ သာသေန။
 ဘုၪၨ မာႏုသေက ကာေမ၊ အဟံ ဝိတၱံ ဒဒါမိ ေတ။
 သစၥံ ေတ ပဋိဇာနာမိ၊ အဂၢႎ ဝါ ေတ ဟရာမဟံ။
 ၄၆၂။ ''ယဒါ ဇိဏၰာ ဘဝိႆာမ၊ ဥေဘာ ဒ႑ပရာယနာ။
 ဥေဘာပိ ပဗၺဇိႆာမ၊ ဥဘယတၳ ကဋဂၢေဟာ''။
 ၄၆၃။ ''တၪၥ ဒိသြာန ယာစႏၲႎ၊ ေဝသိကံ ပၪၨလီကတံ။
 အလကၤတံ သုဝသနံ၊ မစၥဳပါသံဝ ၾသၮိတံ။
 ၄၆၄။ ''တေတာ ေမ မနသီကာေရာ။ ပ ။ နိဗၺိဒါ သမတိ႒ထ။
 ၄၆၅။ ''တေတာ စိတၱံ ဝိမုစၥိ ေမ။ ပ ။ ကတံ ဗုဒၶႆ သာသန''ႏၲိ။
။ သုႏၵရသမုေဒၵါ ေထေရာ။။
၂။ လကု႑ကဘဒၵိယေတၳရဂါထာ
 ၄၆၆။ ပေရ အမၺာဋကာရာေမ၊ ဝနသ႑မွိ ဘဒၵိေယာ။
 သမူလံ တဏွမဗၺဳယွ၊ တတၳ ဘေဒၵါဝ စ်ာယတိ [မူကြဲ-ဘေဒၵါ'ဓိစ်ာယာယတိ (သီ)] ဘေဒၵါ စ်ိယာယတိ (သ်ာ၊ သီ၊ အ႒)]
 ၄၆၇။ ''ရမေႏၲေက မုဒိေဂၤဟိ [မူကြဲ-မုတိေဂၤဟိ (သီ၊ အ႒)] ဝီဏာဟိ ပဏေဝဟိ စ။
 အဟၪၥ ႐ုကၡမူလသၼႎ၊ ရေတာ ဗုဒၶႆ သာသေန။
 ၄၆၈။ ''ဗုေဒၶါ ေစ [မူကြဲ-ဗုေဒၶါ စ (သဗၺတၳ)] ေမ ဝရံ ဒဇၨာ၊ ေသာ စ လေဗ႓ထ ေမ ဝေရာ။
 ဂေဏွဟံ သဗၺေလာကႆ၊ နိစၥံ ကာယဂတံ သတႎ။
 ၄၆၉။ ''ေယ (ေထရဂါထာ၊၂၂) မံ ႐ူေပန ပါမႎသု၊ ေယ စ ေဃာေသန အႏြဂူ။
 ဆႏၵရာဂဝသူေပတာ၊ န မံ ဇာနႏၲိ ေတ ဇနာ။
 ၄၇ဝ။ ''အဇၩတၱၪၥ န ဇာနာတိ၊ ဗဟိဒၶါ စ န ပႆတိ။
 သမႏၲာဝရေဏာ ဗာေလာ၊ သ ေဝ ေဃာေသန ဝုယွတိ။
 ၄၇၁။ ''အဇၩတၱၪၥ န ဇာနာတိ၊ ဗဟိဒၶါ စ ဝိပႆတိ။
 ဗဟိဒၶါ ဖလဒႆာဝီ၊ ေသာပိ ေဃာေသန ဝုယွတိ။
 ၄၇၂။ ''အဇၩတၱၪၥ ပဇာနာတိ၊ ဗဟိဒၶါ စ ဝိပႆတိ။
 အနာဝရဏဒႆာဝီ၊ န ေသာ ေဃာေသန ဝုယွတီ''တိ။
။ လကု႑ကဘဒၵိေယာ ေထေရာ။။
၃။ ဘဒၵေတၳရဂါထာ
 ၄၇၃။ ''ဧကပုေတၱာ အဟံ အာသႎ၊ ပိေယာ မာတု ပိေယာ ပိတု။
 ဗဟူဟိ ဝတစရိယာဟိ၊ လေဒၶါ အာယာစနာဟိ စ။
 ၄၇၄။ ''ေတ စ မံ အႏုကမၸာယ၊ အတၳကာမာ ဟိေတသိေနာ။
 ဥေဘာ ပိတာ စ မာတာ စ၊ ဗုဒၶႆ ဥပနာမယုံ''။
 ၄၇၅။ ''ကိစၧာ လေဒၶါ အယံ ပုေတၱာ၊ သုခုမာေလာ သုေခဓိေတာ။
 ဣမံ ဒဒါမ ေတ နာထ၊ ဇိနႆ ပရိစာရကံ''။
 ၄၇၆။ ''သတၳာ စ မံ ပဋိဂၢယွ၊ အာနႏၵံ ဧတဒျဗဝိ။
 'ပဗၺာေဇဟိ ဣမံ ခိပၸံ၊ ေဟႆတ်ာဇာနိေယာ အယံ။
 ၄၇၇။ ''ပဗၺာေဇတြာန မံ သတၳာ၊ ဝိဟာရံ ပါဝိသီ ဇိေနာ။
 အေနာဂၢတသၼႎ သူရိယသၼႎ၊ တေတာ စိတၱံ ဝိမုစၥိ ေမ။
 ၄၇၈။ ''တေတာ သတၳာ နိရာကတြာ၊ ပဋိသလႅာနဝု႒ိေတာ။
 'ဧဟိ ဘဒၵါ'တိ မံ အာဟ၊ သာ ေမ အာသူပသမၸဒါ။
 ၄၇၉။ ''ဇာတိယာ သတၱဝေႆန၊ လဒၶါ ေမ ဥပသမၸဒါ။
 တိေႆာ ဝိဇၨာ အႏုပၸတၱာ၊ အေဟာ ဓမၼသုဓမၼတာ''တိ။
။ ဘေဒၵါ ေထေရာ။။
၄။ ေသာပါကေတၳရဂါထာ
 ၄၈ဝ။ ''ဒိသြာ (ေထရဂါထာ၊၂၃) ပါသာဒဆာယာယံ၊ စကၤမႏၲံ န႐ုတၱမံ။
 တတၳ နံ ဥပသကၤမၼ၊ ဝႏၵိႆံ [မူကြဲ-ဝႏၵိသံ (သီ၊ ပီ၊)] ပုရိသုတၱမံ။
 ၄၈၁။ ''ဧကံသံ စီဝရံ ကတြာ၊ သံဟရိတြာန ပါဏေယာ။
 အႏုစကၤမိႆံ ဝိရဇံ၊ သဗၺသတၱာနမုတၱမံ။
 ၄၈၂။ ''တေတာ ပေဥႇ အပုစၧိ မံ၊ ပဥႇာနံ ေကာဝိေဒါ ဝိဒူ။
 အစၧမ႓ီ စ အဘီေတာ စ၊ ဗ်ာကာသႎ သတၳဳေနာ အဟံ။
 ၄၈၃။ ''ဝိႆဇၨိေတသု ပေဥႇသု၊ အႏုေမာဒိ တထာဂေတာ။
 ဘိကၡဳသံဃံ ဝိေလာေကတြာ၊ ဣမမတၳံ အဘာသထ''။
 ၄၈၄။ ''လာဘာ အဂၤါနံ မဂဓာနံ၊ ေယသာယံ ပရိဘုၪၨတိ။
 စီဝရံ ပိ႑ပါတၪၥ၊ ပစၥယံ သယနာသနံ။
 ပစၥဳ႒ာနၪၥ သာမီစႎ၊ ေတသံ လာဘာ''တိ စာျဗဝိ။
 ၄၈၅။ ''အဇၨတေဂၢ မံ ေသာပါက၊ ဒႆနာေယာပသကၤမ။
 ဧသာ ေစဝ ေတ ေသာပါက၊ ဘဝတု ဥပသမၸဒါ''။
 ၄၈၆။ ''ဇာတိယာ သတၱဝေႆာဟံ၊ လဒၶါန ဥပသမၸဒံ။
 ဓာေရမိ အႏၲိမံ ေဒဟံ၊ အေဟာ ဓမၼသုဓမၼတာ''တိ။
။ ေသာပါေကာ ေထေရာ။။
၅။ သရဘဂၤေတၳရဂါထာ
 ၄၈၇။ ''သေရ ဟေတၳဟိ ဘၪၨိတြာ၊ ကတြာန ကုဋိမစၧိသံ။
 ေတန ေမ သရဘေဂၤါတိ၊ နာမံ သမၼဳတိယာ အဟု။
 ၄၈၈။ ''န မယွံ ကပၸေတ အဇၨ၊ သေရ ဟေတၳဟိ ဘၪၨိတုံ။
 သိကၡာပဒါ ေနာ ပညတၱာ၊ ေဂါတေမန ယသႆိနာ။
 ၄၈၉။ ''သကလံ သမတၱံ ေရာဂံ၊ သရဘေဂၤါ နာဒၵသံ ပုေဗၺ။
 ေသာယံ ေရာေဂါ ဒိေ႒ာ၊ ဝစနကေရနာတိေဒဝႆ။
 ၄၉ဝ။ ''ေယေနဝ မေဂၢန ဂေတာ ဝိပႆီ၊ ေယေနဝ မေဂၢန သိခီ စ ေဝႆဘူ။
 ကကုသႏၶေကာဏာဂမေနာ စ ကႆေပါ၊ ေတနၪၨေသန အဂမာသိ ေဂါတေမာ။
 ၄၉၁။ ''ဝီတတဏွာ (ေထရဂါထာ၊၂၄) အနာဒါနာ၊ သတၱ ဗုဒၶါ ခေယာဂဓာ။
 ေယဟာယံ ေဒသိေတာ ဓေမၼာ၊ ဓမၼဘူေတဟိ တာဒိဘိ။
 ၄၉၂။ ''စတၱာရိ အရိယသစၥာနိ၊ အႏုကမၸာယ ပါဏိနံ။
 ဒုကၡံ သမုဒေယာ မေဂၢါ၊ နိေရာေဓါ ဒုကၡသခၤေယာ။
 ၄၉၃။ ''ယသၼႎ နိဝတၱေတ [မူကြဲ-ယသၼႎ န နိဗၺတၱေတ (က၊)] ဒုကၡံ၊ သံသာရသၼႎ အနႏၲကံ။
 ေဘဒါ ဣမႆ ကာယႆ၊ ဇီဝိတႆ စ သခၤယာ။
 အေညာ ပုနဗ႓ေဝါ နတၳိ၊ သုဝိမုေတၱာမွိ သဗၺဓီ''တိ။
။ သရဘေဂၤါ ေထေရာ။။
သတၱကနိပါေတာ နိ႒ိေတာ။
 တၾတဳဒၵါနံ --
 သုႏၵရသမုေဒၵါ ေထေရာ၊ ေထေရာ လကု႑ဘဒၵိေယာ။
 ဘေဒၵါ ေထေရာ စ ေသာပါေကာ၊ သရဘေဂၤါ မဟာဣသိ။
 သတၱေက ပၪၥကာ ေထရာ၊ ဂါထာေယာ ပၪၥတႎသတီတိ။
၈။ အ႒ကနိပါေတာ
၁။ မဟာကစၥာယနေတၳရဂါထာ
 ၄၉၄။ ''ကမၼံ (ေထရဂါထာ၊၂၅) ဗဟုကံ န ကာရေယ၊ ပရိဝေဇၨယ် ဇနံ န ဥယ်ေမ။
 ေသာ ဥႆုေကၠာ ရသာႏုဂိေဒၶါ၊ အတၳံ ရိၪၥတိ ေယာ သုခါဓိဝါေဟာ။
 ၄၉၅။ ''ပေကၤါတိ ဟိ နံ အေဝဒယုံ၊ ယာယံ ဝႏၵနပူဇနာ ကုေလသု။
 သုခုမံ သလႅံ ဒု႐ုဗၺဟံ၊ သကၠာေရာ ကာပုရိေသန ဒုဇၨေဟာ။
 ၄၉၆။ ''န ပရႆုပနိဓာယ၊ ကမၼံ မစၥႆ ပါပကံ။
 အတၱနာ တံ န ေသေဝယ်၊ ကမၼဗႏၶဴဟိ မာတိယာ။
 ၄၉၇။ ''န ပေရ ဝစနာ ေစာေရာ၊ န ပေရ ဝစနာ မုနိ။
 အတၱာ စ နံ ယထာေဝဒိ [မူကြဲ-ယထာ ေဝတၱိ (သီ)] ေဒဝါပိ နံ တထာ ဝိဒူ။
 ၄၉၈။ ''ပေရ စ န ဝိဇာနႏၲိ၊ မယေမတၳ ယမာမေသ။
 ေယ စ တတၳ ဝိဇာနႏၲိ၊ တေတာ သမၼႏၲိ ေမဓဂါ။
 ၄၉၉။ ''ဇီဝေတ ဝါပိ သပၸေညာ၊ အပိ ဝိတၱပရိကၡေယာ။
 ပညာယ စ အလာေဘန [မူကြဲ-အဘာေဝန (သီ၊ အ႒)] ဝိတၱဝါပိ န ဇီဝတိ။
 ၅ဝဝ။ ''သဗၺံ သုဏာတိ ေသာေတန၊ သဗၺံ ပႆတိ စကၡဳနာ။
 န စ ဒိ႒ံ သုတံ ဓီေရာ၊ သဗၺံ ဥဇၩိတုမရဟတိ။
 ၅ဝ၁။ ''စကၡဳမာႆ ယထာ အေႏၶာ၊ ေသာတဝါ ဗဓိေရာ ယထာ။
 ပညဝါႆ ယထာ မူေဂါ၊ ဗလဝါ ဒုဗၺေလာရိဝ။
 အထ အေတၳ သမုပၸေႏၷ၊ သေယထ [မူကြဲ-ပေႆထ (က၊)] မတသာယိက''ႏၲိ။
။ မဟာကစၥာယေနာ ေထေရာ။။
၂။ သိရိမိတၱေတၳရဂါထာ
 ၅ဝ၂။ ''အေကၠာဓေနာႏုပနာဟီ၊ အမာေယာ ရိတၱေပသုေဏာ။
 သ ေဝ တာဒိသေကာ ဘိကၡဳ၊ ဧဝံ ေပစၥ န ေသာစတိ။
 ၅ဝ၃။ ''အေကၠာဓေနာႏုပနာဟီ၊ အမာေယာ ရိတၱေပသုေဏာ။
 ဂုတၱဒြါေရာ သဒါ ဘိကၡဳ၊ ဧဝံ ေပစၥ န ေသာစတိ။
 ၅ဝ၄။ ''အေကၠာဓေနာႏုပနာဟီ (ေထရဂါထာ၊၂၉၆၊ အမာေယာ ရိတၱေပသုေဏာ။
 ကလ်ာဏသီေလာ ေသာ [မူကြဲ-ေယာ (သ်ာ၊)] ဘိကၡဳ၊ ဧဝံ ေပစၥ န ေသာစတိ။
 ၅ဝ၅။ ''အေကၠာဓေနာႏုပနာဟီ၊ အမာေယာ ရိတၱေပသုေဏာ။
 ကလ်ာဏမိေတၱာ ေသာ ဘိကၡဳ၊ ဧဝံ ေပစၥ န ေသာစတိ။
 ၅ဝ၆။ ''အေကၠာဓေနာႏုပနာဟီ၊ အမာေယာ ရိတၱေပသုေဏာ။
 ကလ်ာဏပေညာ ေသာ ဘိကၡဳ၊ ဧဝံ ေပစၥ န ေသာစတိ။
 ၅ဝ၇။ ''ယႆ သဒၶါ တထာဂေတ၊ အစလာ သုပၸတိ႒ိတာ။
 သီလၪၥ ယႆ ကလ်ာဏံ၊ အရိယကႏၲံ ပသံသိတံ။
 ၅ဝ၈။ ''သံေဃ ပသာေဒါ ယႆတၳိ၊ ဥဇုဘူတၪၥ ဒႆနံ။
 'အဒလိေဒၵါ'တိ တံ အာဟု၊ အေမာဃံ တႆ ဇီဝိတံ။
 ၅ဝ၉။ ''တသၼာ သဒၶၪၥ သီလၪၥ၊ ပသာဒံ ဓမၼဒႆနံ။
 အႏုယုေၪၨထ ေမဓာဝီ၊ သရံ ဗုဒၶါန သာသန''ႏၲိ။
။ သိရိမိေတၱာ ေထေရာ။။
၃။ မဟာပႏၳကေတၳရဂါထာ
 ၅၁ဝ။ ''ယဒါ ပဌမမဒၵကၡႎ၊ သတၳာရမကုေတာဘယံ။
 တေတာ ေမ အဟု သံေဝေဂါ၊ ပႆိတြာ ပုရိသုတၱမံ။
 ၅၁၁။ ''သိရႎ ဟေတၳဟိ ပါေဒဟိ၊ ေယာ ပဏာေမယ် အာဂတံ။
 ဧတာဒိသံ ေသာ သတၳာရံ၊ အာရာေဓတြာ ဝိရာဓေယ။
 ၅၁၂။ ''တဒါဟံ ပုတၱဒါရၪၥ၊ ဓနဓညၪၥ ဆၮယႎ။
 ေကသမႆူနိ ေဆေဒတြာ၊ ပဗၺဇႎ အနဂါရိယံ။
 ၅၁၃။ ''သိကၡာသာဇီဝသမၸေႏၷာ၊ ဣႁႏၵိေယသု သုသံဝုေတာ။
 နမႆမာေနာ သမၺဳဒၶံ၊ ဝိဟာသႎ အပရာဇိေတာ။
 ၅၁၄။ ''တေတာ ေမ ပဏိဓီ အာသိ၊ ေစတေသာ အဘိပတၳိေတာ။
 န နိသီေဒ မုဟုတၱမၸိ၊ တဏွာသေလႅအႏူဟေတ။
 ၅၁၅။ ''တႆ ေမဝံ ဝိဟရေတာ၊ ပႆ ဝီရိယပရကၠမံ။
 တိေႆာ ဝိဇၨာ အႏုပၸတၱာ၊ ကတံ ဗုဒၶႆ သာသနံ။
 ၅၁၆။ ''ပုေဗၺနိဝါသံ (ေထရဂါထာ၊၂၇) ဇာနာမိ၊ ဒိဗၺစကၡဳ ဝိေသာဓိတံ။
 အရဟာ ဒကၡိေဏေယ်ာမွိ၊ ဝိပၸမုေတၱာ နိ႐ူပဓိ။
 ၅၁၇။ ''တေတာ ရတ်ာ ဝိဝသာေန [မူကြဲ-ဝိဝသေန (သီ၊ သ်ာ)] သူရိယႆုဂၢမနံ ပတိ။
 သဗၺံ တဏွံ ဝိေသာေသတြာ၊ ပလႅေကၤန ဥပါဝိသိ''ႏၲိ။
။ မဟာပႏၳေကာ ေထေရာ။။
အ႒ကနိပါေတာ နိ႒ိေတာ။
 တၾတဳဒၵါနံ --
 မဟာကစၥာယေနာ ေထေရာ၊ သိရိမိေတၱာ မဟာပႏၳေကာ။
 ဧေတ အ႒နိပါတမွိ၊ ဂါထာေယာ စတုဝီသတီတိ။
၉။ နဝကနိပါေတာ
၁။ ဘူတေတၳရဂါထာ
 ၅၁၈။ ''ယဒါ (ေထရဂါထာ၊၂၈) ဒုကၡံ ဇရာမရဏႏၲိ ပ႑ိေတာ၊ အဝိဒၵသူ ယတၳ သိတာ ပုထုဇၨနာ။
 ဒုကၡံ ပရိညာယ သေတာဝ စ်ာယတိ၊ တေတာ ရတႎ ပရမတရံ န ဝိႏၵတိ။
 ၅၁၉။ ''ယဒါ ဒုကၡႆာဝဟနႎ ဝိသတၱိကံ၊ ပပၪၥသံဃာတဒုခါဓိဝါဟိနႎ။
 တဏွံ ပဟႏ႖ာန သေတာဝ စ်ာယတိ၊ တေတာ ရတႎ ပရမတရံ န ဝိႏၵတိ။
 ၅၂ဝ။ ''ယဒါ သိဝံ ေဒြစတုရဂၤဂါမိနံ၊ မဂၢဳတၱမံ သဗၺကိေလသေသာဓနံ။
 ပညာယ ပႆိတြ သေတာဝ စ်ာယတိ၊ တေတာ ရတႎ ပရမတရံ န ဝိႏၵတိ။
 ၅၂၁။ ''ယဒါ အေသာကံ ဝိရဇံ အသခၤတံ၊ သႏၲံ ပဒံ သဗၺကိေလသေသာဓနံ။
 ဘာေဝတိ သေညာဇနဗႏၶနစၧိဒံ၊ တေတာ ရတႎ ပရမတရံ န ဝိႏၵတိ။
 ၅၂၂။ ''ယဒါ နေဘ ဂဇၨတိ ေမဃဒုႏၵဳဘိ၊ ဓာရာကုလာ ဝိဟဂပေထ သမႏၲေတာ။
 ဘိကၡဴ စ ပဗ႓ာရဂေတာဝ စ်ာယတိ၊ တေတာ ရတႎ ပရမတရံ န ဝိႏၵတိ။
 ၅၂၃။ ''ယဒါ နဒီနံ ကုသုမာကုလာနံ၊ ဝိစိတၱ-ဝါေနယ်-ဝဋံသကာနံ။
 တီေရ နိသိေႏၷာ သုမေနာဝ စ်ာယတိ၊ တေတာ ရတႎ ပရမတရံ န ဝိႏၵတိ။
 ၅၂၄။ ''ယဒါ (ေထရဂါထာ၊၂၉) နိသီေထ ရဟိတမွိ ကာနေန၊ ေဒေဝ ဂဠႏၲမွိ နဒႏၲိ ဒါဌိေနာ။
 ဘိကၡဴ စ ပဗ႓ာရဂေတာဝ စ်ာယတိ၊ တေတာ ရတႎ ပရမတရံ န ဝိႏၵတိ။
 ၅၂၅။ ''ယဒါ ဝိတေကၠ ဥပ႐ုႏၶိယတၱေနာ၊ နဂႏၲေရ နဂဝိဝရံ သမႆိေတာ။
 ဝီတဒၵေရာ ဝီတခိေလာဝ စ်ာယတိ၊ တေတာ ရတႎ ပရမတရံ န ဝိႏၵတိ။
 ၅၂၆။ ''ယဒါ သုခီ မလခိလေသာကနာသေနာ၊ နိရဂၢေဠာ နိဗၺနေထာ ဝိသေလႅာ။
 သဗၺာသေဝ ဗ်ႏၲိကေတာဝ စ်ာယတိ၊ တေတာ ရတႎ ပရမတရံ န ဝိႏၵတီ''တိ။
။ ဘူေတာ ေထေရာ။။
နဝကနိပါေတာ နိ႒ိေတာ။
 တၾတဳဒၵါနံ --
 ဘူေတာ တထဒၵေသာ ေထေရာ၊ ဧေကာ ခဂၢဝိသာဏဝါ။
 နဝကမွိ နိပါတမွိ၊ ဂါထာေယာပိ ဣမာ နဝါတိ။
၁ဝ။ ဒသကနိပါေတာ
၁။ ကာဠဳဒါယိေတၳရဂါထာ
 ၅၂၇။ ''အဂၤါရိေနာ (ေထရဂါထာ၊၃ဝဝ) ဒါနိ ဒုမာ ဘဒေႏၲ၊ ဖေလသိေနာ ဆဒနံ ဝိပၸဟာယ။
 ေတ အစၥိမေႏၲာဝ ပဘာသယႏၲိ၊ သမေယာ မဟာဝီရ ဘာဂီ ရသာနံ။
 ၅၂၈။ ''ဒုမာနိ ဖုလႅာနိ မေနာရမာနိ၊ သမႏၲေတာ သဗၺဒိသာ ပဝႏၲိ။
 ပတၱံ ပဟာယ ဖလမာသသာနာ [မူကြဲ-ဖလမာသမာေနာ (က)] ကာေလာ ဣေတာ ပကၠမနာယ ဝီရ။
 ၅၂၉။ ''ေနဝါတိသီတံ န ပနာတိဥဏွံ၊ သုခါ ဥတု အဒၶနိယာ ဘဒေႏၲ။
 ပႆႏၲဳ တံ သာကိယာ ေကာဠိယာ စ၊ ပစၧာမုခံ ေရာဟိနိယံ တရႏၲံ။
 ၅၃ဝ။ ''အာသာယ ကသေတ ေခတၱံ၊ ဗီဇံ အာသာယ ဝပၸတိ။
 အာသာယ ဝါဏိဇာ ယႏၲိ၊ သမုဒၵံ ဓနဟာရကာ။
 ယာယ အာသာယ တိ႒ာမိ၊ သာ ေမ အာသာ သမိဇၩတု။
 ၅၃၁။ [မူကြဲ-သံ၊ နိ၊ ၁။၁၉၈] ''ပုနပၸဳနံ ေစဝ ဝပႏၲိ ဗီဇံ၊ ပုနပၸဳနံ ဝႆတိ ေဒဝရာဇာ။
 ပုနပၸဳနံ ေခတၱံ ကသႏၲိ ကႆကာ၊ ပုနပၸဳနံ ဓညမုေပတိ ရ႒ံ။
 ၅၃၂။ [မူကြဲ-သံ၊ နိ၊ ၁။၁၉၈] ''ပုနပၸဳနံ ယာစနကာ စရႏၲိ၊ ပုနပၸဳနံ ဒါနပတီ ဒဒႏၲိ။
 ပုနပၸဳနံ ဒါနပတီ ဒဒိတြာ၊ ပုနပၸဳနံ သဂၢမုေပႏၲိ ဌာနံ။
 ၅၃၃။ ''ဝီေရာ ဟေဝ သတၱယုဂံ ပုေနတိ၊ ယသၼႎ ကုေလ ဇာယတိ ဘူရိပေညာ။
 မညာမဟံ သကၠတိ ေဒဝေဒေဝါ၊ တယာ ဟိ ဇာေတာ [မူကြဲ-တယာဘိဇာေတာ (သီ၊)] မုနိ သစၥနာေမာ။
 ၅၃၄။ ''သုေဒၶါဒေနာ (ေထရဂါထာ၊၃၁) နာမ ပိတာ မေဟသိေနာ၊ ဗုဒၶႆ မာတာ ပန မာယနာမာ။
 ယာ ေဗာဓိသတၱံ ပရိဟရိယ ကုစၧိနာ၊ ကာယႆ ေဘဒါ တိဒိဝမွိ ေမာဒတိ။
 ၅၃၅။ ''သာ ေဂါတမီ ကာလကတာ ဣေတာ စုတာ၊ ဒိေဗၺဟိ ကာေမဟိ သမဂႋဘူတာ။
 သာ ေမာဒတိ ကာမဂုေဏဟိ ပၪၥဟိ၊ ပရိဝါရိတာ ေဒဝဂေဏဟိ ေတဟိ။
 ၅၃၆။ ''ဗုဒၶႆ ပုေတၱာမွိ အသယွသာဟိေနာ၊ အဂႌရသႆပၸဋိမႆ တာဒိေနာ။
 ပိတုပိတာ မယွံ တုဝံသိ သကၠ၊ ဓေမၼန ေမ ေဂါတမ အယ်ေကာသီ''တိ။
။ ကာဠဳဒါယီ ေထေရာ။။
၂။ ဧကဝိဟာရိယေတၳရဂါထာ
 ၅၃၇။ ''ပုရေတာ ပစၧေတာ ဝါပိ၊ အပေရာ ေစ န ဝိဇၨတိ။
 အတီဝ ဖာသု ဘဝတိ၊ ဧကႆ ဝသေတာ ဝေန။
 ၅၃၈။ ''ဟႏၵ ဧေကာ ဂမိႆာမိ၊ အရညံ ဗုဒၶဝဏၰိတံ။
 ဖာသု [မူကြဲ-ဖာသုံ (သ်ာ၊ ပီ၊)] ဧကဝိဟာရိႆ၊ ပဟိတတၱႆ ဘိကၡဳေနာ။
 ၅၃၉။ ''ေယာဂီ-ပီတိကရံ ရမၼံ၊ မတၱကုၪၨရေသဝိတံ။
 ဧေကာ အတၱဝသီ ခိပၸံ၊ ပဝိသိႆာမိ ကာနနံ။
 ၅၄ဝ။ ''သုပုပၹိေတ သီတဝေန၊ သီတေလ ဂိရိကႏၵေရ။
 ဂတၱာနိ ပရိသိၪၥိတြာ၊ စကၤမိႆာမိ ဧကေကာ။
 ၅၄၁။ ''ဧကာကိေယာ အဒုတိေယာ၊ ရမဏီေယ မဟာဝေန။
 ကဒါဟံ ဝိဟရိႆာမိ၊ ကတကိေစၥာ အနာသေဝါ။
 ၅၄၂။ ''ဧဝံ ေမ ကတၱဳကာမႆ၊ အဓိပၸါေယာ သမိဇၩတု။
 သာဓိယိႆာမဟံေယဝ၊ နာေညာ အညႆ ကာရေကာ။
 ၅၄၃။ ''ဧသ (ေထရဂါထာ၊၃၂) ဗႏၶာမိ သႏၷာဟံ၊ ပဝိသိႆာမိ ကာနနံ။
 န တေတာ နိကၡမိႆာမိ၊ အပၸေတၱာ အာသဝကၡယံ။
 ၅၄၄။ ''မာလုေတ ဥပဝါယေႏၲ၊ သီေတ သုရဘိဂႏၶိေက [မူကြဲ-ဂႏၶေက (သ်ာ၊ ပီ၊ က)]
 အဝိဇၨံ ဒါလယိႆာမိ၊ နိသိေႏၷာ နဂမုဒၶနိ။
 ၅၄၅။ ''ဝေန ကုသုမသၪၧေႏၷ၊ ပဗ႓ာေရ ႏူန သီတေလ။
 ဝိမုတၱိသုေခန သုခိေတာ၊ ရမိႆာမိ ဂိရိဗၺေဇ။
 ၅၄၆။ ''ေသာဟံ ပရိပုဏၰသကၤေပၸါ၊ စေႏၵာ ပႏၷရေသာ ယထာ။
 သဗၺာသဝပရိကၡီေဏာ၊ နတၳိ ဒါနိ ပုနဗ႓ေဝါ''တိ။
။ ဧကဝိဟာရိေယာ ေထေရာ။။
၃။ မဟာကပၸိနေတၳရဂါထာ
 ၅၄၇။ ''အနာဂတံ ေယာ ပဋိကစၥ [မူကြဲ-ပဋိဂစၥ (သီ၊)] ပႆတိ၊ ဟိတၪၥ အတၳံ အဟိတၪၥ တံ ဒြယံ။
 ဝိေဒၵသိေနာ တႆ ဟိေတသိေနာ ဝါ၊ ရႏၶံ န ပႆႏၲိ သေမကၡမာနာ။
 ၅၄၈။ [မူကြဲ-ပဋိ၊ မ၊ ၁။၁၆ဝ) ပဋိသမ႓ိဒါမေဂၢ] ''အာနာပါနသတီ ယႆ၊ ပရိပုဏၰာ သုဘာဝိတာ။
 အႏုပုဗၺံ ပရိစိတာ၊ ယထာ ဗုေဒၶန ေဒသိတာ။
 ေသာမံ ေလာကံ ပဘာေသတိ၊ အဗ႓ာ မုေတၱာဝ စႏၵိမာ။
 ၅၄၉။ ''ၾသဒါတံ ဝတ ေမ စိတၱံ၊ အပၸမာဏံ သုဘာဝိတံ။
 နိဗၺိဒၶံ ပဂၢဟီတၪၥ၊ သဗၺာ ၾသဘာသေတ ဒိသာ။
 ၅၅ဝ။ ''ဇီဝေတ ဝါပိ သပၸေညာ၊ အပိ ဝိတၱပရိကၡေယာ။
 ပညာယ စ အလာေဘန၊ ဝိတၱဝါပိ န ဇီဝတိ။
 ၅၅၁။ ''ပညာ သုတဝိနိစၧိနီ၊ ပညာ ကိတၱိသိေလာကဝဒၶနီ။
 ပညာသဟိေတာ နေရာ ဣဓ၊ အပိ ဒုေကၡသု သုခါနိ ဝိႏၵတိ။
 ၅၅၂။ ''နာယံ အဇၨတေနာ ဓေမၼာ၊ နေစၧေရာ နပိ အဗ႓ဳေတာ။
 ယတၳ ဇာေယထ မီေယထ၊ တတၳ ကႎ ဝိယ အဗ႓ဳတံ။
 ၅၅၃။ ''အနႏၲရံ ဟိ ဇာတႆ၊ ဇီဝိတာ မရဏံ ဓုဝံ။
 ဇာတာ ဇာတာ မရႏၲီဓ၊ ဧဝံဓမၼာ ဟိ ပါဏိေနာ။
 ၅၅၄။ ''န (ေထရဂါထာ၊၃၃) ေဟတဒတၳာယ မတႆ ေဟာတိ၊ ယံ ဇီဝိတတၳံ ပရေပါရိသာနံ။
 မတမွိ ႐ုဏၰံ န ယေသာ န ေလာက်ံ၊ န ဝဏၰိတံ သမဏျဗာဟၼေဏဟိ။
 ၅၅၅။ ''စကၡဳံ သရီရံ ဥပဟႏၲိ ေတန [မူကြဲ-ဥပဟႏၲိ ႐ုဏၰံ (သီ)] ဥပဟႏၲိ ေရာဏၰံ (သ်ာ၊ ပီ)] နိဟီယတိ ဝဏၰဗလံ မတီ စ။
 အာနႏၵိေနာ တႆ ဒိသာ ဘဝႏၲိ၊ ဟိေတသိေနာ နာႆ သုခီ ဘဝႏၲိ။
 ၅၅၆။ ''တသၼာ ဟိ ဣေစၧယ် ကုေလ ဝသေႏၲ၊ ေမဓာဝိေနာ ေစဝ ဗဟုႆုေတ စ။
 ေယသံ ဟိ ပညာဝိဘေဝန ကိစၥံ၊ တရႏၲိ နာဝါယ နဒႎဝ ပုဏၰ''ႏၲိ။
။ မဟာကပၸိေနာ ေထေရာ။။
၄။ စူဠပႏၳကေတၳရဂါထာ
 ၅၅၇။ ''ဒႏၶာ မယွံ ဂတီ အာသိ၊ ပရိဘူေတာ ပုေရ အဟံ။
 ဘာတာ စ မံ ပဏာေမသိ၊ 'ဂစၧ ဒါနိ တုဝံ ဃရံ'။
 ၅၅၈။ ''ေသာဟံ ပဏာမိေတာ သေႏၲာ [မူကြဲ-ဘာတာ (အ႒)] သံဃာရာမႆ ေကာ႒ေက။
 ဒုမၼေနာ တတၳ အ႒ာသႎ၊ သာသနသၼႎ အေပကၡဝါ။
 ၅၅၉။ ''ဘဂဝါ တတၳ အာဂစၧိ [မူကြဲ-အာဂၪၧိ (သီ၊ ပီ)] သီသံ မယွံ ပရာမသိ။
 ဗာဟာယ မံ ဂေဟတြာန၊ သံဃာရာမံ ပေဝသယိ။
 ၅၆ဝ။ ''အႏုကမၸာယ ေမ သတၳာ၊ ပါဒါသိ ပါဒပုၪၧနႎ။
 'ဧတံ သုဒၶံ အဓိေ႒ဟိ၊ ဧကမႏၲံ သြဓိ႒ိတံ'။
 ၅၆၁။ ''တႆာဟံ ဝစနံ သုတြာ၊ ဝိဟာသႎ သာသေန ရေတာ။
 သမာဓႎ ပဋိပါေဒသႎ၊ ဥတၱမတၳႆ ပတၱိယာ။
 ၅၆၂။ ''ပုေဗၺနိဝါသံ ဇာနာမိ၊ ဒိဗၺစကၡဳ ဝိေသာဓိတံ။
 တိေႆာ ဝိဇၨာ အႏုပၸတၱာ၊ ကတံ ဗုဒၶႆ သာသနံ။
 ၅၆၃။ ''သဟႆကၡတၱဳမတၱာနံ (ေထရဂါထာ၊၃ဝ၄၊ နိမၼိနိတြာန ပႏၳေကာ။
 နိသီဒမၺဝေန ရေမၼ၊ ယာဝ ကာလပၸေဝဒနာ။
 ၅၆၄။ ''တေတာ ေမ သတၳာ ပါေဟသိ၊ ဒူတံ ကာလပၸေဝဒကံ။
 ပေဝဒိတမွိ ကာလမွိ၊ ေဝဟာသာဒုပသကၤမႎ [မူကြဲ-ေဝဟာသာႏုပသကၤမႎ (သ်ာ၊ က)]
 ၅၆၅။ ''ဝႏၵိတြာ သတၳဳေနာ ပါေဒ၊ ဧကမႏၲံ နိသီဒဟံ။
 နိသိႏၷံ မံ ဝိဒိတြာန၊ အထ သတၳာ ပဋိဂၢဟိ။
 ၅၆၆။ ''အာယာေဂါ သဗၺေလာကႆ၊ အာဟုတီနံ ပဋိဂၢေဟာ။
 ပုညေကၡတၱံ မႏုႆာနံ၊ ပဋိဂဏွိတၳ ဒကၡိဏ''ႏၲိ။
။ စူဠပႏၳေကာ ေထေရာ။။
၅။ ကပၸေတၳရဂါထာ
 ၅၆၇။ ''နာနာကုလမလသမၸဳေဏၰာ၊ မဟာဥကၠာရသမ႓ေဝါ။
 စႏၵနိကံဝ ပရိပကၠံ၊ မဟာဂေ႑ာ မဟာဝေဏာ။
 ၅၆၈။ ''ပုဗၺ႐ုဟိရသမၸဳေဏၰာ၊ ဂူထကူေပန ဂါဠႇိေတာ [မူကြဲ-ဂူထကူေပ နိဂါဠႇိေတာ (သ်ာ၊ ပီ၊ က)]
 အာေပါပဂၣရေဏာ ကာေယာ၊ သဒါ သႏၵတိ ပူတိကံ။
 ၅၆၉။ ''သ႒ိက႑ရသမၺေႏၶာ၊ မံသေလပနေလပိေတာ။
 စမၼကၪၥဳကသႏၷေဒၶါ၊ ပူတိကာေယာ နိရတၳေကာ။
 ၅၇ဝ။ ''အ႒ိသံဃာတဃဋိေတာ၊ ႏွာ႐ုသုတၱနိဗႏၶေနာ။
 ေနေကသံ သံဂတီဘာဝါ၊ ကေပၸတိ ဣရိယာပထံ။
 ၅၇၁။ ''ဓုဝပၸယာေတာ မရဏာယ၊ မစၥဳရာဇႆ သႏၲိေက။
 ဣေဓဝ ဆၮယိတြာန၊ ေယနကာမဂၤေမာ နေရာ။
 ၅၇၂။ ''အဝိဇၨာယ နိဝုေတာ ကာေယာ၊ စတုဂေႏၳန ဂႏၳိေတာ။
 ၾသဃသံသီဒေနာ ကာေယာ၊ အႏုသယဇာလေမာတၳေတာ။
 ၅၇၃။ ''ပၪၥနီဝရေဏ ယုေတၱာ၊ ဝိတေကၠန သမပၸိေတာ။
 တဏွာမူေလနာႏုဂေတာ၊ ေမာဟစၧာဒနဆာဒိေတာ။
 ၅၇၄။ ''ဧဝါယံ ဝတၱေတ ကာေယာ၊ ကမၼယေႏၲန ယႏၲိေတာ။
 သမၸတၱိ စ ဝိပတ်ႏၲာ၊ နာနာဘာေဝါ ဝိပဇၨတိ။
 ၅၇၅။ ''ေယမံ (ေထရဂါထာ၊၃၅) ကာယံ မမာယႏၲိ၊ အႏၶဗာလာ ပုထုဇၨနာ။
 ဝေၯႏၲိ ကဋသႎ ေဃာရံ၊ အာဒိယႏၲိ ပုနဗ႓ဝံ။
 ၅၇၆။ ''ေယမံ ကာယံ ဝိဝေဇၨႏၲိ၊ ဂူထလိတၱံဝ ပႏၷဂံ။
 ဘဝမူလံ ဝမိတြာန၊ ပရိနိဗၺိႆႏၲိနာသဝါ''တိ [မူကြဲ-ပရိနိဗၺႏၲဳနာသဝါ (သီ)]
။ ကေပၸါ ေထေရာ။။
၆။ ဝဂၤႏၲပုတၱဥပေသနေတၳရဂါထာ
 ၅၇၇။ ''ဝိဝိတၱံ အပၸနိေဂၣါသံ၊ ဝါဠမိဂနိေသဝိတံ။
 ေသေဝ ေသနာသနံ ဘိကၡဳ၊ ပဋိသလႅာနကာရဏာ။
 ၅၇၈။ ''သကၤာရပုၪၨာ အာဟတြာ [မူကြဲ-အာဟိတြာ (က)] သုသာနာ ရထိယာဟိ စ။
 တေတာ သံဃာဋိကံ ကတြာ၊ လူခံ ဓာေရယ် စီဝရံ။
 ၅၇၉။ ''နီစံ မနံ ကရိတြာန၊ သပဒါနံ ကုလာ ကုလံ။
 ပိ႑ိကာယ စေရ ဘိကၡဳ၊ ဂုတၱဒြါေရာ သုသံဝုေတာ။
 ၅၈ဝ။ ''လူေခနပိ ဝါ [မူကြဲ-လူေခနပိ စ (ဗဟူသု)] သႏၲဳေႆ၊ နာညံ ပေတၳ ရသံ ဗဟုံ။
 ရေသသု အႏုဂိဒၶႆ၊ စ်ာေန န ရမတီ မေနာ။
 ၅၈၁။ ''အပၸိေစၧာ ေစဝ သႏၲဳေ႒ာ၊ ပဝိဝိေတၱာ ဝေသ မုနိ။
 အသံသေ႒ာ ဂဟေ႒ဟိ၊ အနာဂါေရဟိ စူဘယံ။
 ၅၈၂။ ''ယထာ ဇေဠာ ဝ မူေဂါ ဝ၊ အတၱာနံ ဒႆေယ တထာ။
 နာတိေဝလံ သမ႓ာေသယ်၊ သံဃမဇၩမွိ ပ႑ိေတာ။
 ၅၈၃။ ''န ေသာ ဥပဝေဒ ကၪၥိ၊ ဥပဃာတံ ဝိဝဇၨေယ။
 သံဝုေတာ ပါတိေမာကၡသၼႎ၊ မတၱညဴ စႆ ေဘာဇေန။
 ၅၈၄။ ''သုဂၢဟီတနိမိတၱႆ၊ စိတၱႆုပၸါဒေကာဝိေဒါ။
 သမံ အႏုယုေၪၨယ်၊ ကာေလန စ ဝိပႆနံ။
 ၅၈၅။ ''ဝီရိယသာတစၥသမၸေႏၷာ၊ ယုတၱေယာေဂါ သဒါ သိယာ။
 န စ အပၸတြာ ဒုကၡႏၲံ၊ ဝိႆာသံ ဧယ် ပ႑ိေတာ။
 ၅၈၆။ ''ဧဝံ ဝိဟရမာနႆ၊ သုဒၶိကာမႆ ဘိကၡဳေနာ။
 ခီယႏၲိ အာသဝါ သေဗၺ၊ နိဗၺဳတိၪၥာဓိဂစၧတီ''တိ။
။ ဥပေသေနာ ဝဂၤႏၲပုေတၱာ ေထေရာ။။
၇။ (အပရ)-ေဂါတမေတၳရဂါထာ
 ၅၈၇။ ''ဝိဇာေနယ် (ေထရဂါထာ၊၃၆) သကံ အတၳံ၊ အဝေလာေကယ်ာထ ပါဝစနံ။
 ယေၪၥတၳ အႆ ပတိ႐ူပံ၊ သာမညံ အဇၩဳပဂတႆ။
 ၅၈၈။ ''မိတၱံ ဣဓ စ ကလ်ာဏံ၊ သိကၡာ ဝိပုလံ သမာဒါနံ။
 သုႆူသာ စ ဂ႐ူနံ၊ ဧတံ သမဏႆ ပတိ႐ူပံ။
 ၅၈၉။ ''ဗုေဒၶသု သဂါရဝတာ၊ ဓေမၼ အပစိတိ ယထာဘူတံ။
 သံေဃ စ စိတၱိကာေရာ၊ ဧတံ သမဏႆ ပတိ႐ူပံ။
 ၅၉ဝ။ ''အာစာရေဂါစေရ ယုေတၱာ၊ အာဇီေဝါ ေသာဓိေတာ အဂါရေယွာ။
 စိတၱႆ စ သဏၭပနံ၊ ဧတံ သမဏႆ ပတိ႐ူပံ။
 ၅၉၁။ ''စာရိတၱံ အထ ဝါရိတၱံ၊ ဣရိယာပထိယံ ပသာဒနိယံ။
 အဓိစိေတၱ စ အာေယာေဂါ၊ ဧတံ သမဏႆ ပတိ႐ူပံ။
 ၅၉၂။ ''အာရညကာနိ ေသနာသနာနိ၊ ပႏၲာနိ အပၸသဒၵါနိ။
 ဘဇိတဗၺာနိ မုနိနာ၊ ဧတံ သမဏႆ ပတိ႐ူပံ။
 ၅၉၃။ ''သီလၪၥ ဗာဟုသစၥၪၥ၊ ဓမၼာနံ ပဝိစေယာ ယထာဘူတံ။
 သစၥာနံ အဘိသမေယာ၊ ဧတံ သမဏႆ ပတိ႐ူပံ။
 ၅၉၄။ ''ဘာေဝယ် စ အနိစၥႏၲိ၊ အနတၱသညံ အသုဘသညၪၥ။
 ေလာကမွိ စ အနဘိရတႎ၊ ဧတံ သမဏႆ ပတိ႐ူပံ။
 ၅၉၅။ ''ဘာေဝယ် စ ေဗာဇၩေဂၤ၊ ဣဒၶိပါဒါနိ ဣႁႏၵိယာနိ ဗလာနိ။
 အ႒ဂၤမဂၢမရိယံ၊ ဧတံ သမဏႆ ပတိ႐ူပံ။
 ၅၉၆။ ''တဏွံ ပဇေဟယ် မုနိ၊ သမူလေက အာသေဝ ပဒါေလယ်။
 ဝိဟေရယ် ဝိပၸမုေတၱာ၊ ဧတံ သမဏႆ ပတိ႐ူပ''ႏၲိ။
။ ေဂါတေမာ ေထေရာ။။
ဒသကနိပါေတာ နိ႒ိေတာ။
 တၾတဳဒၵါနံ --
 ကာဠဳဒါယီ စ ေသာ ေထေရာ၊ ဧကဝိဟာရီ စ ကပၸိေနာ။
 စူဠပႏၳေကာ ကေပၸါ စ၊ ဥပေသေနာ စ ေဂါတေမာ။
 သတၱိေမ ဒသေက ေထရာ၊ ဂါထာေယာ ေစတၳ သတၱတီတိ။
၁၁။ ဧကာဒသနိပါေတာ
၁။ သံကိစၥေတၳရဂါထာ
 ၅၉၇။ ''ကႎ (ေထရဂါထာ၊၃၇) တဝေတၳာ ဝေန တာတ၊ ဥဇၨဳဟာေနာဝ ပါဝုေသ။
 ေဝရမ႓ာ ရမဏီယာ ေတ၊ ပဝိေဝေကာ ဟိ စ်ာယိနံ။
 ၅၉၈။ ''ယထာ အဗ႓ာနိ ေဝရေမ႓ာ၊ ဝါေတာ ႏုဒတိ ပါဝုေသ။
 သညာ ေမ အဘိကိရႏၲိ၊ ဝိေဝကပဋိသညဳတာ။
 ၅၉၉။ ''အပ႑ေရာ အ႑သမ႓ေဝါ၊ သီဝထိကာယ နိေကတစာရိေကာ။
 ဥပၸါဒယေတဝ ေမ သတႎ၊ သေႏၵဟသၼႎ ဝိရာဂနိႆိတံ။
 ၆ဝဝ။ ''ယၪၥ အေည န ရကၡႏၲိ၊ ေယာ စ အေည န ရကၡတိ။
 သ ေဝ ဘိကၡဳ သုခံ ေသတိ၊ ကာေမသု အနေပကၡဝါ။
 ၆ဝ၁။ ''အေစၧာဒိကာ ပုထုသိလာ၊ ေဂါနဂၤုလမိဂါယုတာ။
 အမၺဳေသဝါလသၪၧႏၷာ၊ ေတ ေသလာ ရမယႏၲိ မံ။
 ၆ဝ၂။ ''ဝသိတံ ေမ အရေညသု၊ ကႏၵရာသု ဂုဟာသု စ။
 ေသနာသေနသု ပေႏၲသု၊ ဝါဠမိဂနိေသဝိေတ။
 ၆ဝ၃။ '''ဣေမ ဟညႏၲဳ ဝဇၩႏၲဳ၊ ဒုကၡံ ပေပၸါႏၲဳ ပါဏိေနာ'။
 သကၤပၸံ နာဘိဇာနာမိ၊ အနရိယံ ေဒါသသံဟိတံ။
 ၆ဝ၄။ ''ပရိစိေဏၰာ မယာ သတၳာ၊ ကတံ ဗုဒၶႆ သာသနံ။
 ၾသဟိေတာ ဂ႐ုေကာ ဘာေရာ၊ ဘဝေနတၱိ သမူဟတာ။
 ၆ဝ၅။ ''ယႆ စတၳာယ [မူကြဲ-ယႆတၳာယ (သီ၊)] ပဗၺဇိေတာ၊ အဂါရသၼာနဂါရိယံ။
 ေသာ ေမ အေတၳာ အႏုပၸေတၱာ၊ သဗၺသံေယာဇနကၡေယာ။
 ၆ဝ၆။ ''နာဘိနႏၵာမိ မရဏံ၊ နာဘိနႏၵာမိ ဇီဝိတံ။
 ကာလၪၥ ပဋိကခၤါမိ၊ နိဗၺိသံ ဘတေကာ ယထာ။
 ၆ဝ၇။ ''နာဘိနႏၵာမိ (ေထရဂါထာ၊၃၈) မရဏံ၊ နာဘိနႏၵာမိ ဇီဝိတံ။
 ကာလၪၥ ပဋိကခၤါမိ၊ သမၸဇာေနာ ပတိႆေတာ''တိ။
။ သံကိေစၥာ ေထေရာ။။
ဧကာဒသနိပါေတာ နိ႒ိေတာ။
 တၾတဳဒၵါနံ --
 သံကိစၥေထေရာ ဧေကာဝ၊ ကတကိေစၥာ အနာသေဝါ။
 ဧကာဒသနိပါတမွိ၊ ဂါထာ ဧကာဒေသဝ စာတိ။
၁၂။ ဒြါဒသကနိပါေတာ
၁။ သီလဝေတၳရဂါထာ
 ၆ဝ၈။ ''သီလေမဝိဓ (ေထရဂါထာ၊၃၉) သိေကၡထ၊ အသၼႎ ေလာေက သုသိကၡိတံ။
 သီလံ ဟိ သဗၺသမၸတၱႎ၊ ဥပနာေမတိ ေသဝိတံ။
 ၆ဝ၉။ ''သီလံ ရေကၡယ် ေမဓာဝီ၊ ပတၳယာေနာ တေယာ သုေခ။
 ပသံသံ ဝိတၱိလာဘၪၥ၊ ေပစၥ သေဂၢ ပေမာဒနံ [မူကြဲ-ေပစၥ သေဂၢ စ ေမာဒနံ (သီ၊ ပီ)]
 ၆၁ဝ။ ''သီလဝါ ဟိ ဗဟူ မိေတၱ၊ သညေမနာဓိဂစၧတိ။
 ဒုႆီေလာ ပန မိေတၱဟိ၊ ဓံသေတ ပါပမာစရံ။
 ၆၁၁။ ''အဝဏၰၪၥ အကိတၱိၪၥ၊ ဒုႆီေလာ လဘေတ နေရာ။
 ဝဏၰံ ကိတၱႎ ပသံသၪၥ၊ သဒါ လဘတိ သီလဝါ။
 ၆၁၂။ ''အာဒိ သီလံ ပတိ႒ာ စ၊ ကလ်ာဏာနၪၥ မာတုကံ။
 ပမုခံ သဗၺဓမၼာနံ၊ တသၼာ သီလံ ဝိေသာဓေယ။
 ၆၁၃။ ''ေဝလာ စ သံဝရံ သီလံ [မူကြဲ-သံဝေရာ သီလံ (သီ)] သံဝရသီလံ (သီ၊ အ႒)] စိတၱႆ အဘိဟာသနံ။
 တိတၳၪၥ သဗၺဗုဒၶါနံ၊ တသၼာ သီလံ ဝိေသာဓေယ။
 ၆၁၄။ ''သီလံ ဗလံ အပၸဋိမံ၊ သီလံ အာဝုဓမုတၱမံ။
 သီလမာဘရဏံ ေသ႒ံ၊ သီလံ ကဝစမဗ႓ဳတံ။
 ၆၁၅။ ''သီလံ ေသတု မေဟသေကၡာ၊ သီလံ ဂေႏၶာ အႏုတၱေရာ။
 သီလံ ဝိေလပနံ ေသ႒ံ၊ ေယန ဝါတိ ဒိေသာဒိသံ။
 ၆၁၆။ ''သီလံ သမၺလေမဝဂၢံ၊ သီလံ ပါေထယ်မုတၱမံ။
 သီလံ ေသေ႒ာ အတိဝါေဟာ၊ ေယန ယာတိ ဒိေသာဒိသံ။
 ၆၁၇။ ''ဣေဓဝ နိႏၵံ လဘတိ၊ ေပစၥာပါေယ စ ဒုမၼေနာ။
 သဗၺတၳ ဒုမၼေနာ ဗာေလာ၊ သီေလသု အသမာဟိေတာ။
 ၆၁၈။ ''ဣေဓဝ ကိတၱႎ လဘတိ၊ ေပစၥ သေဂၢ စ သုမၼေနာ။
 သဗၺတၳ သုမေနာ ဓီေရာ၊ သီေလသု သုသမာဟိေတာ။
 ၆၁၉။ ''သီလေမဝ ဣဓ အဂၢံ၊ ပညဝါ ပန ဥတၱေမာ။
 မႏုေႆသု စ ေဒေဝသု၊ သီလပညာဏေတာ ဇယ''ႏၲိ။
။ သီလေဝါ ေထေရာ။။
၂။ သုနီတေတၳရဂါထာ
 ၆၂ဝ။ ''နီေစ (ေထရဂါထာ၊၃၁ဝ) ကုလမွိ ဇာေတာဟံ၊ ဒလိေဒၵါ အပၸေဘာဇေနာ။
 ဟီနကမၼံ [မူကြဲ-ဟီနံ ကမၼံ (သ်ာ၊)] မမံ အာသိ၊ အေဟာသႎ ပုပၹဆၮေကာ။
 ၆၂၁။ ''ဇိဂုစၧိေတာ မႏုႆာနံ၊ ပရိဘူေတာ စ ဝမ႓ိေတာ။
 နီစံ မနံ ကရိတြာန၊ ဝႏၵိႆံ ဗဟုကံ ဇနံ။
 ၆၂၂။ ''အထဒၵသာသႎ သမၺဳဒၶံ၊ ဘိကၡဳသံဃပုရကၡတံ။
 ပဝိသႏၲံ မဟာဝီရံ၊ မဂဓာနံ ပု႐ုတၱမံ။
 ၆၂၃။ ''နိကၡိပိတြာန ဗ်ာဘဂႋံ၊ ဝႏၵိတုံ ဥပသကၤမႎ။
 မေမဝ အႏုကမၸာယ၊ အ႒ာသိ ပုရိသုတၱေမာ။
 ၆၂၄။ ''ဝႏၵိတြာ သတၳဳေနာ ပါေဒ၊ ဧကမႏၲံ ဌိေတာ တဒါ။
 ပဗၺဇၨံ အဟမာယာစႎ၊ သဗၺသတၱာနမုတၱမံ။
 ၆၂၅။ ''တေတာ ကာ႐ုဏိေကာ သတၳာ၊ သဗၺေလာကာႏုကမၸေကာ။
 'ဧဟိ ဘိကၡဴ'တိ မံ အာဟ၊ သာ ေမ အာသူပသမၸဒါ။
 ၆၂၆။ ''ေသာဟံ ဧေကာ အရညသၼႎ၊ ဝိဟရေႏၲာ အတႏၵိေတာ။
 အကာသႎ သတၳဳဝစနံ၊ ယထာ မံ ၾသဝဒီ ဇိေနာ။
 ၆၂၇။ ''ရတၱိယာ ပဌမံ ယာမံ၊ ပုဗၺဇာတိမႏုႆရႎ။
 ရတၱိယာ မဇၩိမံ ယာမံ၊ ဒိဗၺစကၡဳံ ဝိေသာဓယႎ [မူကြဲ-ဒိဗၺစကၡဳ ဝိေသာဓိတံ (က)]
 ရတၱိယာ ပစၧိေမ ယာေမ၊ တေမာခႏၶံ ပဒါလယႎ။
 ၆၂၈။ ''တေတာ ရတ်ာ ဝိဝသာေန၊ သူရိယႆုဂၢမနံ ပတိ။
 ဣေႏၵာ ျဗဟၼာ စ အာဂႏ႖ာ၊ မံ နမႆႎသု ပၪၨလီ။
 ၆၂၉။ '''နေမာ ေတ ပုရိသာဇည၊ နေမာ ေတ ပုရိသုတၱမ။
 ယႆ ေတ အာသဝါ ခီဏာ၊ ဒကၡိေဏေယ်ာသိ မာရိသ'။
 ၆၃ဝ။ ''တေတာ ဒိသြာန မံ သတၳာ၊ ေဒဝသံဃပုရကၡတံ။
 သိတံ ပါတုကရိတြာန၊ ဣမမတၳံ အဘာသထ။
 ၆၃၁။ [မူကြဲ-သု၊ နိ၊ ၆၆ဝ) သုတၱနိပါေတပိ] '''တေပန (ေထရဂါထာ၊၃၁) ျဗဟၼစရိေယန၊ သံယေမန ဒေမန စ။
 ဧေတန ျဗာဟၼေဏာ ေဟာတိ၊ ဧတံ ျဗာဟၼဏမုတၱမ'''ႏၲိ။
။ သုနီေတာ ေထေရာ။။
ဒြါဒသကနိပါေတာ နိ႒ိေတာ။
 တၾတဳဒၵါနံ --
 သီလဝါ စ သုနီေတာ စ၊ ေထရာ ေဒြ ေတ မဟိဒၶိကာ။
 ဒြါဒသမွိ နိပါတမွိ၊ ဂါထာေယာ စတုဝီသတီတိ။
၁၃။ ေတရသနိပါေတာ
၁။ ေသာဏေကာဠိဝိသေတၳရဂါထာ
 ၆၃၂။ ''ယာဟု (ေထရဂါထာ၊၃၂) ရေ႒ သမုကၠေ႒ာ၊ ရေညာ အဂၤႆ ပဒၶဂူ [မူကြဲ-ပတၳဂူ (သ်ာ)] ပ႒ဂူ (က)]
 သြာဇၨ ဓေမၼသု ဥကၠေ႒ာ၊ ေသာေဏာ ဒုကၡႆ ပါရဂူ။
 ၆၃၃။ ''ပၪၥ ဆိေႏၵ ပၪၥ ဇေဟ၊ ပၪၥ စုတၱရိ ဘာဝေယ။
 ပၪၥသဂၤါတိေဂါ ဘိကၡဳ၊ ၾသဃတိေဏၰာတိ ဝုစၥတိ။
 ၆၃၄။ ''ဥႏၷဠႆ ပမတၱႆ၊ ဗာဟိရာသႆ [မူကြဲ-ဗာဟိရာသယႆ (က၊)] ဘိကၡဳေနာ။
 သီလံ သမာဓိ ပညာ စ၊ ပါရိပူရႎ န ဂစၧတိ။
 ၆၃၅။ ''ယဥႇိ ကိစၥံ အပဝိဒၶံ [မူကြဲ-တဒပဝိဒၶံ (သီ၊ သ်ာ)] အကိစၥံ ပန ကရီယတိ။
 ဥႏၷဠာနံ ပမတၱာနံ၊ ေတသံ ဝၯႏၲိ အာသဝါ။
 ၆၃၆။ ''ေယသၪၥ သုသမာရဒၶါ၊ နိစၥံ ကာယဂတာ သတိ။
 အကိစၥံ ေတ န ေသဝႏၲိ၊ ကိေစၥ သာတစၥကာရိေနာ။
 သတာနံ သမၸဇာနာနံ၊ အတၳံ ဂစၧႏၲိ အာသဝါ။
 ၆၃၇။ ''ဥဇုမဂၢမွိ အကၡာေတ၊ ဂစၧထ မာ နိဝတၱထ။
 အတၱနာ ေစာဒယတၱာနံ၊ နိဗၺာနမဘိဟာရေယ။
 ၆၃၈။ ''အစၥာရဒၶမွိ ဝီရိယမွိ၊ သတၳာ ေလာေက အႏုတၱေရာ။
 ဝီေဏာပမံ ကရိတြာ ေမ၊ ဓမၼံ ေဒေသသိ စကၡဳမာ။
 တႆာဟံ ဝစနံ သုတြာ၊ ဝိဟာသႎ သာသေန ရေတာ။
 ၆၃၉။ ''သမထံ ပဋိပါေဒသႎ၊ ဥတၱမတၳႆ ပတၱိယာ။
 တိေႆာ ဝိဇၨာ အႏုပၸတၱာ၊ ကတံ ဗုဒၶႆ သာသနံ။
 ၆၄ဝ။ ''ေနကၡေမၼ [မူကြဲ-နိကၡေမ (က)] ေနကၡမၼံ (မဟာဝ၊ ၂၄၄၊ အ၊ နိ၊ ၆။၅၅)] အဓိမုတၱႆ၊ ပဝိေဝကၪၥ ေစတေသာ။
 အဗ်ာပဇၩာဓိမုတၱႆ [မူကြဲ-အဗ်ာပဇၩာဓိမွတၱႆ (က)] ဥပါဒါနကၡယႆ စ။
 ၆၄၁။ ''တဏွကၡယာဓိမုတၱႆ၊ အသေမၼာဟၪၥ ေစတေသာ။
 ဒိသြာ အာယတႏုပၸါဒံ၊ သမၼာ စိတၱံ ဝိမုစၥတိ။
 ၆၄၂။ ''တႆ သမၼာ ဝိမုတၱႆ၊ သႏၲစိတၱႆ ဘိကၡဳေနာ။
 ကတႆ ပဋိစေယာ နတၳိ၊ ကရဏီယံ န ဝိဇၨတိ။
 ၆၄၃။ ''ေသေလာ (ေထရဂါထာ၊၃၃) ယထာ ဧကဃေနာ [မူကြဲ-ဧကဃေနာ (က)] ဝါေတန န သမီရတိ။
 ဧဝံ ႐ူပါ ရသာ သဒၵါ၊ ဂႏၶာ ဖႆာ စ ေကဝလာ။
 ၆၄၄။ ''ဣ႒ာ ဓမၼာ အနိ႒ာ စ၊ နပၸေဝေဓႏၲိ တာဒိေနာ။
 ဌိတံ စိတၱံ ဝိသညဳတၱံ၊ ဝယၪၥႆာႏုပႆတီ''တိ။
။ ေသာေဏာ ေကာဠိဝိေသာ ေထေရာ။။
ေတရသနိပါေတာ နိ႒ိေတာ။
 တၾတဳဒၵါနံ --
 ေသာေဏာ ေကာဠိဝိေသာ ေထေရာ၊ ဧေကာေယဝ မဟိဒၶိေကာ။
 ေတရသမွိ နိပါတမွိ၊ ဂါထာေယာ ေစတၳ ေတရသာတိ။
၁၄။ စုဒၵသကနိပါေတာ
၁။ ခဒိရဝနိယေရဝတေတၳရဂါထာ
 ၆၄၅။ ''ယဒါ (ေထရဂါထာ၊၃၄) အဟံ ပဗၺဇိေတာ၊ အဂါရသၼာနဂါရိယံ။
 နာဘိဇာနာမိ သကၤပၸံ၊ အနရိယံ ေဒါသသံဟိတံ။
 ၆၄၆။ '''ဣေမ ဟညႏၲဳ ဝဇၩႏၲဳ၊ ဒုကၡံ ပေပၸါႏၲဳ ပါဏိေနာ'။
 သကၤပၸံ နာဘိဇာနာမိ၊ ဣမသၼႎ ဒီဃမႏၲေရ။
 ၆၄၇။ ''ေမတၱၪၥ အဘိဇာနာမိ၊ အပၸမာဏံ သုဘာဝိတံ။
 အႏုပုဗၺံ ပရိစိတံ၊ ယထာ ဗုေဒၶန ေဒသိတံ။
 ၆၄၈။ ''သဗၺမိေတၱာ သဗၺသေခါ၊ သဗၺဘူတာႏုကမၸေကာ။
 ေမတၱစိတၱၪၥ [မူကြဲ-ေမတၱံ စိတၱံ (သီ၊ သ်ာ၊)] ဘာေဝမိ၊ အဗ်ာပဇၨရေတာ [မူကြဲ-အဗ်ာပဇၩရေတာ (သီ၊ သ်ာ၊)] သဒါ။
 ၆၄၉။ ''အသံဟီရံ အသံကုပၸံ၊ စိတၱံ အာေမာဒယာမဟံ။
 ျဗဟၼဝိဟာရံ ဘာေဝမိ၊ အကာပုရိသေသဝိတံ။
 ၆၅ဝ။ ''အဝိတကၠံ သမာပေႏၷာ၊ သမၼာသမၺဳဒၶသာဝေကာ။
 အရိေယန တုဏွီဘာေဝန၊ ဥေပေတာ ေဟာတိ တာဝေဒ။
 ၆၅၁။ ''ယထာပိ ပဗၺေတာ ေသေလာ၊ အစေလာ သုပၸတိ႒ိေတာ။
 ဧဝံ ေမာဟကၡယာ ဘိကၡဳ၊ ပဗၺေတာဝ န ေဝဓတိ။
 ၆၅၂။ ''အနဂၤဏႆ ေပါသႆ၊ နိစၥံ သုစိဂေဝသိေနာ။
 ဝါလဂၢမတၱံ ပါပႆ၊ အဗ႓မတၱံဝ ခါယတိ။
 ၆၅၃။ ''နဂရံ ယထာ ပစၥႏၲံ၊ ဂုတၱံ သႏၲရဗာဟိရံ။
 ဧဝံ ေဂါေပထ အတၱာနံ၊ ခေဏာ ေဝါ မာ ဥပစၥဂါ။
 ၆၅၄။ ''နာဘိနႏၵာမိ မရဏံ၊ နာဘိနႏၵာမိ ဇီဝိတံ။
 ကာလၪၥ ပဋိကခၤါမိ၊ နိဗၺိသံ ဘတေကာ ယထာ။
 ၆၅၅။ ''နာဘိနႏၵာမိ မရဏံ။ ပ ။ သမၸဇာေနာ ပတိႆေတာ။
 ၆၅၆။ ''ပရိစိေဏၰာ မယာ သတၳာ၊ ကတံ ဗုဒၶႆ သာသနံ။
 ၾသဟိေတာ ဂ႐ုေကာ ဘာေရာ၊ ဘဝေနတၱိ သမူဟတာ။
 ၆၅၇။ ''ယႆ (ေထရဂါထာ၊၃၅) စတၳာယ ပဗၺဇိေတာ၊ အဂါရသၼာနဂါရိယံ။
 ေသာ ေမ အေတၳာ အႏုပၸေတၱာ၊ သဗၺသံေယာဇနကၡေယာ။
 ၆၅၈။ ''သမၸာေဒထပၸမာေဒန၊ ဧသာ ေမ အႏုသာသနီ။
 ဟႏၵာဟံ ပရိနိဗၺိႆံ၊ ဝိပၸမုေတၱာမွိ သဗၺဓီ''တိ။
။ ခဒိရဝနိယေရဝေတာ ေထေရာ။။
၂။ ေဂါဒတၱေတၳရဂါထာ
 ၆၅၉။ ''ယထာပိ ဘေဒၵါ အာဇေညာ၊ ဓုေရ ယုေတၱာ ဓုရႆေဟာ [မူကြဲ-ဓုရာသေဟာ (အ႒)]
 မထိေတာ အတိဘာေရန၊ သံယုဂံ နာတိဝတၱတိ။
 ၆၆ဝ။ ''ဧဝံ ပညာယ ေယ တိတၱာ၊ သမုေဒၵါ ဝါရိနာ ယထာ။
 န ပေရ အတိမညႏၲိ၊ အရိယဓေမၼာဝ ပါဏိနံ။
 ၆၆၁။ ''ကာေလ ကာလဝသံ ပတၱာ၊ ဘဝါဘဝဝသံ ဂတာ။
 နရာ ဒုကၡံ နိဂစၧႏၲိ၊ ေတဓ ေသာစႏၲိ မာဏဝါ [မူကြဲ-မာနဝါ (သီ)]
 ၆၆၂။ ''ဥႏၷတာ သုခဓေမၼန၊ ဒုကၡဓေမၼန ေစာနတာ။
 ဒြေယန ဗာလာ ဟညႏၲိ၊ ယထာဘူတံ အဒႆိေနာ။
 ၆၆၃။ ''ေယ စ ဒုေကၡ သုခသၼိၪၥ၊ မေဇၩ သိဗၺိနိမစၥဂူ။
 ဌိတာ ေတ ဣႏၵခီေလာဝ၊ န ေတ ဥႏၷတၾသနတာ။
 ၆၆၄။ ''န ေဟဝ လာေဘ နာလာေဘ၊ န ယေသ န စ ကိတၱိယာ။
 န နိႏၵာယံ ပသံသာယ၊ န ေတ ဒုေကၡ သုခမွိ။
 ၆၆၅။ ''သဗၺတၳ ေတ န လိမၸႏၲိ၊ ဥဒဗိႏၵဳဝ ေပါကၡေရ။
 သဗၺတၳ သုခိတာ ဓီရာ၊ သဗၺတၳ အပရာဇိတာ။
 ၆၆၆။ ''ဓေမၼန စ အလာေဘာ ေယာ၊ ေယာ စ လာေဘာ အဓမၼိေကာ။
 အလာေဘာ ဓမၼိေကာ ေသေယ်ာ၊ ယံ ေစ လာေဘာ အဓမၼိေကာ။
 ၆၆၇။ ''ယေသာ စ အပၸဗုဒၶီနံ၊ ဝိညဴနံ အယေသာ စ ေယာ။
 အယေသာဝ ေသေယ်ာ ဝိညဴနံ၊ န ယေသာ အပၸဗုဒၶိနံ။
 ၆၆၈။ ''ဒုေမၼေဓဟိ (ေထရဂါထာ၊၃၆) ပသံသာ စ၊ ဝိညဴဟိ ဂရဟာ စ ယာ။
 ဂရဟာဝ ေသေယ်ာ ဝိညဴဟိ၊ ယံ ေစ ဗာလပၸသံသနာ။
 ၆၆၉။ ''သုခၪၥ ကာမမယိကံ၊ ဒုကၡၪၥ ပဝိေဝကိယံ။
 ပဝိေဝကဒုကၡံ ေသေယ်ာ၊ ယံ ေစ ကာမမယံ သုခံ။
 ၆၇ဝ။ ''ဇီဝိတၪၥ အဓေမၼန၊ ဓေမၼန မရဏၪၥ ယံ။
 မရဏံ ဓမၼိကံ ေသေယ်ာ၊ ယံ ေစ ဇီေဝ အဓမၼိကံ။
 ၆၇၁။ ''ကာမေကာပပၸဟီနာ ေယ၊ သႏၲစိတၱာ ဘဝါဘေဝ။
 စရႏၲိ ေလာေက အသိတာ၊ နတၳိ ေတသံ ပိယာပိယံ။
 ၆၇၂။ ''ဘာဝယိတြာန ေဗာဇၩေဂၤ၊ ဣႁႏၵိယာနိ ဗလာနိ စ။
 ပပၸဳယ် ပရမံ သႏၲႎ၊ ပရိနိဗၺႏၲိနာသဝါ''တိ။
။ ေဂါဒေတၱာ ေထေရာ။။
စုဒၵသကနိပါေတာ နိ႒ိေတာ။
 တၾတဳဒၵါနံ --
 ေရဝေတာ ေစဝ ေဂါဒေတၱာ၊ ေထရာ ေဒြ ေတ မဟိဒၶိကာ။
 စုဒၵသမွိ နိပါတမွိ၊ ဂါထာေယာ အ႒ဝီသတီတိ။
၁၅။ ေသာဠသကနိပါေတာ
၁။ အညာသိေကာ႑ညေတၳရဂါထာ
 ၆၇၃။ ''ဧသ (ေထရဂါထာ၊၃၇) ဘိေယ်ာ ပသီဒါမိ၊ သုတြာ ဓမၼံ မဟာရသံ။
 ဝိရာေဂါ ေဒသိေတာ ဓေမၼာ၊ အႏုပါဒါယ သဗၺေသာ။
 ၆၇၄။ ''ဗဟူနိ ေလာေက စိၾတာနိ၊ အသၼႎ ပထဝိမ႑ေလ။
 မေထႏၲိ မေည သကၤပၸံ၊ သုဘံ ရာဂူပသံဟိတံ။
 ၆၇၅။ ''ရဇမုဟတၪၥ ဝါေတန၊ ယထာ ေမေဃာပသမၼေယ။
 ဧဝံ သမၼႏၲိ သကၤပၸါ၊ ယဒါ ပညာယ ပႆတိ။
 ၆၇၆။ [မူကြဲ-ဓ၊ ပ၊ ၂၇၇) ဓမၼပေဒ] ''သေဗၺ သခၤါရာ အနိစၥာတိ၊ ယဒါ ပညာယ ပႆတိ။
 အထ နိဗၺိႏၵတိ ဒုေကၡ၊ ဧသ မေဂၢါ ဝိသုဒၶိယာ။
 ၆၇၇) ။ [မူကြဲ-ဓ၊ ပ၊ ၂၇၈) ဓမၼပေဒ] ''သေဗၺ သခၤါရာ ဒုကၡာတိ၊ ယဒါ ပညာယ ပႆတိ
 အထ နိဗၺိႏၵတိ ဒုေကၡ၊ ဧသ မေဂၢါ ဝိသုဒၶိယာ။
 ၆၇၈။ [မူကြဲ-ဓ၊ ပ၊ ၂၇၉) ဓမၼပေဒ] ''သေဗၺ ဓမၼာ အနတၱာတိ၊ ယဒါ ပညာယ ပႆတိ။
 အထ နိဗၺိႏၵတိ ဒုေကၡ၊ ဧသ မေဂၢါ ဝိသုဒၶိယာ။
 ၆၇၉။ ''ဗုဒၶါႏုဗုေဒၶါ ေယာ ေထေရာ၊ ေကာ႑ေညာ တိဗၺနိကၠေမာ။
 ပဟီနဇာတိမရေဏာ၊ ျဗဟၼစရိယႆ ေကဝလီ။
 ၆၈ဝ။ ''ၾသဃပါေသာ ဒဠႇခိေလာ [မူကြဲ-ဒေဠႇာ ခိေလာ (သ်ာ၊ က)] ပဗၺေတာ ဒုပၸဒါလေယာ။
 ေဆတြာ ခိလၪၥ ပါသၪၥ၊ ေသလံ ေဘတြာန [မူကြဲ-ေဆတြာန (က၊)] ဒုဗ႓ိဒံ။
 တိေဏၰာ ပါရဂၤေတာ စ်ာယီ၊ မုေတၱာ ေသာ မာရဗႏၶနာ။
 ၆၈၁။ ''ဥဒၶေတာ စပေလာ ဘိကၡဳ၊ မိေတၱ အာဂမၼ ပါပေက။
 သံသီဒတိ မေဟာဃသၼႎ၊ ဦမိယာ ပဋိကုဇၨိေတာ။
 ၆၈၂။ ''အႏုဒၶေတာ အစပေလာ၊ နိပေကာ သံဝုတိႁႏၵိေယာ။
 ကလ်ာဏမိေတၱာ ေမဓာဝီ၊ ဒုကၡႆႏၲကေရာ သိယာ။
 ၆၈၃။ ''ကာလပဗၺဂၤသကၤာေသာ၊ ကိေသာ ဓမနိသႏၳေတာ။
 မတၱညဴ အႏၷပါနသၼႎ၊ အဒီနမနေသာ နေရာ။
 ၆၈၄။ ''ဖုေ႒ာ ဍံေသဟိ မကေသဟိ၊ အရညသၼႎ ျဗဟာဝေန။
 နာေဂါ သဂၤါမသီေသဝ၊ သေတာ တၾတာဓိဝါသေယ။
 ၆၈၅။ ''နာဘိနႏၵာမိ (ေထရဂါထာ၊၃၈) မရဏံ။ ပ ။ နိဗၺိသံ ဘတေကာ ယထာ။
 ၆၈၆။ ''နာဘိနႏၵာမိ မရဏံ။ ပ ။ သမၸဇာနာဧ ပတိႆေတာ။
 ၆၈၇။ ''ပရိစိေဏၰာ မယာ သတၳာ။ ပ ။ ဘဝေနတၱိ သမူဟတာ။
 ၆၈၈။ ''ယႆ စတၳာယ ပဗၺဇိေတာ၊ အဂါရသၼာနဂါရိယံ။
 ေသာ ေမ အေတၳာ အႏုပၸေတၱာ၊ ကႎ ေမ သဒၶိဝိဟာရိနာ''တိ။
။ အညာသိေကာ႑ေညာ [မူကြဲ-အညာေကာ႑ေညာ (သီ၊ သ်ာ၊)] ေထေရာ။။
၂။ ဥဒါယိေတၳရဂါထာ
 ၆၈၉။ [မူကြဲ-အ၊ နိ၊ ၆။၄၃] ''မႏုႆဘူတံ သမၺဳဒၶံ၊ အတၱဒႏၲံ သမာဟိတံ။
 ဣရိယမာနံ ျဗဟၼပေထ၊ စိတၱႆူပသေမ ရတံ။
 ၆၉ဝ။ ''ယံ မႏုႆာ နမႆႏၲိ၊ သဗၺဓမၼာန ပါရဂုံ။
 ေဒဝါပိ တံ နမႆႏၲိ၊ ဣတိ ေမ အရဟေတာ သုတံ။
 ၆၉၁။ ''သဗၺသံေယာဇနာတီတံ၊ ဝနာ နိဗၺနမာဂတံ။
 ကာေမဟိ ေနကၡမၼရတံ [မူကြဲ-နိကၡမၼရတံ (က)] မုတၱံ ေသလာဝ ကၪၥနံ။
 ၆၉၂။ ''သ ေဝ အစၥ႐ုစိ နာေဂါ၊ ဟိမဝါဝေည သိလုစၥေယ။
 သေဗၺသံ နာဂနာမာနံ၊ သစၥနာေမာ အႏုတၱေရာ။
 ၆၉၃။ ''နာဂံ ေဝါ ကိတၱယိႆာမိ၊ န ဟိ အာဂုံ ကေရာတိ ေသာ။
 ေသာရစၥံ အဝိဟႎသာ စ၊ ပါဒါ နာဂႆ ေတ ဒုေဝ။
 ၆၉၄။ ''သတိ စ သမၸဇညၪၥ၊ စရဏာ နာဂႆ ေတပေရ။
 သဒၶါဟေတၳာ မဟာနာေဂါ၊ ဥေပကၡာေသတဒႏၲဝါ။
 ၆၉၅။ ''သတိ ဂီဝါ သိေရာ ပညာ၊ ဝီမံသာ ဓမၼစိႏၲနာ။
 ဓမၼကုစၧိသမာဝါေသာ၊ ဝိေဝေကာ တႆ ဝါလဓိ။
 ၆၉၆။ ''ေသာ စ်ာယီ အႆာသရေတာ၊ အဇၩတၱံ သုသမာဟိေတာ။
 ဂစၧံ သမာဟိေတာ နာေဂါ၊ ဌိေတာ နာေဂါ သမာဟိေတာ။
 ၆၉၇။ ''သယံ သမာဟိေတာ နာေဂါ၊ နိသိေႏၷာပိ သမာဟိေတာ။
 သဗၺတၳ သံဝုေတာ နာေဂါ၊ ဧသာ နာဂႆ သမၸဒါ။
 ၆၉၈။ ''ဘုၪၨတိ (ေထရဂါထာ၊၃၉) အနဝဇၨာနိ၊ သာဝဇၨာနိ န ဘုၪၨတိ။
 ဃာသမစၧာဒနံ လဒၶါ၊ သႏၷိဓႎ ပရိဝဇၨယံ။
 ၆၉၉။ ''သံေယာဇနံ အဏုံ ထူလံ၊ သဗၺံ ေဆတြာန ဗႏၶနံ။
 ေယန ေယေနဝ ဂစၧတိ၊ အနပေကၡာဝ ဂစၧတိ။
 ၇ဝဝ။ ''ယထာပိ ဥဒေက ဇာတံ၊ ပု႑ရီကံ ပဝၯတိ။
 ေနာပလိပၸတိ ေတာေယန၊ သုစိဂႏၶံ မေနာရမံ။
 ၇ဝ၁။ ''တေထဝ စ ေလာေက ဇာေတာ၊ ဗုေဒၶါ ေလာေက ဝိဟရတိ။
 ေနာပလိပၸတိ ေလာေကန၊ ေတာေယန ပဒုမံ ယထာ။
 ၇ဝ၂။ ''မဟာဂိနိ ပဇၨလိေတာ၊ အနာဟာေရာပသမၼတိ။
 အဂၤါေရသု စ သေႏၲသု၊ နိဗၺဳေတာတိ ပဝုစၥတိ။
 ၇ဝ၃။ ''အတၳႆာယံ ဝိညာပနီ၊ ဥပမာ ဝိညဴဟိ ေဒသိတာ။
 ဝိညိႆႏၲိ မဟာနာဂါ၊ နာဂံ နာေဂန ေဒသိတံ။
 ၇ဝ၄။ ''ဝီတရာေဂါ ဝီတေဒါေသာ၊ ဝီတေမာေဟာ အနာသေဝါ။
 သရီရံ ဝိဇဟံ နာေဂါ၊ ပရိနိဗၺိႆတ်နာသေဝါ''တိ။
။ ဥဒါယီ ေထေရာ။။
ေသာဠသကနိပါေတာ နိ႒ိေတာ။
 တၾတဳဒၵါနံ --
 ေကာ႑ေညာ စ ဥဒါယီ စ၊ ေထရာ ေဒြ ေတ မဟိဒၶိကာ။
 ေသာဠသမွိ နိပါတမွိ၊ ဂါထာေယာ ေဒြ စ တႎသ စာတိ။





<< Home

This page is powered by Blogger. Isn't yours?

Subscribe to Posts [Atom]